IshvaraproktaM Ishvaraproktam Shivarchanopadesham

(शिवरहस्यान्तर्गते उग्राख्ये)नित्यमव्यभिचारेण पूजयध्वं ततः शिवम् ।पूजितः श्रीमहादेवो मोक्षं दास्यत्यसंशयम् ॥ ४९४॥

(śivarahasyāntargate ugrākhye)nityamavyabhicāreṇa pūjayadhvaṃ tataḥ śivam |pūjitaḥ śrīmahādevo mokṣaṃ dāsyatyasaṃśayam || 494||

श्रीरुद्राय निवेद्यान्नं भोक्तव्यं प्रत्यहं द्विजाः ।रुद्राभिषिक्तमेवाम्भः पीतव्यं प्रत्यहं द्विजैः ॥ ४९५॥

śrīrudrāya nivedyānnaṃ bhoktavyaṃ pratyahaṃ dvijāḥ |rudrābhiṣiktamevāmbhaḥ pītavyaṃ pratyahaṃ dvijaiḥ || 495||

श्रीरुद्राघ्रातमाघ्रेयं पत्रपुष्पादिकं द्विजैः ।परिधेयं नवं वस्त्रं श्रीरुद्राय समर्पितम् ॥ ४९६॥

śrīrudrāghrātamāghreyaṃ patrapuṣpādikaṃ dvijaiḥ |paridheyaṃ navaṃ vastraṃ śrīrudrāya samarpitam || 496||

सर्वदा शिवनामैव जपनीयं द्विजैर्द्विजाः ।सर्वदा शिवपूजैव कर्तव्या मुक्तिकाङ्क्षिभिः ॥ ४९७॥

sarvadā śivanāmaiva japanīyaṃ dvijairdvijāḥ |sarvadā śivapūjaiva kartavyā muktikāṅkṣibhiḥ || 497||

शिवपूजैव सर्वेषां मुक्तिदा मङ्गलावहा ।शिवार्चनं विहायान्यन्नास्ति मोक्षस्य साधनम् ॥ ४९८॥

śivapūjaiva sarveṣāṃ muktidā maṅgalāvahā |śivārcanaṃ vihāyānyannāsti mokṣasya sādhanam || 498||

शिवार्चनविहीनानामपि मुक्तिर्भवेद्यदि ।तदा विन्ध्योऽपि जलधिं तरेदेव न संशयः ॥ ४९९॥

śivārcanavihīnānāmapi muktirbhavedyadi |tadā vindhyo'pi jaladhiṃ taredeva na saṃśayaḥ || 499||

शिवार्चनं विना मोक्षो न भविष्यति सर्वथा ।सत्यमेतत्पुनः सत्यमुद्धृत्य भुजमुच्यते ॥ ५००॥

śivārcanaṃ vinā mokṣo na bhaviṣyati sarvathā |satyametatpunaḥ satyamuddhṛtya bhujamucyate || 500||

शिवस्यैव प्रसादेन मुक्ताः पूर्वं मुनीश्वराः ।स शिवस्य प्रसादात्तु न शिवाराधनं विना ॥ ५०१॥

śivasyaiva prasādena muktāḥ pūrvaṃ munīśvarāḥ |sa śivasya prasādāttu na śivārādhanaṃ vinā || 501||

शिवाराधनहीनानां शिवो नैव प्रसीदति ।शिवप्रसादविरहे मोक्षोऽपि न भविष्यति ॥ ५०२॥

śivārādhanahīnānāṃ śivo naiva prasīdati |śivaprasādavirahe mokṣo'pi na bhaviṣyati || 502||

येनैवाव्यभिचारेण कृतं शङ्करपूजनम् ।तेनैव शाङ्करः प्राप्यः प्रसादो मुक्तिदायकः ॥ ५०३॥

yenaivāvyabhicāreṇa kṛtaṃ śaṅkarapūjanam |tenaiva śāṅkaraḥ prāpyaḥ prasādo muktidāyakaḥ || 503||

