पुरुषोत्तमस्तोत्रम् १ Shri Purushottama Stotram

श्रीशाण्डिल्य उवाचआम्नायाभिगतानां च स्वाचार्याणां महात्मनाम् ।स्तोत्रावलिं प्रवक्ष्यामि श्रेयसे भक्तये गुरोः ॥ १॥

śrīśāṇḍilya uvācaāmnāyābhigatānāṃ ca svācāryāṇāṃ mahātmanām |stotrāvaliṃ pravakṣyāmi śreyase bhaktaye guroḥ || 1||

निरञ्जनं नित्यमनन्तमाद्यं यन्नेति नेति श्रुतिसम्मतं च ।तद्धाम दैवं परमं परेभ्यो वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ २॥

nirañjanaṃ nityamanantamādyaṃ yanneti neti śrutisammataṃ ca |taddhāma daivaṃ paramaṃ parebhyo vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 2||

अणोरणीयान्महतो महीयान् दूरेऽप्यदूरे बहिरन्तरं च ।विरुद्धधर्माश्रयमाप्तकामं वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ३॥

aṇoraṇīyānmahato mahīyān dūre'pyadūre bahirantaraṃ ca |viruddhadharmāśrayamāptakāmaṃ vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 3||

परास्य शक्तिः सहजाः स्वभावाः छाया च मायाद्भुतकार्यकर्त्री ।यद्विश्वमानन्दरसात्मरूपं वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ४॥

parāsya śaktiḥ sahajāḥ svabhāvāḥ chāyā ca māyādbhutakāryakartrī |yadviśvamānandarasātmarūpaṃ vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 4||

रिरंसया यः परिपूर्णकामो निजात्मरूपामकरोत्स्वलीलाम् ।नित्यामखण्डामगुणां गुणाढ्यां वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ५॥

riraṃsayā yaḥ paripūrṇakāmo nijātmarūpāmakarotsvalīlām |nityāmakhaṇḍāmaguṇāṃ guṇāḍhyāṃ vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 5||

यो निर्गुणः प्राकृतसद्गुणश्च निजात्मकामोऽपि सदाप्तकामः ।कामं द्विधासीबहुधा रमामि वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ६॥

yo nirguṇaḥ prākṛtasadguṇaśca nijātmakāmo'pi sadāptakāmaḥ |kāmaṃ dvidhāsībahudhā ramāmi vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 6||

ऋषिस्वरूपैर्विविधैः स्वरूपैस्तपःप्रसिद्धैर्व्रजद्भृद्धधूनाम् ।यूथैरसङ्ख्यै रमते स्वसिद्धैर्वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ७॥

ṛṣisvarūpairvividhaiḥ svarūpaistapaḥprasiddhairvrajadbhṛddhadhūnām |yūthairasaṅkhyai ramate svasiddhairvande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 7||

अकारणं कार्यकरी यदृच्छा विधाय तां दोषगुणैर्विमुक्तः ।सृष्टिं विचित्रामवलोकते यो वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ८॥

akāraṇaṃ kāryakarī yadṛcchā vidhāya tāṃ doṣaguṇairvimuktaḥ |sṛṣṭiṃ vicitrāmavalokate yo vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 8||

शुद्धं तथाद्वैतमनन्तरूपं जगत्स्वरूपेण च विद्धमेकम् ।न चान्ययोगोऽत्र न सम्प्रयोगो वन्दे मुकुन्दं पुरुषोत्तमं तम् ॥ ९॥

śuddhaṃ tathādvaitamanantarūpaṃ jagatsvarūpeṇa ca viddhamekam |na cānyayogo'tra na samprayogo vande mukundaṃ puruṣottamaṃ tam || 9||

स्तोत्रं यदेतत्पुरुषोत्तमस्य निरूपितं यद्धरणीधरेण ।दधाति वाचि प्रशृणोति वा यः स याति देवं पुरुषोत्तमं तम् ॥ १०॥

stotraṃ yadetatpuruṣottamasya nirūpitaṃ yaddharaṇīdhareṇa |dadhāti vāci praśṛṇoti vā yaḥ sa yāti devaṃ puruṣottamaṃ tam || 10||

इति श्रीशाण्डिल्यसंहितायां पञ्चमे भक्तिखण्डे एकादशोऽध्यायेश्रीपुरुषोत्तमस्तोत्रं सम्पूर्णम् ।

iti śrīśāṇḍilyasaṃhitāyāṃ pañcame bhaktikhaṇḍe ekādaśo'dhyāyeśrīpuruṣottamastotraṃ sampūrṇam |