अभीतिस्तवः Abhiti Stavah

श्रीगणेशाय नमः ।अभीतिरिह यज्जुषां यदवधीरितानां भयंभयाभयविधायिनो जगति यन्निदेशे स्थिताः ।तदेतदतिलङ्घितद्रुहिणशम्भुशक्रादिकंरमासखमधीमहे किमपि रङ्गधुर्यं महः ॥ १॥

śrīgaṇeśāya namaḥ |abhītiriha yajjuṣāṃ yadavadhīritānāṃ bhayaṃbhayābhayavidhāyino jagati yannideśe sthitāḥ |tadetadatilaṅghitadruhiṇaśambhuśakrādikaṃramāsakhamadhīmahe kimapi raṅgadhuryaṃ mahaḥ || 1||

दयाशिशिरिताशया मनसि मे सदा जागृयुःश्रियाध्युषितवक्षसः श्रितमरुद्वृधा सैकताः ।जगद्दुरितघस्मरा जलधिडिम्भडम्भस्पृहःसकृत्प्रणतरक्षणप्रथितसंविदः संविदः ॥ २॥

dayāśiśiritāśayā manasi me sadā jāgṛyuḥśriyādhyuṣitavakṣasaḥ śritamarudvṛdhā saikatāḥ |jagadduritaghasmarā jaladhiḍimbhaḍambhaspṛhaḥsakṛtpraṇatarakṣaṇaprathitasaṃvidaḥ saṃvidaḥ || 2||

यदद्य मितबुद्धिना बहुलमोहभाजा मयागुणग्रथितकायवाङ्मनसि वृत्तिवैचित्र्यतः ।अतर्कितहिताहितक्रमविशेषमारभ्यतेतदप्युचितमर्चनं परिगृहाण रङ्गेश्वर ॥ ३॥

yadadya mitabuddhinā bahulamohabhājā mayāguṇagrathitakāyavāṅmanasi vṛttivaicitryataḥ |atarkitahitāhitakramaviśeṣamārabhyatetadapyucitamarcanaṃ parigṛhāṇa raṅgeśvara || 3||

मरुत्तरणिपावकत्रिदशनाथकालादयःस्वकृत्यमधिकुर्वते त्वदपराधतो बिभ्यतः ।महत्किमपि वज्रमुद्यतमिवेति यच्छ्रूयतेतरत्यनघ यद्भयं य इह तावकस्तावकः ॥ ४॥

maruttaraṇipāvakatridaśanāthakālādayaḥsvakṛtyamadhikurvate tvadaparādhato bibhyataḥ |mahatkimapi vajramudyatamiveti yacchrūyatetaratyanagha yadbhayaṃ ya iha tāvakastāvakaḥ || 4||

भवन्तमिह यः सुधीर्नियतचेतनाचेतनं (स्वधीनियत)पनायति नमस्यति स्मरति वक्ति पर्येति वा ।गुणं कमपि वेत्ति वा तव गुणेश गोपायितुःकदाचन कुतश्चन क्वचन तस्य न स्याद्भयम् ॥ ५॥

bhavantamiha yaḥ sudhīrniyatacetanācetanaṃ (svadhīniyata)panāyati namasyati smarati vakti paryeti vā |guṇaṃ kamapi vetti vā tava guṇeśa gopāyituḥkadācana kutaścana kvacana tasya na syādbhayam || 5||

स्थिते मनसि विग्रहे गुणिनि धातुसाम्ये सतिस्मरेदखिलदेहिनं य इह जातुचित्त्वामजम् ।तयैव खलु सन्धया तमथ दीर्घनिद्रावशंस्वयं विहितसंस्मृतिर्नयसि धाम नैःश्रेयसम् ॥ ६॥

sthite manasi vigrahe guṇini dhātusāmye satismaredakhiladehinaṃ ya iha jātucittvāmajam |tayaiva khalu sandhayā tamatha dīrghanidrāvaśaṃsvayaṃ vihitasaṃsmṛtirnayasi dhāma naiḥśreyasam || 6||

