बाहुलेयस्तवः Shri Bahuleyastavah by Shri Nilakanthatirthasvami

ऐश्वर्यमप्रतिममत्रभवान्कुमारःसर्वत्र चावहतु नः करुणापणः सः ।येनात्मवल्लषितभाग्यपरार्ध्यभूमिःस्वाराज्यसम्पदपि शश्वदहो सनाथा ॥ १॥

aiśvaryamapratimamatrabhavānkumāraḥsarvatra cāvahatu naḥ karuṇāpaṇaḥ saḥ |yenātmavallaṣitabhāgyaparārdhyabhūmiḥsvārājyasampadapi śaśvadaho sanāthā || 1||

श्रीस्कन्दकल्पविटपी कुरुतात्स बाह्यमाभ्यन्तरं च विभवं युगपत्सदा नः ।दृग्व्यापृतिप्रतिमितिं भ्रमरावलीं योनित्यं बिभर्ति करुणामकरन्दपुष्टाम् ॥ २॥

śrīskandakalpaviṭapī kurutātsa bāhyamābhyantaraṃ ca vibhavaṃ yugapatsadā naḥ |dṛgvyāpṛtipratimitiṃ bhramarāvalīṃ yonityaṃ bibharti karuṇāmakarandapuṣṭām || 2||

भद्रं कृषीष्ट नितरामिह सैद्धसेनी(१)सानुग्रहप्रकृतिनेत्रपरम्परा नः ।मोहान्धकूपपतितेऽव्यभिचारतो द्राग्या दोरकी(२) भवति तत्पदबद्धचित्ते ॥ ३॥

bhadraṃ kṛṣīṣṭa nitarāmiha saiddhasenī(1)sānugrahaprakṛtinetraparamparā naḥ |mohāndhakūpapatite'vyabhicārato drāgyā dorakī(2) bhavati tatpadabaddhacitte || 3||

विद्या चतुर्दशतयी शरजन्मनाम्नियस्मिन्नु पर्यवसिताऽव्यवधानतो नः ।पुष्णातु सैष सकलासु कलासु दाक्ष्यंचिन्तामणिप्रतिभटी भवदङ्घ्रिरेणुः ॥ ४॥

vidyā caturdaśatayī śarajanmanāmniyasminnu paryavasitā'vyavadhānato naḥ |puṣṇātu saiṣa sakalāsu kalāsu dākṣyaṃcintāmaṇipratibhaṭī bhavadaṅghrireṇuḥ || 4||

षाण्मातुरस्मितवलच्छरदागमो मेप्रज्ञासरोवरमलं विमलं दधातु ।येनात्र सच्चितियुसुखैकरसात्मचन्द्रंसाक्षात्करोत्वनिदमात्मतयाऽयमेव ॥ ५॥

ṣāṇmāturasmitavalaccharadāgamo meprajñāsarovaramalaṃ vimalaṃ dadhātu |yenātra saccitiyusukhaikarasātmacandraṃsākṣātkarotvanidamātmatayā'yameva || 5||

दद्युः श्रियस्त्रिभुवनाद्भुतबस्तुवार्द्धिमन्थाद्रिविभ्रमपटूनि गुहेक्षणानि ।स्तन्यावसानसमये निजमातृवक्त्रपद्मे भ्रमद्भ्रमरिकालघुमन्थराणि ॥ ६॥

dadyuḥ śriyastribhuvanādbhutabastuvārddhimanthādrivibhramapaṭūni guhekṣaṇāni |stanyāvasānasamaye nijamātṛvaktrapadme bhramadbhramarikālaghumantharāṇi || 6||

नैसर्गिकी यदापि भिन्नपुमाश्रयात्वंवाचः श्रियस्तदपि यत्करुणाकटाक्षः ।सूतेऽन्वहं निजजनेषु रविप्रभेवश्लिष्टे नुमः परमकारुणिकं गुहं तम् ॥ ७॥

naisargikī yadāpi bhinnapumāśrayātvaṃvācaḥ śriyastadapi yatkaruṇākaṭākṣaḥ |sūte'nvahaṃ nijajaneṣu raviprabhevaśliṣṭe numaḥ paramakāruṇikaṃ guhaṃ tam || 7||

प्रत्यक्तया श्रुतिपुराणवचोनिगुम्फस्तात्पर्यवान्भवति वर्णयितुं यमर्थम् ।श्रेयांसि नैकविधया प्रकटं विदध्यात्सैषोऽग्निभूरिह परार्थसमुद्यमेषु ॥ ८॥

pratyaktayā śrutipurāṇavaconigumphastātparyavānbhavati varṇayituṃ yamartham |śreyāṃsi naikavidhayā prakaṭaṃ vidadhyātsaiṣo'gnibhūriha parārthasamudyameṣu || 8||

नैयत्यतो हृदि पदं स तनोतु बाल(३)चर्यः स्तिथिं य इह साक्षितयापि धत्ते ।एवं च बुद्।ह्ध्यरणितत्पदचित्रगूत्था(४)संवित्तिदीपकलिकाखिलदीपिका स्यात् ॥ ९॥

naiyatyato hṛdi padaṃ sa tanotu bāla(3)caryaḥ stithiṃ ya iha sākṣitayāpi dhatte |evaṃ ca bud|hdhyaraṇitatpadacitragūtthā(4)saṃvittidīpakalikākhiladīpikā syāt || 9||

