शङ्करकवचम् Shri Shankara Kavacham

ऐश्वरं परमं तत्त्वमादिमध्यान्तवर्जितम् ।आधारं सर्वभूतानामनाधारमविक्रियम् ॥ १॥

aiśvaraṃ paramaṃ tattvamādimadhyāntavarjitam |ādhāraṃ sarvabhūtānāmanādhāramavikriyam || 1||

अनन्तानन्दबोधाम्बुनिधिमद्भुतविक्रमम् ।अम्बिकापतिमीशानमनीशं प्रणमाम्यहम् ॥ २॥

anantānandabodhāmbunidhimadbhutavikramam |ambikāpatimīśānamanīśaṃ praṇamāmyaham || 2||

एकदा मुनयः सर्वे द्वारकां द्रष्टुमागताः ।वासुदेवं च सोत्कण्ठाः कृष्णदर्शनलालसाः ॥ ३॥

ekadā munayaḥ sarve dvārakāṃ draṣṭumāgatāḥ |vāsudevaṃ ca sotkaṇṭhāḥ kṛṣṇadarśanalālasāḥ || 3||

ततः स भगवान् प्रीतः पूजां चक्रे यथाविधि ।तेषामाशीस्ततो गृह्य बहुमानपुरःसरम् ॥ ४॥

tataḥ sa bhagavān prītaḥ pūjāṃ cakre yathāvidhi |teṣāmāśīstato gṛhya bahumānapuraḥsaram || 4||

तैः पृष्टः कथयामास कुमारप्रभवं च यत् ।चरितं भूमिभारघ्नं लोकानन्दकरं परम् ॥ ५॥

taiḥ pṛṣṭaḥ kathayāmāsa kumāraprabhavaṃ ca yat |caritaṃ bhūmibhāraghnaṃ lokānandakaraṃ param || 5||

मार्कण्डेयमुखाः सर्वे माध्याह्निकक्रियोत्थिताः ।कृष्णः स्नानमथो चक्रे मृदक्षतकुशादिभिः ॥ ६॥

mārkaṇḍeyamukhāḥ sarve mādhyāhnikakriyotthitāḥ |kṛṣṇaḥ snānamatho cakre mṛdakṣatakuśādibhiḥ || 6||

सूर्योपस्थानसन्ध्यां च स्मृतिधर्ममनुस्मरन् ।शिवपूजां ततः कृष्णो गन्धपुष्पाक्षतादिभिः ॥ ७॥

sūryopasthānasandhyāṃ ca smṛtidharmamanusmaran |śivapūjāṃ tataḥ kṛṣṇo gandhapuṣpākṣatādibhiḥ || 7||

चकार विधिवद्भक्त्या नमस्कारयुतां शुभाम् ।जय शङ्कर सोमेश रक्ष रक्षेति चाब्रवीत् ॥ ८॥

cakāra vidhivadbhaktyā namaskārayutāṃ śubhām |jaya śaṅkara someśa rakṣa rakṣeti cābravīt || 8||

जजाप शिवसाहस्रं भक्तिमुक्तिप्रदं विभोः ।अनन्यमानसः शान्तः पद्मासनगतः शुचिः ॥ ९॥

jajāpa śivasāhasraṃ bhaktimuktipradaṃ vibhoḥ |ananyamānasaḥ śāntaḥ padmāsanagataḥ śuciḥ || 9||

ततस्ते विस्मयापन्ना दृष्ट्वा कृष्णविचेष्टितम् ।मार्कण्डेयोऽवदत् कृष्णं बहुशो मुनिसम्मितम् ॥ १०॥

tataste vismayāpannā dṛṣṭvā kṛṣṇaviceṣṭitam |mārkaṇḍeyo'vadat kṛṣṇaṃ bahuśo munisammitam || 10||

मार्कण्डेयःत्वं कृष्ण कमलाकान्तः परमात्मा जगद्गुरुः ।भवत्पूज्यः कथं शम्भुरेतत्सर्वं वदस्व मे ॥ ११॥

mārkaṇḍeyaḥtvaṃ kṛṣṇa kamalākāntaḥ paramātmā jagadguruḥ |bhavatpūjyaḥ kathaṃ śambhuretatsarvaṃ vadasva me || 11||

