हयग्रीवाष्टोत्तरशतनामस्तोत्रम् Shri Hayagriva Ashtottarashatanamastotram

अथ विनियोगःॐ अस्य श्रीहयग्रीवस्तोत्रमन्त्रस्य सङ्कर्षण ऋषिः\,अनुष्टुप्छन्दः\, श्रीहयग्रीवो देवता ऋं बीजंनमः शक्तिः विद्यार्थे जपे विनियोगः ॥अथ ध्यानम्वन्दे पूरितचन्द्रमण्डलगतं श्वेतारविन्दासनंमन्दाकिन्यमृताब्धिकुन्दकुमुदक्षीरेन्दुहासं हरिम् ।मुद्रापुस्तकशङ्खचक्रविलसच्छ्रीमद्भुजामण्डितम्नित्यं निर्मलभारतीपरिमलं विश्वेशमश्वाननम् ॥अथ मन्त्रःॐ ऋग्यजुःसामरूपाय वेदाहरणकर्मणे ।प्रणवोद्गीथवचसे महाश्वशिरसे नमः ॥श्रीहयग्रीवाय नमः ।अथ स्तोत्रम्ज्ञानानन्दमयं देवं निर्मलं स्फटिकाकृतिम् ।आधारं सर्वविद्यानां हयग्रीवमुपास्महे ॥ १॥

atha viniyogaḥoṃ asya śrīhayagrīvastotramantrasya saṅkarṣaṇa ṛṣiḥ\,anuṣṭupchandaḥ\, śrīhayagrīvo devatā ṛṃ bījaṃnamaḥ śaktiḥ vidyārthe jape viniyogaḥ ||atha dhyānamvande pūritacandramaṇḍalagataṃ śvetāravindāsanaṃmandākinyamṛtābdhikundakumudakṣīrenduhāsaṃ harim |mudrāpustakaśaṅkhacakravilasacchrīmadbhujāmaṇḍitamnityaṃ nirmalabhāratīparimalaṃ viśveśamaśvānanam ||atha mantraḥoṃ ṛgyajuḥsāmarūpāya vedāharaṇakarmaṇe |praṇavodgīthavacase mahāśvaśirase namaḥ ||śrīhayagrīvāya namaḥ |atha stotramjñānānandamayaṃ devaṃ nirmalaṃ sphaṭikākṛtim |ādhāraṃ sarvavidyānāṃ hayagrīvamupāsmahe || 1||

हयग्रीवो महाविष्णुः केशवो मधुसूदनः ।गोविन्दः पुण्डरीकाक्षो विष्णुर्विश्वम्भरो हरिः ॥ २॥

hayagrīvo mahāviṣṇuḥ keśavo madhusūdanaḥ |govindaḥ puṇḍarīkākṣo viṣṇurviśvambharo hariḥ || 2||

आदीशः सर्ववागीशः सर्वाधारः सनातनः ।निराधारो निराकारो निरीशो निरुपद्रवः ॥ ३॥

ādīśaḥ sarvavāgīśaḥ sarvādhāraḥ sanātanaḥ |nirādhāro nirākāro nirīśo nirupadravaḥ || 3||

निरञ्जनो निष्कलङ्को नित्यतृप्तो निरामयः ।चिदानन्दमयः साक्षी शरण्यः सर्वदायकः ॥ ४॥ शुभदायकः

nirañjano niṣkalaṅko nityatṛpto nirāmayaḥ |cidānandamayaḥ sākṣī śaraṇyaḥ sarvadāyakaḥ || 4|| śubhadāyakaḥ

श्रीमान् लोकत्रयाधीशः शिवः सारस्वतप्रदः ।वेदोद्धर्त्तावेदनिधिर्वेदवेद्यः पुरातनः ॥ ५॥

śrīmān lokatrayādhīśaḥ śivaḥ sārasvatapradaḥ |vedoddharttāvedanidhirvedavedyaḥ purātanaḥ || 5||

पूर्णः पूरयिता पुण्यः पुण्यकीर्तिः परात्परः ।परमात्मा परञ्ज्योतिः परेशः पारगः परः ॥ ६॥

pūrṇaḥ pūrayitā puṇyaḥ puṇyakīrtiḥ parātparaḥ |paramātmā parañjyotiḥ pareśaḥ pāragaḥ paraḥ || 6||

सकलोपनिषद्वेद्यो निष्कलः सर्वशास्त्रकृत् ।अक्षमालाज्ञानमुद्रायुक्तहस्तो वरप्रदः ॥ ७॥

sakalopaniṣadvedyo niṣkalaḥ sarvaśāstrakṛt |akṣamālājñānamudrāyuktahasto varapradaḥ || 7||

