राजराजेश्वरीस्तवः Hymn In Praise Of Shri Rajarajeshvari

त्यागराजविरचितःया त्रैलोक्यकुटुम्बिका वरसुधाधाराभिसन्तर्पिणीभूम्यादीन्द्रियचित्तचेतनपरा संविन्मयी शाश्वती ।ब्रह्मेन्द्राच्युतवन्दितेशमहिषी विज्ञानदात्री सतांतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १॥

tyāgarājaviracitaḥyā trailokyakuṭumbikā varasudhādhārābhisantarpiṇībhūmyādīndriyacittacetanaparā saṃvinmayī śāśvatī |brahmendrācyutavanditeśamahiṣī vijñānadātrī satāṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 1||

यां विद्येति वदन्ति शुद्धमतयो वाचां परां देवतांषट्चक्रान्तनिवासिनीं कुलपथप्रोत्साहसंवर्धिनीम् ।श्रीचक्राङ्कितरूपिणीं सुरमणेर्वामाङ्कसंशोभिनींतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ २॥

yāṃ vidyeti vadanti śuddhamatayo vācāṃ parāṃ devatāṃṣaṭcakrāntanivāsinīṃ kulapathaprotsāhasaṃvardhinīm |śrīcakrāṅkitarūpiṇīṃ suramaṇervāmāṅkasaṃśobhinīṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 2||

या सर्वेश्वरनायिकेति ललितेत्यानन्दसीमेश्वरीत्यम्बेति त्रिपुरेश्वरीति वचसां वाग्वादिनीत्यन्नदा ।इत्येवं प्रवदन्ति साधुमतयः स्वानन्दबोधोज्ज्वलाःतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ३॥

yā sarveśvaranāyiketi lalitetyānandasīmeśvarītyambeti tripureśvarīti vacasāṃ vāgvādinītyannadā |ityevaṃ pravadanti sādhumatayaḥ svānandabodhojjvalāḥtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 3||

या प्रातः शिखिमण्डले मुनिजनैर्गौरी समाराध्यतेया मध्ये दिवसस्य भानुरुचिरा चण्डांशुमध्ये परम् ।या सायं शशिरूपिणी हिमरुचेर्मध्ये त्रिसन्ध्यात्मिकातां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ४॥

yā prātaḥ śikhimaṇḍale munijanairgaurī samārādhyateyā madhye divasasya bhānurucirā caṇḍāṃśumadhye param |yā sāyaṃ śaśirūpiṇī himarucermadhye trisandhyātmikātāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 4||

या मूलोत्थितनादसन्ततिलवैः संस्तूयते योगिभिःया पूर्णेन्दुकलामृतैः कुलपथे संसिच्यते सन्ततम् ।या बन्धत्रयकुम्भितोन्मनिपथे सिद्ध्यष्टकेनेड्यतेतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ५॥

yā mūlotthitanādasantatilavaiḥ saṃstūyate yogibhiḥyā pūrṇendukalāmṛtaiḥ kulapathe saṃsicyate santatam |yā bandhatrayakumbhitonmanipathe siddhyaṣṭakeneḍyatetāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 5||

या मूकस्य कवित्ववर्षणसुधाकादम्बिनी श्रीकरीया लक्ष्मीतनयस्य जीवनकरी सञ्जीविनीविद्यया ।या द्रोणीपुरनायिका द्विजशिशोः स्तन्यप्रदात्री मुदातां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ६॥

yā mūkasya kavitvavarṣaṇasudhākādambinī śrīkarīyā lakṣmītanayasya jīvanakarī sañjīvinīvidyayā |yā droṇīpuranāyikā dvijaśiśoḥ stanyapradātrī mudātāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 6||

या विश्वप्रभवादिकार्यजननी ब्रह्मादिमूर्त्यात्मनाया चन्द्रार्कशिखिप्रभासनकरी स्वात्मप्रभासत्तया ।या सत्त्वादिगुणत्रयेषु समतासंवित्प्रदात्री सतांतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ७॥

yā viśvaprabhavādikāryajananī brahmādimūrtyātmanāyā candrārkaśikhiprabhāsanakarī svātmaprabhāsattayā |yā sattvādiguṇatrayeṣu samatāsaṃvitpradātrī satāṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 7||

या क्षित्यन्तशिवादितत्त्वविलसत्स्फूर्तिस्वरूपा परंया ब्रह्माण्डकटाहभारनिवहन्मण्डूकविश्वम्भरी ।या विश्वं निखिलं चराचरमयं व्याप्य स्थिता सन्ततंतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ८॥

yā kṣityantaśivāditattvavilasatsphūrtisvarūpā paraṃyā brahmāṇḍakaṭāhabhāranivahanmaṇḍūkaviśvambharī |yā viśvaṃ nikhilaṃ carācaramayaṃ vyāpya sthitā santataṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 8||

या वर्गाष्टकवर्णपञ्जरशुकी विद्याक्षरालापिनीनित्यानन्दपयोऽनुमोदनकरी श्यामा मनोहारिणी ।सत्यानन्दचिदीश्वरप्रणयिनी स्वर्गापवर्गप्रदातां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ९॥

yā vargāṣṭakavarṇapañjaraśukī vidyākṣarālāpinīnityānandapayo'numodanakarī śyāmā manohāriṇī |satyānandacidīśvarapraṇayinī svargāpavargapradātāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 9||