श्रीकृष्ण उवाचसाधु साधु मुने पृष्टं हिताय सकलस्य च ।अज्ञातं तव नास्त्येव तथापि च वदाम्यहम् ॥ १२॥

śrīkṛṣṇa uvācasādhu sādhu mune pṛṣṭaṃ hitāya sakalasya ca |ajñātaṃ tava nāstyeva tathāpi ca vadāmyaham || 12||

दैवतं सर्वलोकानां सर्वकारणकारणम् ।ज्योतिर्यत्परमानन्दं सावधानमतिः शृणु ॥ १३॥

daivataṃ sarvalokānāṃ sarvakāraṇakāraṇam |jyotiryatparamānandaṃ sāvadhānamatiḥ śṛṇu || 13||

विश्वसाधनमीशानं गुणातीतमजं परम् ।जगतस्तस्थुषो ह्यात्मा मम मूलं महामुने ॥ १४॥

viśvasādhanamīśānaṃ guṇātītamajaṃ param |jagatastasthuṣo hyātmā mama mūlaṃ mahāmune || 14||

यो देवः सर्वदेवानां ध्येयः पूज्यः सदाशिवः ।स शिवः स महादेवः शङ्करश्च निरञ्जनः ॥ १५॥

yo devaḥ sarvadevānāṃ dhyeyaḥ pūjyaḥ sadāśivaḥ |sa śivaḥ sa mahādevaḥ śaṅkaraśca nirañjanaḥ || 15||

तस्मान्नान्यः परो देवस्त्रिषु लोकेषु विद्यते ।सर्वज्ञः सर्वगः शक्तः सर्वात्मा सर्वतोमुखः ॥ १६॥

tasmānnānyaḥ paro devastriṣu lokeṣu vidyate |sarvajñaḥ sarvagaḥ śaktaḥ sarvātmā sarvatomukhaḥ || 16||

पठ्यते सर्वसिद्धान्तैर्वेदान्तैर्यो मुनीश्वर ।तस्मिन् भक्तिर्महादेवे मम धातुश्च निर्मल ॥ १७॥

paṭhyate sarvasiddhāntairvedāntairyo munīśvara |tasmin bhaktirmahādeve mama dhātuśca nirmala || 17||

महेशः परमं ब्रह्म शान्तः सूक्ष्मः परात्परः ।सर्वान्तरः सर्वसाक्षी चिन्मयस्तमसः परः ॥ १८॥

maheśaḥ paramaṃ brahma śāntaḥ sūkṣmaḥ parātparaḥ |sarvāntaraḥ sarvasākṣī cinmayastamasaḥ paraḥ || 18||

निर्विकल्पो निराभासो निःसङ्गो निरुपद्रवः ।निर्लेपः सकलाध्यक्षो महापुरुष ईश्वरः ॥ १९॥

nirvikalpo nirābhāso niḥsaṅgo nirupadravaḥ |nirlepaḥ sakalādhyakṣo mahāpuruṣa īśvaraḥ || 19||

तस्य चेच्छाभवत् पूर्वं जगत्स्थित्यन्तकारिणी ।वामाङ्गादभवं तस्य सोऽहं विष्णुरिति स्मृतिः ॥ २०॥

tasya cecchābhavat pūrvaṃ jagatsthityantakāriṇī |vāmāṅgādabhavaṃ tasya so'haṃ viṣṇuriti smṛtiḥ || 20||

जनयामास धातारं दक्षिणाङ्गात् सदाशिवः ।मध्यतो रुद्रमीशानं कालात्मा परमेश्वरः ॥ २१॥

janayāmāsa dhātāraṃ dakṣiṇāṅgāt sadāśivaḥ |madhyato rudramīśānaṃ kālātmā parameśvaraḥ || 21||

तपस्तपन्तु भो वत्सा अब्रवीदिति तान् शिवः ।स्तुत्वा तु विधिवत् स्तोत्रैः प्रणम्य च पुनः पुनः ।ततस्ते शिवमात्मानं प्रोचुः संयतमानसाः ॥ २२॥

tapastapantu bho vatsā abravīditi tān śivaḥ |stutvā tu vidhivat stotraiḥ praṇamya ca punaḥ punaḥ |tataste śivamātmānaṃ procuḥ saṃyatamānasāḥ || 22||

