शिवाभिधानश्रवणमहिमानुवर्णनम् विष्णवादिप्रोक्तम् Vishnavadiproktam Shivabhidhanashravanamahimanuvarnanam

विष्णवादिप्रोक्तं महापातादिमरणकाले शिवाभिधानश्रवणमहिमानुवर्णनम्विष्णुःशिवाभिधानं मरणक्षणे श्रुतं त्वया शिवानुग्रहपात्रभूतम् ।मन्ये भवन्तं भगवन्तमेव त्वया न तुल्यो भुवनत्रयेऽपि ॥ १६०॥

viṣṇavādiproktaṃ mahāpātādimaraṇakāle śivābhidhānaśravaṇamahimānuvarṇanamviṣṇuḥśivābhidhānaṃ maraṇakṣaṇe śrutaṃ tvayā śivānugrahapātrabhūtam |manye bhavantaṃ bhagavantameva tvayā na tulyo bhuvanatraye'pi || 160||

स्वच्छन्दवृत्त्या स्थितमेव पूर्व तपः कृतं नोग्रमघापनुत्त्यै ।शिवाभिधानश्रवणेन सद्यो मुक्तोऽसि संसारमहाम्बुराशेः ॥ १६१॥

svacchandavṛttyā sthitameva pūrva tapaḥ kṛtaṃ nogramaghāpanuttyai |śivābhidhānaśravaṇena sadyo mukto'si saṃsāramahāmburāśeḥ || 161||

कुर्वन्ति केचित् गिरिकन्दरेषु दारान् विहायापि तथा कुमारान् ।न तैरिदं प्राप्यमनन्तरायं शिवाभिधानं मरणक्षणेषु ॥ १६२॥

kurvanti kecit girikandareṣu dārān vihāyāpi tathā kumārān |na tairidaṃ prāpyamanantarāyaṃ śivābhidhānaṃ maraṇakṣaṇeṣu || 162||

अहो कृतार्थोऽसि शिवाभिधानं श्रुतं यतो मोक्षविधानदक्षम् ।साक्षाद्विरूपाक्षकृपाश्रयेषु भालाक्षरूपोऽपि भविष्यसि त्वम् ॥ १६३॥

aho kṛtārtho'si śivābhidhānaṃ śrutaṃ yato mokṣavidhānadakṣam |sākṣādvirūpākṣakṛpāśrayeṣu bhālākṣarūpo'pi bhaviṣyasi tvam || 163||

अनायासेनेदं खलु फलमुमाकान्तकृपयात्वया प्राप्तं नूनं मरणसमये शाम्भवमिदम् ।श्रुतं नामानन्तामयविलयहेतुः शिवकृपाकथं त्वय्यप्यासीदमितसुकृतानां फलमिदम् ॥ १६४॥

anāyāsenedaṃ khalu phalamumākāntakṛpayātvayā prāptaṃ nūnaṃ maraṇasamaye śāmbhavamidam |śrutaṃ nāmānantāmayavilayahetuḥ śivakṛpākathaṃ tvayyapyāsīdamitasukṛtānāṃ phalamidam || 164||

मनुष्याणां तावन्मरणसमये रोदनवैः परंकालो याति प्रणयसहितानामपि दया ।महादेवाख्यायाः सकृदपि न चोच्चारणमतिःवृथा हाहाहाहेत्यपि समयनाशोद्यतधियः ॥ १६५॥

manuṣyāṇāṃ tāvanmaraṇasamaye rodanavaiḥ paraṃkālo yāti praṇayasahitānāmapi dayā |mahādevākhyāyāḥ sakṛdapi na coccāraṇamatiḥvṛthā hāhāhāhetyapi samayanāśodyatadhiyaḥ || 165||

मरणावसरेषु कण्ठभागे कफपित्तप्रभवे भवोद्भवस्य ।स्मरणं शिवनामकीर्तनं वा न भवत्येव कदाऽपि पापयोगात् ॥ १६६॥

maraṇāvasareṣu kaṇṭhabhāge kaphapittaprabhave bhavodbhavasya |smaraṇaṃ śivanāmakīrtanaṃ vā na bhavatyeva kadā'pi pāpayogāt || 166||

दारान् कुमारानपि वीक्ष्य तावन्मुमूर्षुरप्यादरतोऽश्रुपूर्णः ।रुदत्ययं न स्मरति स्मरारिं न शाम्भवं नाम शृणोति दुष्टः ॥ १६७॥

dārān kumārānapi vīkṣya tāvanmumūrṣurapyādarato'śrupūrṇaḥ |rudatyayaṃ na smarati smarāriṃ na śāmbhavaṃ nāma śṛṇoti duṣṭaḥ || 167||

अन्तकालसमये महेश्वराराधने भसितभूषणेऽपि वा ।जायते न सहसा मतिस्ततो याति घोरनरकालयं नरः ॥ १६८॥

antakālasamaye maheśvarārādhane bhasitabhūṣaṇe'pi vā |jāyate na sahasā matistato yāti ghoranarakālayaṃ naraḥ || 168||