यमिन्मनागपि मनः प्रणिधाय कायव्यूहादिसर्वविभवं प्रतिपद्यते ना ।योगेश्वरेश्वरमितः कृकवा(५)कुकेतुंभक्त्या व्रजामि शरणं करणणैस्त्रिभिस्तम् ॥ १०॥

yaminmanāgapi manaḥ praṇidhāya kāyavyūhādisarvavibhavaṃ pratipadyate nā |yogeśvareśvaramitaḥ kṛkavā(5)kuketuṃbhaktyā vrajāmi śaraṇaṃ karaṇaṇaistribhistam || 10||

शब्दा(६)नुशासननयपतिनोऽत्र वर्णव्यङ्ग्यस्ततो भवति योऽर्थ इवातिरिक्तः ।स्फोटः स एष इति यं कथयन्ति नित्यंकुर्मस्तमेय इदि षण्मुखनामधेयम् ॥ ११॥

śabdā(6)nuśāsananayapatino'tra varṇavyaṅgyastato bhavati yo'rtha ivātiriktaḥ |sphoṭaḥ sa eṣa iti yaṃ kathayanti nityaṃkurmastameya idi ṣaṇmukhanāmadheyam || 11||

मार्गान्तरोक्त(७)विधया परमाणुवर्गेष्वाद्यं समुन्मिषति जन्तुकृतेन कर्म ।यस्यात्मसंविदुदयस्य विभोः सिसृक्षावेलासु नौमि परकारुणिकं गुहं तम् ॥ १२॥

mārgāntarokta(7)vidhayā paramāṇuvargeṣvādyaṃ samunmiṣati jantukṛtena karma |yasyātmasaṃvidudayasya vibhoḥ sisṛkṣāvelāsu naumi parakāruṇikaṃ guhaṃ tam || 12||

यद्ययन्न पूरयति ते चरणानुषङ्गस्तत्तद्।ह्ध्यनुद्भवपराहतमेव विद्मः ।वस्त्वीप्सितं क्वचिदपीशतनूज तस्मान्नेत्रामृतप्रभ दृशोर्विषयस्त्वमेधि ॥ १३॥

yadyayanna pūrayati te caraṇānuṣaṅgastattad|hdhyanudbhavaparāhatameva vidmaḥ |vastvīpsitaṃ kvacidapīśatanūja tasmānnetrāmṛtaprabha dṛśorviṣayastvamedhi || 13||

वाचस्पतिप्रमुखवागपि यत्र कुण्ठीभावं प्रयाति तमिति प्रणुवन्न लज्जे ।त्वद्भक्तिभारमुखरीकरणान्मृषित्वास्वामिन्विधेहि तदपीह कृपार्द्रदृष्टिम् ॥ १४॥

vācaspatipramukhavāgapi yatra kuṇṭhībhāvaṃ prayāti tamiti praṇuvanna lajje |tvadbhaktibhāramukharīkaraṇānmṛṣitvāsvāminvidhehi tadapīha kṛpārdradṛṣṭim || 14||

कालत्रयेऽपि करणत्रयसम्पदे नःसर्वोत्तमत्वत इहाभिमतं तवापि ।यद्यद्धि तत्तदखिलं करुणाम्बुवारिवाहाशु मे वितर हे भगवन्नमस्ते ॥ १५॥

kālatraye'pi karaṇatrayasampade naḥsarvottamatvata ihābhimataṃ tavāpi |yadyaddhi tattadakhilaṃ karuṇāmbuvārivāhāśu me vitara he bhagavannamaste || 15||

श्रीबाहुलेयस्तवमुत्तमं यःपठेत्प्रभाते प्रयतः स धीमान् ।वागर्थविज्ञानघनाढ्यतामेत्यन्ते विशोकं पदमभ्युपेयात् ॥ १६॥

śrībāhuleyastavamuttamaṃ yaḥpaṭhetprabhāte prayataḥ sa dhīmān |vāgarthavijñānaghanāḍhyatāmetyante viśokaṃ padamabhyupeyāt || 16||

अर्भाह्वस्वामिपादाब्जमरन्दरसशीलिनः ।श्रीनीलकण्ठतीर्थाख्यस्येदं स्वामि(८)समर्पणम् ॥ १७॥

arbhāhvasvāmipādābjamarandarasaśīlinaḥ |śrīnīlakaṇṭhatīrthākhyasyedaṃ svāmi(8)samarpaṇam || 17||

नमो गुहाय । ॐ ॥इति श्रीनीलकण्ठतीर्थस्वामिविरचितः श्रीमद्बाहुलेयस्तवः सम्पूर्णः ॥(२) समुद्धरणोपयोगि रज्जुरिति भावः ॥(४) चित्रगुरुरुत्तरारणिः । ज्ञानं कृत्वा तु चित्रगुं द\। मु\। उप\। ।

namo guhāya | oṃ ||iti śrīnīlakaṇṭhatīrthasvāmiviracitaḥ śrīmadbāhuleyastavaḥ sampūrṇaḥ ||(2) samuddharaṇopayogi rajjuriti bhāvaḥ ||(4) citragururuttarāraṇiḥ | jñānaṃ kṛtvā tu citraguṃ da\| mu\| upa\| |