अत्यन्तदुर्लभा मुक्तिः सा तु शङ्करपूजया ।अत्यन्तसुलभा जाता शङ्करैकरतात्मनाम् ॥ ५०४॥

atyantadurlabhā muktiḥ sā tu śaṅkarapūjayā |atyantasulabhā jātā śaṅkaraikaratātmanām || 504||

शङ्करैकरता धन्याः शङ्करैकार्चनप्रियाः ।अतस्तैः प्राप्यते मोक्षो दुर्लभोऽप्यतिलीलया ॥ ५०५॥

śaṅkaraikaratā dhanyāḥ śaṅkaraikārcanapriyāḥ |atastaiḥ prāpyate mokṣo durlabho'pyatilīlayā || 505||

यथा गृहपतिः स्वीयं गृहं गृहपतिर्यथा ।शिवैकशरणो मर्त्यः शिवं प्राप्नोति लीलया ॥ ५०६॥

yathā gṛhapatiḥ svīyaṃ gṛhaṃ gṛhapatiryathā |śivaikaśaraṇo martyaḥ śivaṃ prāpnoti līlayā || 506||

स्वाधीनमन्नं क्षुधितो यथा भुङ्क्ते मुदा तथा ।शिवैकशरणो मर्त्यः शिवं प्राप्नोति लीलया ॥ ५०७॥

svādhīnamannaṃ kṣudhito yathā bhuṅkte mudā tathā |śivaikaśaraṇo martyaḥ śivaṃ prāpnoti līlayā || 507||

युवा यथा स्वकां कान्तां प्राप्नोति मुदितस्तथा ।शिवैकशरणो मर्त्यः शिवं प्राप्नोति लीलया ॥ ५०८॥

yuvā yathā svakāṃ kāntāṃ prāpnoti muditastathā |śivaikaśaraṇo martyaḥ śivaṃ prāpnoti līlayā || 508||

मुक्तिदः शिव एवातः स शिवः शैववत्सलः ।शैवेभ्य एव सन्तुष्टो मुक्तिमिष्टां प्रयच्छति ॥ ५२१॥

muktidaḥ śiva evātaḥ sa śivaḥ śaivavatsalaḥ |śaivebhya eva santuṣṭo muktimiṣṭāṃ prayacchati || 521||

कल्पान्ते मुच्यते मर्त्यो ब्रह्महापि मुनीश्वराः ।अशैवस्त्वशिवाचारः कल्पान्तेऽपि न मुच्यते ॥ ५२२॥

kalpānte mucyate martyo brahmahāpi munīśvarāḥ |aśaivastvaśivācāraḥ kalpānte'pi na mucyate || 522||

अतो यत्नेन सतत यूयं मुक्त्यर्थिनो द्विजाः ।पूजयध्वं महादेवं सर्वदेवशिखामणिम् ॥ ५२३॥

ato yatnena satata yūyaṃ muktyarthino dvijāḥ |pūjayadhvaṃ mahādevaṃ sarvadevaśikhāmaṇim || 523||

अतो भजध्वमनिशं भगवन्तमुमापतिम् ।यूयं विना विलम्बेन पशुपाशविमोचकम् ॥ ५३१॥

ato bhajadhvamaniśaṃ bhagavantamumāpatim |yūyaṃ vinā vilambena paśupāśavimocakam || 531||

भगवान् श्रीमहारुद्रादपरो नास्ति सर्वथा ।सत्यमेतत्पुनः सत्यमुद्धृत्य भुजमुच्यते ॥ ५३२॥

bhagavān śrīmahārudrādaparo nāsti sarvathā |satyametatpunaḥ satyamuddhṛtya bhujamucyate || 532||

यो वै रुद्रः स भगवानित्यथर्वशिरः स्वयम् ।भगवान् रुद्र एवेति वदत्येव मुहुर्मुहुः ॥ ५३३॥

yo vai rudraḥ sa bhagavānityatharvaśiraḥ svayam |bhagavān rudra eveti vadatyeva muhurmuhuḥ || 533||

