सोमनाथमहिमवर्णनं सूतप्रोक्तम् Somanatha Mahima Varnanam by Suta

तदुत्कृष्टमिदं क्षेत्रं पुण्यं सोमेश्वराह्वयम् ।देव्यै देवेन कथितं पयोष्णीतीरसंस्थितम् ॥ १॥

tadutkṛṣṭamidaṃ kṣetraṃ puṇyaṃ someśvarāhvayam |devyai devena kathitaṃ payoṣṇītīrasaṃsthitam || 1||

दर्शनात्सर्वकामानां सिद्धिः स्याच्छङ्कराज्ञया ।सौराष्ट्रमेतद्देशानां पुण्यदेशोऽयमुत्तमः ॥ २॥

darśanātsarvakāmānāṃ siddhiḥ syācchaṅkarājñayā |saurāṣṭrametaddeśānāṃ puṇyadeśo'yamuttamaḥ || 2||

सोमनाथाख्यलिङ्गेन पुनर्भूयो विराजते ।सोमनाथं महादेवं प्रदोषे यस्तु पश्यति ॥ ३॥

somanāthākhyaliṅgena punarbhūyo virājate |somanāthaṃ mahādevaṃ pradoṣe yastu paśyati || 3||

बिल्वीदलादिभिः पूज्य स मोक्षमधिगच्छति ।पयोष्ण्यां यः सकृत्स्नात्वा सोमनाथं प्रणम्य च ॥ ४॥

bilvīdalādibhiḥ pūjya sa mokṣamadhigacchati |payoṣṇyāṃ yaḥ sakṛtsnātvā somanāthaṃ praṇamya ca || 4||

स मुक्तः सर्वपापैश्च मोदते दिवि देववत् ।इन्दुग्रहे कुरुक्षेत्रे यो दद्याद्वै शतं द्विजे ॥ ५॥

sa muktaḥ sarvapāpaiśca modate divi devavat |indugrahe kurukṣetre yo dadyādvai śataṃ dvije || 5||

सकृद्दृष्ट्वा सोमनाथं तत्फलं प्राप्नुयान्नरः ।महापातादिवेलासु अयने विषुवे तथा ॥ ६॥

sakṛddṛṣṭvā somanāthaṃ tatphalaṃ prāpnuyānnaraḥ |mahāpātādivelāsu ayane viṣuve tathā || 6||

पर्वकाले तथाष्टम्यां यो दृष्ट्वा प्रणमेत च ।सोमनाथं महालिङ्गं स वसेच्छिवलोकगः ॥ ७॥

parvakāle tathāṣṭamyāṃ yo dṛṣṭvā praṇameta ca |somanāthaṃ mahāliṅgaṃ sa vasecchivalokagaḥ || 7||

सोमवारे सोमनाथं रात्रौ सम्पूज्य भक्तितः ।बिल्वपत्रैः सकृद्भक्त्या स ज्ञानं विन्दते महत् ॥ ८॥

somavāre somanāthaṃ rātrau sampūjya bhaktitaḥ |bilvapatraiḥ sakṛdbhaktyā sa jñānaṃ vindate mahat || 8||

सोऽपि राजाऽथ कालेन पुत्रं भद्रगुणान्वितम् ।प्राप नामापि चक्रेऽथ विदुरथ इति द्विजाः ॥ ९॥

so'pi rājā'tha kālena putraṃ bhadraguṇānvitam |prāpa nāmāpi cakre'tha viduratha iti dvijāḥ || 9||

सोऽपि चान्ते शिवं प्राप सदारोऽथ बृहद्बलः ।पित्र्यं राज्यं तदा प्राप विदूरथनृपस्तदा ॥ १०॥

so'pi cānte śivaṃ prāpa sadāro'tha bṛhadbalaḥ |pitryaṃ rājyaṃ tadā prāpa vidūrathanṛpastadā || 10||

सोमनाथमहालिङ्गे तस्याभूद्भक्तिरुत्तमा ।सौराष्ट्रं स जगामाथ साष्टाङ्गस्पृष्टभूतलः ॥ ११॥

somanāthamahāliṅge tasyābhūdbhaktiruttamā |saurāṣṭraṃ sa jagāmātha sāṣṭāṅgaspṛṣṭabhūtalaḥ || 11||

सम्पूज्य परया भक्त्या नानाविभवविस्तरैः ।उवाच राजा तत्रैनं हृष्टो धर्ममथाकरोत् ॥ १२॥

sampūjya parayā bhaktyā nānāvibhavavistaraiḥ |uvāca rājā tatrainaṃ hṛṣṭo dharmamathākarot || 12||

शैवान्नैवेद्यराशीभिर्भोजयामास कोटिशः ।पयोष्णीतीरबन्धं च नानासंस्थानमण्टपान् ॥ १३॥

śaivānnaivedyarāśībhirbhojayāmāsa koṭiśaḥ |payoṣṇītīrabandhaṃ ca nānāsaṃsthānamaṇṭapān || 13||

महारथं महादेवे मण्टपोद्यानगोपुरम् ।प्राकारसंस्थवृषभं सुधाचित्रविचित्रितम् ॥ १४॥

mahārathaṃ mahādeve maṇṭapodyānagopuram |prākārasaṃsthavṛṣabhaṃ sudhācitravicitritam || 14||

कारयामास विभवैः विमानछत्रचामरम् ।धूपदीपादिपात्राणि सौवर्णानि तदाऽकरोत् ॥ १५॥

kārayāmāsa vibhavaiḥ vimānachatracāmaram |dhūpadīpādipātrāṇi sauvarṇāni tadā'karot || 15||

शिवपूजाभिवृद्।ह्ध्यर्थं ददौ ग्रामाननेकशः ।द्विजानां शाम्भवानां हि ग्रामान् विप्रगृहोज्ज्वलान् ॥ १६॥