ब्रह्मविष्णुरुद्रा ऊचुःतपः केन प्रकारेण कर्तव्यं परमेश्वर ।ब्रूहि सर्वमशेषेण स्वात्मानं वेत्सि नापरः ॥ २३॥

brahmaviṣṇurudrā ūcuḥtapaḥ kena prakāreṇa kartavyaṃ parameśvara |brūhi sarvamaśeṣeṇa svātmānaṃ vetsi nāparaḥ || 23||

महादेव उवाचकायेन मनसा वाचा ध्यानपूजाजपादिभिः ।कामक्रोधादिरहितं तपः कुर्वन्तु भो सुराः ॥ २४॥

mahādeva uvācakāyena manasā vācā dhyānapūjājapādibhiḥ |kāmakrodhādirahitaṃ tapaḥ kurvantu bho surāḥ || 24||

देवा ऊचुःत्वया यत्कथितं शम्भो दुर्ज्ञेयमजितात्मभिः ।सौम्योपायमथो ब्रह्मन् वद कारुण्यवारिधे ॥ २५॥

devā ūcuḥtvayā yatkathitaṃ śambho durjñeyamajitātmabhiḥ |saumyopāyamatho brahman vada kāruṇyavāridhe || 25||

शङ्कर उवाचशृणुध्वं सर्वपापघ्नं भुक्तिमुक्तिप्रदं नृणाम् ।सहस्रनाम सद्विद्यां जपन्तु मम सुव्रताः ॥ २६॥

śaṅkara uvācaśṛṇudhvaṃ sarvapāpaghnaṃ bhuktimuktipradaṃ nṛṇām |sahasranāma sadvidyāṃ japantu mama suvratāḥ || 26||

यया संसारमग्नानां मुक्तिर्भवति शाश्वती ।शृण्वन्तु तद्विधानं तु महापातकनाशनम् ॥ २७॥

yayā saṃsāramagnānāṃ muktirbhavati śāśvatī |śṛṇvantu tadvidhānaṃ tu mahāpātakanāśanam || 27||

पठतां शृण्वतां सद्यो मुक्तिः स्यादनपायिनी ।ब्रह्मचारी कृतस्नानः शुक्लवासा जितेन्द्रियः ॥ २८॥

paṭhatāṃ śṛṇvatāṃ sadyo muktiḥ syādanapāyinī |brahmacārī kṛtasnānaḥ śuklavāsā jitendriyaḥ || 28||

भस्मधारी मुनिर्मौनी पद्मासनसमन्वितः ।ध्यात्वा मां सकलाधीशं निराकारं निरीश्वरम् ॥ २९॥

bhasmadhārī munirmaunī padmāsanasamanvitaḥ |dhyātvā māṃ sakalādhīśaṃ nirākāraṃ nirīśvaram || 29||

पार्वतीसहितं शम्भुं जटामकुटमण्डितम् ।वसानं चर्म वैयाघ्रं चन्द्रार्धकृतशेखरम् ॥ ३०॥

pārvatīsahitaṃ śambhuṃ jaṭāmakuṭamaṇḍitam |vasānaṃ carma vaiyāghraṃ candrārdhakṛtaśekharam || 30||

त्र्यम्बकं वृषभारूढं कृत्तिवाससमुज्ज्वलम् ।सुरार्चितपदद्वन्द्वं दिव्यभोगं सुसुन्दरम् ॥ ३१॥

tryambakaṃ vṛṣabhārūḍhaṃ kṛttivāsasamujjvalam |surārcitapadadvandvaṃ divyabhogaṃ susundaram || 31||

बिभ्राणं सुप्रसन्नं च कुठारवरदाभयम् ।दुरन्तं कमलासीनं नागयज्ञोपवीतिनम् ॥ ३२॥

bibhrāṇaṃ suprasannaṃ ca kuṭhāravaradābhayam |durantaṃ kamalāsīnaṃ nāgayajñopavītinam || 32||

विश्वकायं चिदानन्दं शुद्धमक्षरमव्ययम् ।सहस्रशिरसं शम्भुमनन्तकरसंयुतम् ॥ ३३॥

viśvakāyaṃ cidānandaṃ śuddhamakṣaramavyayam |sahasraśirasaṃ śambhumanantakarasaṃyutam || 33||