या श्रुत्यन्तसुशुक्तिसम्पुटमहामुक्ताफलं सात्त्विकंसच्चित्सौख्यपयोदवृष्टिफलितं सर्वात्मना सुन्दरम् ।निर्मूल्यं निखिलार्थदं निरुपमाकारं भवाह्लाददंतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १०॥

yā śrutyantasuśuktisampuṭamahāmuktāphalaṃ sāttvikaṃsaccitsaukhyapayodavṛṣṭiphalitaṃ sarvātmanā sundaram |nirmūlyaṃ nikhilārthadaṃ nirupamākāraṃ bhavāhlādadaṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 10||

या नित्याव्रतमण्डलस्तुतपदा नित्यार्चनातत्परानित्यानित्यविमर्शिनी कुलगुरोर्वावयप्रकाशात्मिका ।कृत्याकृत्यमतिप्रभेदशमनी कात्स्नर्यात्मलाभप्रदातां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ ११॥

yā nityāvratamaṇḍalastutapadā nityārcanātatparānityānityavimarśinī kulagurorvāvayaprakāśātmikā |kṛtyākṛtyamatiprabhedaśamanī kātsnaryātmalābhapradātāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 11||

यामुद्दिश्य यजन्ति शुद्धमतयो नित्यं पराग्नौ स्रुचामत्या प्राणघृतप्लुतेन्द्रियचरुद्रव्यैः समन्त्राक्षरैः ।यत्पादाम्बुजभक्तिदार्ढ्यसुरसप्राप्त्यै बुधाः सन्ततंतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १२॥

yāmuddiśya yajanti śuddhamatayo nityaṃ parāgnau srucāmatyā prāṇaghṛtaplutendriyacarudravyaiḥ samantrākṣaraiḥ |yatpādāmbujabhaktidārḍhyasurasaprāptyai budhāḥ santataṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 12||

या संविन्मकरन्दपुष्पलतिकास्वानन्ददेशोत्थितासत्सन्तानसुवेष्टनातिरुचिरा श्रेयःफलं तन्वती ।निर्धूताखिलवृत्तिभक्तधिषणाभृङ्गाङ्गनासेवितातां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १३॥

yā saṃvinmakarandapuṣpalatikāsvānandadeśotthitāsatsantānasuveṣṭanātirucirā śreyaḥphalaṃ tanvatī |nirdhūtākhilavṛttibhaktadhiṣaṇābhṛṅgāṅganāsevitātāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 13||

यामाराध्य मुनिर्भवाब्धिमतरत् क्लेशोर्मिजालावृतंयां ध्यात्वा न निवर्तते शिवपदानन्दाब्धिमग्नः परम् ।यां स्मृत्वा स्वपदैकबोधमयते स्थूलेऽपि देहे जनःतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १४॥

yāmārādhya munirbhavābdhimatarat kleśormijālāvṛtaṃyāṃ dhyātvā na nivartate śivapadānandābdhimagnaḥ param |yāṃ smṛtvā svapadaikabodhamayate sthūle'pi dehe janaḥtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 14||

यापाषाङ्कुशचापसायककरा चन्द्रार्धचूडालसत्काञ्चीदामविभूषिता स्मितमुखी मन्दारमालाधरा ।नीलेन्दीवरलोचना शुभकरी त्यागाधिराजेश्वरीतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १५॥

yāpāṣāṅkuśacāpasāyakakarā candrārdhacūḍālasatkāñcīdāmavibhūṣitā smitamukhī mandāramālādharā |nīlendīvaralocanā śubhakarī tyāgādhirājeśvarītāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 15||

या भक्तेषु ददाति सन्ततसुखं वाणीं च लक्ष्मीं तथासौन्दर्यं निगमागमार्थकवितां सत्पुत्रसम्पत्सुखम् ।सत्सङ्गं सुकलत्रतां सुविनयं सयुज्यमुक्तिं परांतां वन्दे हृदयत्रिकोणनिलयां श्रीराजराजेश्वरीम् ॥ १६॥

yā bhakteṣu dadāti santatasukhaṃ vāṇīṃ ca lakṣmīṃ tathāsaundaryaṃ nigamāgamārthakavitāṃ satputrasampatsukham |satsaṅgaṃ sukalatratāṃ suvinayaṃ sayujyamuktiṃ parāṃtāṃ vande hṛdayatrikoṇanilayāṃ śrīrājarājeśvarīm || 16||

इत्यानन्दनाथपादपपद्मोपजीविना काश्यपगोत्रोत्पन्नेनान्ध्रेणत्यागराजनाम्ना विरचितः श्रीराजराजेश्वरीस्तवः सम्पूर्णः ॥

ityānandanāthapādapapadmopajīvinā kāśyapagotrotpannenāndhreṇatyāgarājanāmnā viracitaḥ śrīrājarājeśvarīstavaḥ sampūrṇaḥ ||