पुराणपुरुषः श्रेष्ठः शरण्यः परमेश्वरः ।शान्तो दान्तो जितक्रोधो जितामित्रो जगन्मयः ॥ ८॥

purāṇapuruṣaḥ śreṣṭhaḥ śaraṇyaḥ parameśvaraḥ |śānto dānto jitakrodho jitāmitro jaganmayaḥ || 8||

जरामृत्युहरो जीवो जयदो जाड्यनाशनः । गरुडासनःजपप्रियो जपस्तुत्यो जपकृत्प्रियकृद्विभुः ॥ ९॥

jarāmṛtyuharo jīvo jayado jāḍyanāśanaḥ | garuḍāsanaḥjapapriyo japastutyo japakṛtpriyakṛdvibhuḥ || 9||

वर् जयश्रियोर्जितस्तुल्यो जापकप्रियकृद्विभुःविमलो विश्वरूपश्च विश्वगोप्ता विधिस्तुतः । विराट् स्वराट्विधिविष्णुशिवस्तुत्यः शान्तिदः क्षान्तिकारकः ॥ १०॥

var jayaśriyorjitastulyo jāpakapriyakṛdvibhuḥvimalo viśvarūpaśca viśvagoptā vidhistutaḥ | virāṭ svarāṭvidhiviṣṇuśivastutyaḥ śāntidaḥ kṣāntikārakaḥ || 10||

श्रेयःप्रदः श्रुतिमयः श्रेयसां पतिरीश्वरः ।अच्युतोऽनन्तरूपश्च प्राणदः पृथिवीपतिः ॥ ११॥

śreyaḥpradaḥ śrutimayaḥ śreyasāṃ patirīśvaraḥ |acyuto'nantarūpaśca prāṇadaḥ pṛthivīpatiḥ || 11||

अव्यक्तो व्यक्तरूपश्च सर्वसाक्षी तमोहरः ।अज्ञाननाशको ज्ञानी पूर्णचन्द्रसमप्रभः ॥ १२॥

avyakto vyaktarūpaśca sarvasākṣī tamoharaḥ |ajñānanāśako jñānī pūrṇacandrasamaprabhaḥ || 12||

ज्ञानदो वाक्पतिर्योगी योगीशः सर्वकामदः ।योगारूढो महापुण्यः पुण्यकीर्तिरमित्रहा ॥ १३॥

jñānado vākpatiryogī yogīśaḥ sarvakāmadaḥ |yogārūḍho mahāpuṇyaḥ puṇyakīrtiramitrahā || 13||

विश्वसाक्षी चिदाकारः परमानन्दकारकः ।महायोगी महामौनी मुनीशः श्रेयसां निधिः ॥ १४॥

viśvasākṣī cidākāraḥ paramānandakārakaḥ |mahāyogī mahāmaunī munīśaḥ śreyasāṃ nidhiḥ || 14||

हंसः परमहंसश्च विश्वगोप्ता विरट् स्वराट् ।शुद्धस्फटिकसङ्काशः जटामण्डलसंयुतः ॥ १५॥

haṃsaḥ paramahaṃsaśca viśvagoptā viraṭ svarāṭ |śuddhasphaṭikasaṅkāśaḥ jaṭāmaṇḍalasaṃyutaḥ || 15||

आदिमध्यान्तरहितः सर्ववागीश्वरेश्वरः ।प्रणवोद्गीथरूपश्च वेदाहरणकर्मकृत् ॥ १६॥

ādimadhyāntarahitaḥ sarvavāgīśvareśvaraḥ |praṇavodgītharūpaśca vedāharaṇakarmakṛt || 16||

नाम्नामष्टोत्तरशतं हयग्रीवस्य यः पठेत् ।स सर्ववेदवेदाङ्गशास्त्राणां पारगः कविः ॥ १७॥

nāmnāmaṣṭottaraśataṃ hayagrīvasya yaḥ paṭhet |sa sarvavedavedāṅgaśāstrāṇāṃ pāragaḥ kaviḥ || 17||

इदमष्टोत्तरशतं नित्यं मूढोऽपि यः पठेत् ।वाचस्पतिसमो बुद्ध्या सर्वविद्याविशारदः ॥ १८॥

idamaṣṭottaraśataṃ nityaṃ mūḍho'pi yaḥ paṭhet |vācaspatisamo buddhyā sarvavidyāviśāradaḥ || 18||

महदैश्वर्यमाप्नोति कलत्राणि च पुत्रकान् ।नश्यन्ति सकलान् रोगान् अन्ते हरिपुरं व्रजेत् ॥ १९॥

mahadaiśvaryamāpnoti kalatrāṇi ca putrakān |naśyanti sakalān rogān ante haripuraṃ vrajet || 19||

॥ इति श्रीब्रह्माण्डपुराणे श्रीहयग्रीवाष्टोत्तरशतनामस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥

|| iti śrībrahmāṇḍapurāṇe śrīhayagrīvāṣṭottaraśatanāmastotraṃ sampūrṇam ||