सहस्रचरणं दिव्यं सोमसूर्याग्निलोचनम् ।जगद्योनिमजं ब्रह्म शिवमाद्यं सनातनम् ॥ ३४॥

sahasracaraṇaṃ divyaṃ somasūryāgnilocanam |jagadyonimajaṃ brahma śivamādyaṃ sanātanam || 34||

दंष्ट्राकरालं दुष्प्रेक्षं सूर्यकोटिसमप्रभम् ।निशाकरकराकारं भेषजं भवरोगिणाम् ॥ ३५॥

daṃṣṭrākarālaṃ duṣprekṣaṃ sūryakoṭisamaprabham |niśākarakarākāraṃ bheṣajaṃ bhavarogiṇām || 35||

पिनाकिनं विशालाक्षं पशूनां पतिमीश्वरम् ।कालात्मानं कालकालं देवदेवं महेश्वरम् ॥ ३६॥

pinākinaṃ viśālākṣaṃ paśūnāṃ patimīśvaram |kālātmānaṃ kālakālaṃ devadevaṃ maheśvaram || 36||

ज्ञानवैराग्यसम्पन्नं नित्यानन्दमयं परम् ।शाश्वतैश्वर्यसम्पूर्णं महायोगीश्वरेश्वरम् ॥ ३७॥

jñānavairāgyasampannaṃ nityānandamayaṃ param |śāśvataiśvaryasampūrṇaṃ mahāyogīśvareśvaram || 37||

समस्तशक्तिसम्पन्नं पुण्यकायं दुरासदम् ।तारकं ब्रह्म सम्पूर्णमणीयांसं महत्तरम् ॥ ३८॥

samastaśaktisampannaṃ puṇyakāyaṃ durāsadam |tārakaṃ brahma sampūrṇamaṇīyāṃsaṃ mahattaram || 38||

यतीनां परमं ब्रह्म यतीनां तपसः फलम् ।संयमीहृत्समासीनं तपस्विजनसंवृतम् ॥ ३९॥

yatīnāṃ paramaṃ brahma yatīnāṃ tapasaḥ phalam |saṃyamīhṛtsamāsīnaṃ tapasvijanasaṃvṛtam || 39||

विधीन्द्रविष्णुनमितं मुनिसिद्धनिषेवितम् ।महादेवं महानन्दं देवानामपि दैवतम् ॥ ४०॥

vidhīndraviṣṇunamitaṃ munisiddhaniṣevitam |mahādevaṃ mahānandaṃ devānāmapi daivatam || 40||

शान्तं पवित्रमोङ्कारं ज्योतिषां ज्योतिरुत्तमम् ।शङ्करो मे शिरः पातु ललाटं भाललोचनः ॥ ४१॥

śāntaṃ pavitramoṅkāraṃ jyotiṣāṃ jyotiruttamam |śaṅkaro me śiraḥ pātu lalāṭaṃ bhālalocanaḥ || 41||

विश्वचक्षुर्दृशौ पातु रुद्रः पातु भ्रुवौ मम ।गण्डौ पातु महेशानः श्रुती रक्षतु पूर्वजः ॥ ४२॥

viśvacakṣurdṛśau pātu rudraḥ pātu bhruvau mama |gaṇḍau pātu maheśānaḥ śrutī rakṣatu pūrvajaḥ || 42||

कपोलौ मे महादेवः पातु नासां सदाशिवः ।मुखं पातु हविर्भोक्ता ओष्ठौ पातु महेश्वरः ॥ ४३॥

kapolau me mahādevaḥ pātu nāsāṃ sadāśivaḥ |mukhaṃ pātu havirbhoktā oṣṭhau pātu maheśvaraḥ || 43||

दन्तान् रक्षतु देवेशस्तालू सोमकलाधरः ।रसनां परमानन्दः पातु शङ्खौ शिवाप्रियः ॥ ४४॥

dantān rakṣatu deveśastālū somakalādharaḥ |rasanāṃ paramānandaḥ pātu śaṅkhau śivāpriyaḥ || 44||