तस्मात्स एव भगवानिति `वै' कारतो द्विजाः ।निर्णयोऽपि कृतस्तेन दुष्टसंशयहारकः ॥ ५३४॥

tasmātsa eva bhagavāniti `vai' kārato dvijāḥ |nirṇayo'pi kṛtastena duṣṭasaṃśayahārakaḥ || 534||

नमस्ते अस्तु भगवन्नित्येषापि श्रुतिः श्रुता ।नित्योऽयं भगवच्छब्दः शङ्करस्यैव वाचकः ॥ ५३५॥

namaste astu bhagavannityeṣāpi śrutiḥ śrutā |nityo'yaṃ bhagavacchabdaḥ śaṅkarasyaiva vācakaḥ || 535||

अत एव महारुद्रान्नापरो भगवांस्तुतः ।पूजयध्वं महारुद्रं भगवन्तमुमापतिम् ॥ ५३६॥

ata eva mahārudrānnāparo bhagavāṃstutaḥ |pūjayadhvaṃ mahārudraṃ bhagavantamumāpatim || 536||

नित्यं श्रीरुद्रमाराध्य रुद्राध्यायेन योऽर्चयेत् ।स निर्मुक्तो महापापैः शिवसायुज्यतामियात् ॥ ५३७॥

nityaṃ śrīrudramārādhya rudrādhyāyena yo'rcayet |sa nirmukto mahāpāpaiḥ śivasāyujyatāmiyāt || 537||

सर्वाङ्गोद्धूलनं कृत्वा कृत्वा रुद्राक्षधारणम् ।यः श्रीरुद्रं जपेन्नित्यं स रुद्रो भवति ध्रुवम् ॥ ५३८॥

sarvāṅgoddhūlanaṃ kṛtvā kṛtvā rudrākṣadhāraṇam |yaḥ śrīrudraṃ japennityaṃ sa rudro bhavati dhruvam || 538||

रुद्रावर्तनशीलानां श्रीरुद्राविष्टचेतसाम् ।नित्य बिभेति कालोऽपि सत्यमेवोच्यते मया ॥ ५३९॥

rudrāvartanaśīlānāṃ śrīrudrāviṣṭacetasām |nitya bibheti kālo'pi satyamevocyate mayā || 539||

रुद्राध्यायजपे योग्यो भस्मरुद्राक्षभूषणः ।तज्जपे नेतरो योग्यो यागे पुल्कसवद्ध्रुवम् ॥ ५४३॥

rudrādhyāyajape yogyo bhasmarudrākṣabhūṣaṇaḥ |tajjape netaro yogyo yāge pulkasavaddhruvam || 543||

रुद्राध्यायजपे योग्योः शैव एव न चापरः ।शैव एव यतो योग्यः शैवमन्त्रानुवर्तने ॥ ५४४॥

rudrādhyāyajape yogyoḥ śaiva eva na cāparaḥ |śaiva eva yato yogyaḥ śaivamantrānuvartane || 544||

शिवमन्त्रपरिक्रान्तो रुद्राध्यायोऽत एव सः ।जपनीयोऽतियत्नेन शैवैरेव शिवार्चकैः ॥ ५४६॥

śivamantraparikrānto rudrādhyāyo'ta eva saḥ |japanīyo'tiyatnena śaivaireva śivārcakaiḥ || 546||

शिवैकशरणो यस्तु मनोवाक्कायकर्मभिः ।स शैव इति विज्ञेयो वेदविद्भिर्मुनीश्वराः ॥ ५५०॥

śivaikaśaraṇo yastu manovākkāyakarmabhiḥ |sa śaiva iti vijñeyo vedavidbhirmunīśvarāḥ || 550||

भवन्तोऽपि महादेवं मनोवाक्कायकर्मभिः ।अनन्यमनसो नित्यं पूजयध्वं (न्तु) प्रयत्नतः ॥ ५५१॥

bhavanto'pi mahādevaṃ manovākkāyakarmabhiḥ |ananyamanaso nityaṃ pūjayadhvaṃ (ntu) prayatnataḥ || 551||