अन्तकालविषये सदाशिवध्यानमात्रमपि मुक्तिसाधनम् ।तत्कथञ्चिदपि जायते नृणां शङ्करो यदि पुरा समर्चितः ॥ १६९॥

antakālaviṣaye sadāśivadhyānamātramapi muktisādhanam |tatkathañcidapi jāyate nṛṇāṃ śaṅkaro yadi purā samarcitaḥ || 169||

अन्तकालविषये शिवस्मृतिः भस्मधारणमघौघनाशने ।जायते खलु कथञ्चिदुच्चकैः नाम शाङ्करमपि श्रुतं भवेत् ॥ १७०॥

antakālaviṣaye śivasmṛtiḥ bhasmadhāraṇamaghaughanāśane |jāyate khalu kathañciduccakaiḥ nāma śāṅkaramapi śrutaṃ bhavet || 170||

भस्मोद्धूलितविग्रहोऽतिविपुलां रुद्राक्षमालां वहन्कण्ठे कर्णयुगेऽपि शङ्करपदान्यप्युचरन्नादरात् ।स्पृष्ट्वा लिङ्गमनुत्तमं मुहुरपि स्पृष्ट्वा च बिल्वीदलैःसम्पूज्याशु समर्पणं च कुरुते शङ्गाय शाङ्गो जनः ॥ १७१॥

bhasmoddhūlitavigraho'tivipulāṃ rudrākṣamālāṃ vahankaṇṭhe karṇayuge'pi śaṅkarapadānyapyucarannādarāt |spṛṣṭvā liṅgamanuttamaṃ muhurapi spṛṣṭvā ca bilvīdalaiḥsampūjyāśu samarpaṇaṃ ca kurute śaṅgāya śāṅgo janaḥ || 171||

शम्भो भर्ग भवेन्दुशेखर महादेवेति यः संवदन्रुद्राक्षामलभूतिभूपिततनुः कृत्वा च लिङ्गार्चनम् ।शङ्गायाशु समर्पणं च कुरुते शाङ्गः स शङ्गो भवेत्तत्पादाम्बुजरेणुभिर्मम शिरः पूतं भवत्यन्वहम् ॥ १७२॥

śambho bharga bhavenduśekhara mahādeveti yaḥ saṃvadanrudrākṣāmalabhūtibhūpitatanuḥ kṛtvā ca liṅgārcanam |śaṅgāyāśu samarpaṇaṃ ca kurute śāṅgaḥ sa śaṅgo bhavettatpādāmbujareṇubhirmama śiraḥ pūtaṃ bhavatyanvaham || 172||

महाप्रयाणेषु महेशनाम श्रुतं स्मृतं वा यदि पुण्यवेगात् ।तदा स मुक्तो भवतीति मन्ये नान्यस्य मुक्तिः प्रलयेऽपि सत्यम् ॥ १७३॥

mahāprayāṇeṣu maheśanāma śrutaṃ smṛtaṃ vā yadi puṇyavegāt |tadā sa mukto bhavatīti manye nānyasya muktiḥ pralaye'pi satyam || 173||

शपामि शिवपादयोः शिवपदस्मृतेः केवलं विमुक्तिरिति सा स्मृतिर्भसितभूषणानां परम् ।भविष्यति भवान्वयो न भवतीति मन्ये पुनः पुनः पुनरहं भुजद्वयमिदं समुद्धृत्य तु ॥ १७४॥

śapāmi śivapādayoḥ śivapadasmṛteḥ kevalaṃ vimuktiriti sā smṛtirbhasitabhūṣaṇānāṃ param |bhaviṣyati bhavānvayo na bhavatīti manye punaḥ punaḥ punarahaṃ bhujadvayamidaṃ samuddhṛtya tu || 174||

यमदूताःअनेन मरणक्षणे शिवपदं श्रुतं देवताः प्रभूतबहुपुण्यवानयमभूत् शिवानुग्रहात् ।शिवान्तिकमयं सुराः सपदि नेय एवादरात् विमानवरमाश्रितः सुरगणादिसेव्यो मुदा ॥ १७८॥

yamadūtāḥanena maraṇakṣaṇe śivapadaṃ śrutaṃ devatāḥ prabhūtabahupuṇyavānayamabhūt śivānugrahāt |śivāntikamayaṃ surāḥ sapadi neya evādarāt vimānavaramāśritaḥ suragaṇādisevyo mudā || 178||

अपारकल्पेष्वपि येन तप्तं तपोऽतिघोरं बहुवह्निमध्ये ।तस्यापि तावन्न महाप्रयाणे शिवाभिधानश्रवणावकाशः ॥ १७९॥

apārakalpeṣvapi yena taptaṃ tapo'tighoraṃ bahuvahnimadhye |tasyāpi tāvanna mahāprayāṇe śivābhidhānaśravaṇāvakāśaḥ || 179||