चुबुकं पातु मे शम्भुः श्मश्रुं शत्रुविनाशनः ।कुचं पातु भवः कण्ठं नीलकण्ठोऽवतु ध्रुवम् ॥ ४५॥

cubukaṃ pātu me śambhuḥ śmaśruṃ śatruvināśanaḥ |kucaṃ pātu bhavaḥ kaṇṭhaṃ nīlakaṇṭho'vatu dhruvam || 45||

स्कन्धौ स्कन्दपतिः पातु बाहू पातु महाभुजः ।उपबाहू महावीर्यः करौ विबुधसत्तमः ॥ ४६॥

skandhau skandapatiḥ pātu bāhū pātu mahābhujaḥ |upabāhū mahāvīryaḥ karau vibudhasattamaḥ || 46||

अङ्गुलीः पातु पञ्चास्यः पर्वाणि च सहस्रपात् ।हृदयं पातु सर्वात्मा स्तनौ पातु पितामहः ॥ ४५॥

aṅgulīḥ pātu pañcāsyaḥ parvāṇi ca sahasrapāt |hṛdayaṃ pātu sarvātmā stanau pātu pitāmahaḥ || 45||

उदरं हुतभुक् पातु मध्यं मे मध्यमेश्वरः ।कुक्षिं पातु भवानीशः पृष्ठं पातु कुलेश्वरः ॥ ४८॥

udaraṃ hutabhuk pātu madhyaṃ me madhyameśvaraḥ |kukṣiṃ pātu bhavānīśaḥ pṛṣṭhaṃ pātu kuleśvaraḥ || 48||

प्राणान् मे प्राणदः पातु नाभिं भीमः कटिं विभुः ।सक्थिनी पातु मे भर्गो जानुनी जनताधिपः ॥ ४९॥

prāṇān me prāṇadaḥ pātu nābhiṃ bhīmaḥ kaṭiṃ vibhuḥ |sakthinī pātu me bhargo jānunī janatādhipaḥ || 49||

जङ्घे पुररिपुः पातु चरणौ भवनाशनः ।शरीरं पातु मे शर्वो बाह्यमाभ्यन्तरं शिवः ॥ ५०॥

jaṅghe puraripuḥ pātu caraṇau bhavanāśanaḥ |śarīraṃ pātu me śarvo bāhyamābhyantaraṃ śivaḥ || 50||

इन्द्रियाणि हरः पातु सर्वत्र जयवर्धनः ।पूर्वे दिशि मृडः पातु दक्षिणे यमसूदनः ॥ ५१॥

indriyāṇi haraḥ pātu sarvatra jayavardhanaḥ |pūrve diśi mṛḍaḥ pātu dakṣiṇe yamasūdanaḥ || 51||

वारुण्यां सलिलाधीश उदीच्यां मे महीधरः ।ऐशान्यां पातु भूतेश आग्नेय्यां रविलोचनः ॥ ५२॥

vāruṇyāṃ salilādhīśa udīcyāṃ me mahīdharaḥ |aiśānyāṃ pātu bhūteśa āgneyyāṃ ravilocanaḥ || 52||

नैरृत्यां भूतभृत् पातु वायव्यां बलवर्धनः ।ऊर्ध्वं पातु मखद्वेषी ह्यधः संसारनाशनः ॥ ५३॥

nairṛtyāṃ bhūtabhṛt pātu vāyavyāṃ balavardhanaḥ |ūrdhvaṃ pātu makhadveṣī hyadhaḥ saṃsāranāśanaḥ || 53||

सर्वतः सुखदः पातु बुद्धिं पातु सुलोचनः ।एवं न्यासादिकं कृत्वा साक्षाच्छम्भुमयो भवेत् ॥ ५४॥

sarvataḥ sukhadaḥ pātu buddhiṃ pātu sulocanaḥ |evaṃ nyāsādikaṃ kṛtvā sākṣācchambhumayo bhavet || 54||

नमो हिरण्यबाह्वादि पठेन्मन्त्रं तु भक्तिमान् ।सद्योजातादिभिर्मन्त्रैर्नमस्कुर्यात्सदाशिवम् ॥ ५५॥

namo hiraṇyabāhvādi paṭhenmantraṃ tu bhaktimān |sadyojātādibhirmantrairnamaskuryātsadāśivam || 55||

॥ इति श्रीशङ्करकवचं सम्पूर्णम् ॥

|| iti śrīśaṅkarakavacaṃ sampūrṇam ||