भस्मनोद्धूलनं कृत्वा सभ्यगापादमस्तकम् ।रुद्राध्यायेन गौरीशं तोषयन्तु प्रयत्नतः ॥ ५५२॥

bhasmanoddhūlanaṃ kṛtvā sabhyagāpādamastakam |rudrādhyāyena gaurīśaṃ toṣayantu prayatnataḥ || 552||

ततो बिल्वदलैरीशमर्चयध्वं मुनीश्वराः ।बिल्वार्चनाद्रुद्रजपात्तोषयध्वं महेश्वरम् ॥ ५५३॥

tato bilvadalairīśamarcayadhvaṃ munīśvarāḥ |bilvārcanādrudrajapāttoṣayadhvaṃ maheśvaram || 553||

क्रियते येन सततं केवलं भस्मधारणम् ।येनेशः पूज्यते बिल्वैः स याति शिवसन्निधिम् ॥ ५५४॥

kriyate yena satataṃ kevalaṃ bhasmadhāraṇam |yeneśaḥ pūjyate bilvaiḥ sa yāti śivasannidhim || 554||

यो भस्मोद्धूलितवपुर्यो रुद्राक्षविभूषितः ।स एव योग्यो विप्रेन्द्राः श्रीमहादेवपूजने ॥ ५५५॥

yo bhasmoddhūlitavapuryo rudrākṣavibhūṣitaḥ |sa eva yogyo viprendrāḥ śrīmahādevapūjane || 555||

त्यक्त्वा श्रुतिस्मृतं शुद्धं केवलं भस्मधारणम् ।कुर्वन्वैदिककर्माणि यात्येव नरकं ध्रुवम् ॥ ५५६॥

tyaktvā śrutismṛtaṃ śuddhaṃ kevalaṃ bhasmadhāraṇam |kurvanvaidikakarmāṇi yātyeva narakaṃ dhruvam || 556||

इदं तु वैदिकं कर्म श्रीमहादेवपूजनम् ।रुद्राक्षधारणं नित्यं केवलं भस्मधारणम् ॥ ५५७॥

idaṃ tu vaidikaṃ karma śrīmahādevapūjanam |rudrākṣadhāraṇaṃ nityaṃ kevalaṃ bhasmadhāraṇam || 557||

शिवार्चनं च विप्रेन्द्रा वैदिकं मोक्षसाधनम् ।महादेवार्चनं कार्यं न विना भस्मधारणम् ॥ ५५८॥

śivārcanaṃ ca viprendrā vaidikaṃ mokṣasādhanam |mahādevārcanaṃ kāryaṃ na vinā bhasmadhāraṇam || 558||

शैववर्ममुपाश्रित्य रुद्राध्यायपरो द्विजाः ।रुद्रलोकमवाप्यान्ते श्रीरुद्रमधिगच्छति ॥ ५५९॥

śaivavarmamupāśritya rudrādhyāyaparo dvijāḥ |rudralokamavāpyānte śrīrudramadhigacchati || 559||

अविच्छिन्नाम्बुधारावद्रुद्रमावर्तयेद्द्विजाः ।शिवलिङ्गं योऽभिषिञ्चेत्स निष्पापो भविष्यति ॥ ५६०॥

avicchinnāmbudhārāvadrudramāvartayeddvijāḥ |śivaliṅgaṃ yo'bhiṣiñcetsa niṣpāpo bhaviṣyati || 560||

॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते ईश्वरप्रोक्तं शिवार्चनोपदेशं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । उग्राख्यः सप्तमांशः । अध्यायः २३। वावृत्तश्लोकाः॥– ॥ श्रीशिवरहस्यम् । उग्राख्यः सप्तमांशः । अध्यायः २३ । वावृत्तश्लोकाः॥

|| iti śivarahasyāntargate īśvaraproktaṃ śivārcanopadeśaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | ugrākhyaḥ saptamāṃśaḥ | adhyāyaḥ 23| vāvṛttaślokāḥ||– || śrīśivarahasyam | ugrākhyaḥ saptamāṃśaḥ | adhyāyaḥ 23 | vāvṛttaślokāḥ||