śivapūjābhivṛd|hdhyarthaṃ dadau grāmānanekaśaḥ |dvijānāṃ śāmbhavānāṃ hi grāmān vipragṛhojjvalān || 16||

कारयामास नृपतिगृहोपकरणान्वितान् ।ददौ स शाम्भवान् दृष्ट्वा सोमनाथस्य तुष्ट्ये ॥ १७॥

kārayāmāsa nṛpatigṛhopakaraṇānvitān |dadau sa śāmbhavān dṛṣṭvā somanāthasya tuṣṭye || 17||

स कोटिबिल्वपत्रैश्च पूजयामास तं सदा ।कृष्णगोघृतदीपैश्चादीपयत्स शिवालयम् ॥ १८॥

sa koṭibilvapatraiśca pūjayāmāsa taṃ sadā |kṛṣṇagoghṛtadīpaiścādīpayatsa śivālayam || 18||

धूपधूमगणैर्मां स धूपयामास चाम्बिके ।नैवेद्यैश्च घृतापूपराशिभिर्म्ये न्यवेदयत् ॥ १९॥

dhūpadhūmagaṇairmāṃ sa dhūpayāmāsa cāmbike |naivedyaiśca ghṛtāpūparāśibhirmye nyavedayat || 19||

स्वाद्वन्नराशिभिर्देवि विदूरथसमाह्वयः ।नाट्यकन्यास्तु चार्वङ्गयस्तेन दत्ता महेश्वरि ॥ २०॥

svādvannarāśibhirdevi vidūrathasamāhvayaḥ |nāṭyakanyāstu cārvaṅgayastena dattā maheśvari || 20||

वेणुवीणामृदङ्गाश्च शङखकाहलवादकाः ।कल्पितास्तेन देवेशि नादितो मे शिवालयः ॥ २१॥

veṇuvīṇāmṛdaṅgāśca śaṅakhakāhalavādakāḥ |kalpitāstena deveśi nādito me śivālayaḥ || 21||

सोमनाथे मयि सदा तस्य भक्तिः पराऽभवत् ।तया भक्त्या चिरं राज्यं भुक्त्वा मल्लोकमागतः ॥ २२॥

somanāthe mayi sadā tasya bhaktiḥ parā'bhavat |tayā bhaktyā ciraṃ rājyaṃ bhuktvā mallokamāgataḥ || 22||

तस्य पुत्रशतं त्वासीत् सर्वं मद्भक्तिभावितम् ।धनुष्मन्तं महाबाहुं परवीर्यनिबर्हणम् ॥ २३॥

tasya putraśataṃ tvāsīt sarvaṃ madbhaktibhāvitam |dhanuṣmantaṃ mahābāhuṃ paravīryanibarhaṇam || 23||

क्षयद्वीरपरं सर्व नानाशस्त्रास्त्रमण्डलम् ।तस्य ज्येष्ठुसुतस्त्वासीन्महारथ इति स्मृतः ॥ २४॥

kṣayadvīraparaṃ sarva nānāśastrāstramaṇḍalam |tasya jyeṣṭhusutastvāsīnmahāratha iti smṛtaḥ || 24||

सोऽपि सोमेश्वरे भक्तः सौराष्ट्रेशोऽभवच्छिवे ।पितुः शतगुणं तेन कृता मेऽपचितिः शिवे ॥ २५॥

so'pi someśvare bhaktaḥ saurāṣṭreśo'bhavacchive |pituḥ śataguṇaṃ tena kṛtā me'pacitiḥ śive || 25||

तस्मिन् शासति भूलोके शैवा एव सदा जनाः ।भस्मरुद्राक्षहीनाङ्गान् शास्ति भूपोऽयमुत्तमः ॥ २६॥

tasmin śāsati bhūloke śaivā eva sadā janāḥ |bhasmarudrākṣahīnāṅgān śāsti bhūpo'yamuttamaḥ || 26||

नारुद्राक्षधृगवासीन्न रुद्राध्यायवर्जितः ।पञ्चाक्षरविहीनश्च शिवलिङ्गार्चनोज्झितः ॥ २७॥

nārudrākṣadhṛgavāsīnna rudrādhyāyavarjitaḥ |pañcākṣaravihīnaśca śivaliṅgārcanojjhitaḥ || 27||

नाभस्मभालस्तत्रासीत्तस्मिन्राजनि शासति ।समर्यादमभृत्तेन क्ष्मातलं तेन सुन्दरम् ॥ २८॥

nābhasmabhālastatrāsīttasminrājani śāsati |samaryādamabhṛttena kṣmātalaṃ tena sundaram || 28||

यथा विद्योतते भानुः स्वांशुभिर्नाशयंस्तमः ।तथा वेदोदिताचारैर्जगत्तापमपाकरोत् ॥ २९॥

yathā vidyotate bhānuḥ svāṃśubhirnāśayaṃstamaḥ |tathā vedoditācārairjagattāpamapākarot || 29||

॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते शिवगौरीसंवादे सूतप्रोक्तं सोमनाथमहिमवर्णनं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । भर्गाख्यः पञ्चमांशः । अध्यायः १७। ४३७१॥

|| iti śivarahasyāntargate śivagaurīsaṃvāde sūtaproktaṃ somanāthamahimavarṇanaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | bhargākhyaḥ pañcamāṃśaḥ | adhyāyaḥ 17| 4371||

– ॥ श्रीशिवरहस्यम् ।भर्गाख्यः पन्चमांशः ।अध्यायः १७। ४३-७१॥

– || śrīśivarahasyam |bhargākhyaḥ pancamāṃśaḥ |adhyāyaḥ 17| 43-71||