अहो कृतार्थाः कतिचिन्महेशप्रसादपात्रत्वमुपेत्य धन्याः ।कैलासवासं समवाप्नुवन्ति पूज्याः सुराणामपि सर्वथाऽपि ॥ १८०॥

aho kṛtārthāḥ katicinmaheśaprasādapātratvamupetya dhanyāḥ |kailāsavāsaṃ samavāpnuvanti pūjyāḥ surāṇāmapi sarvathā'pi || 180||

धनं परमिदं सुराः शिवपदं परं सम्पदांविपत्कुलविनाशकं सकलपापसंहारकम् ।स्मृतं सपदि पातकं हरति संश्रुतं वामुदा ददाति शिवसन्निधिं निधिमपि प्रदत्वा मुहुः ॥ १८१॥

dhanaṃ paramidaṃ surāḥ śivapadaṃ paraṃ sampadāṃvipatkulavināśakaṃ sakalapāpasaṃhārakam |smṛtaṃ sapadi pātakaṃ harati saṃśrutaṃ vāmudā dadāti śivasannidhiṃ nidhimapi pradatvā muhuḥ || 181||

अपारजननामयं हरति मृत्युवातादिकंश्रुतं शिवपदं मुदा शिवपदाम्बुजानुग्रहात् ।इतः किमधिकं धनं भुवि निधिप्रदानक्षमंविमोक्षदमतिप्रियं शिवपदार्चकानां सुराः ॥ १८२॥

apārajananāmayaṃ harati mṛtyuvātādikaṃśrutaṃ śivapadaṃ mudā śivapadāmbujānugrahāt |itaḥ kimadhikaṃ dhanaṃ bhuvi nidhipradānakṣamaṃvimokṣadamatipriyaṃ śivapadārcakānāṃ surāḥ || 182||

अतः परमिहाधुना खलु तथा विलम्बस्तदा विनेयइति निश्चये सति कथानुवादैरलम् ।भवद्भिरतिपूजितो भवतु सोऽयमत्यादरात्इति प्रियतमैस्तदा सुरगणैः समाराधितः ॥ १८३॥

ataḥ paramihādhunā khalu tathā vilambastadā vineyaiti niścaye sati kathānuvādairalam |bhavadbhiratipūjito bhavatu so'yamatyādarātiti priyatamaistadā suragaṇaiḥ samārādhitaḥ || 183||

श्रीशङ्करःततः परं पुष्पकरत्नसंस्थं तमानयामासुरिहादरेण ।स मुक्त एवात्र शिवाभिधानमाहात्म्यमेतत् श्रुतमद्य गौरि ॥ १८४॥

śrīśaṅkaraḥtataḥ paraṃ puṣpakaratnasaṃsthaṃ tamānayāmāsurihādareṇa |sa mukta evātra śivābhidhānamāhātmyametat śrutamadya gauri || 184||

शिवनामसुधाशनेन धन्याः कतिचित् ते गिरिजे ममापि मान्याः ।इदमादरतोऽतिगोपनीयं मणिरेवायमहो महान् स शैवः ॥ १८५॥

śivanāmasudhāśanena dhanyāḥ katicit te girije mamāpi mānyāḥ |idamādarato'tigopanīyaṃ maṇirevāyamaho mahān sa śaivaḥ || 185||

नन्दिकेशःइति शङ्कवाग्विलासलोला कमलापूजितपादपद्ममाला ।शिवनामधाप्रवाहलीला महिला कापि शिवस्य सा सुशीला ॥ १८६॥

nandikeśaḥiti śaṅkavāgvilāsalolā kamalāpūjitapādapadmamālā |śivanāmadhāpravāhalīlā mahilā kāpi śivasya sā suśīlā || 186||

तस्मादन्यं मुक्तिबीजं न विद्मो लोके मुक्तिः शङ्करानुग्रहेण ।तस्मादेकः शङ्करः शङ्करो मे सेव्यः सेव्यः सर्वदा सर्वदाऽपि ॥ १८७॥

tasmādanyaṃ muktibījaṃ na vidmo loke muktiḥ śaṅkarānugraheṇa |tasmādekaḥ śaṅkaraḥ śaṅkaro me sevyaḥ sevyaḥ sarvadā sarvadā'pi || 187||

॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते विष्णवादिप्रोक्तं महापातादिमरणकाले शिवाभिधानश्रवणमहिमानुवर्णनं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । हराख्यः तृतीयांशः । उत्तरार्धम् । अध्यायः २०। वावृत्तश्लोकाः ॥– ॥ श्रीशिवरहस्यम् । हराख्यः तृतीयांशः । उत्तरार्धम् । अध्यायः २०। वावृत्तश्लोकाः ॥

|| iti śivarahasyāntargate viṣṇavādiproktaṃ mahāpātādimaraṇakāle śivābhidhānaśravaṇamahimānuvarṇanaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | harākhyaḥ tṛtīyāṃśaḥ | uttarārdham | adhyāyaḥ 20| vāvṛttaślokāḥ ||– || śrīśivarahasyam | harākhyaḥ tṛtīyāṃśaḥ | uttarārdham | adhyāyaḥ 20| vāvṛttaślokāḥ ||