रमादयित रङ्गभूरमण कृष्ण विष्णो हरेत्रिविक्रम जनार्दन त्रियुगनाथ नारायण ।इतीव शुभदानि यः पठति नामधेयानि तेन तस्य यमवश्यता नरकपातभीतिः कुतः ॥ ७॥

ramādayita raṅgabhūramaṇa kṛṣṇa viṣṇo haretrivikrama janārdana triyuganātha nārāyaṇa |itīva śubhadāni yaḥ paṭhati nāmadheyāni tena tasya yamavaśyatā narakapātabhītiḥ kutaḥ || 7||

कदाचिदपि रङ्गभूरसिक यत्र देशे वशीत्वदेकनियताशयस्त्रिदशवन्दितो वर्तते ।तदक्षततपोवनं तव च राजधानी स्थिरासुखस्य सुखमास्पदं सुचरितस्य दुर्गं महत् ॥ ८॥

kadācidapi raṅgabhūrasika yatra deśe vaśītvadekaniyatāśayastridaśavandito vartate |tadakṣatatapovanaṃ tava ca rājadhānī sthirāsukhasya sukhamāspadaṃ sucaritasya durgaṃ mahat || 8||

त्रिवर्गपथवर्तिनां त्रिगुणलङ्घनोद्योगिनांद्विषत्प्रमथनार्थिनामपि च रङ्गदृश्योदयाः ।स्खलत्समयकातरीहरणजागरूकाः प्रभोकरग्रहणदीक्षिताः क इह तेन दिव्या गुणाः ॥ ९॥ (क इव)

trivargapathavartināṃ triguṇalaṅghanodyogināṃdviṣatpramathanārthināmapi ca raṅgadṛśyodayāḥ |skhalatsamayakātarīharaṇajāgarūkāḥ prabhokaragrahaṇadīkṣitāḥ ka iha tena divyā guṇāḥ || 9|| (ka iva)

बिभेति भवभृत्प्रभो त्वदुपदेशतीव्रौषधात्कदध्वरसदुर्विषे बडिशभक्ष्यवत्प्रीयते । (बलिश)अपथ्यपरिहारधीविमुखमित्थमाकस्मिकीतमप्यवसरे क्रमादवति वत्सला त्वद्दया ॥ १०॥

bibheti bhavabhṛtprabho tvadupadeśatīvrauṣadhātkadadhvarasadurviṣe baḍiśabhakṣyavatprīyate | (baliśa)apathyaparihāradhīvimukhamitthamākasmikītamapyavasare kramādavati vatsalā tvaddayā || 10||

अपार्थ इति निश्चितः प्रहरणादियोगस्तवस्वयं वदसि निर्भयस्तदपि रङ्ग पृथ्वीपते । (वहसि)स्वरक्षणमिवाभवत्प्रणतरक्षणं तावकंयदात्थ परमार्थविन्नियतमन्तरात्मेति ते ॥ ११॥

apārtha iti niścitaḥ praharaṇādiyogastavasvayaṃ vadasi nirbhayastadapi raṅga pṛthvīpate | (vahasi)svarakṣaṇamivābhavatpraṇatarakṣaṇaṃ tāvakaṃyadāttha paramārthavinniyatamantarātmeti te || 11||

लघिष्ठसुखसङ्गतैः स्वकृतकर्मनिर्वर्तितैः (सङ्गदैः)कलत्रसुतसोदरानुचरबन्धुसम्बन्धिभिः ।धनप्रभृतिकैरपि प्रचुरभीतिभेदोत्तरैर्न बिभ्रति धृतिं बिभो त्वदनुभूतिभोगार्थिनः ॥ १२॥ (प्रभो)

laghiṣṭhasukhasaṅgataiḥ svakṛtakarmanirvartitaiḥ (saṅgadaiḥ)kalatrasutasodarānucarabandhusambandhibhiḥ |dhanaprabhṛtikairapi pracurabhītibhedottarairna bibhrati dhṛtiṃ bibho tvadanubhūtibhogārthinaḥ || 12|| (prabho)

न वक्तुमपि शक्यते नरकगर्भवासादिकंवपुश्च बहुधातुकं निपुणचिन्तने तादृशम् ।त्रिविष्टपमुखं तथा तव पदस्य देदीप्यतः (तथा दिवि)किमत्र न भयास्पदं भवति रङ्गपृथ्वीपते ॥ १३॥

na vaktumapi śakyate narakagarbhavāsādikaṃvapuśca bahudhātukaṃ nipuṇacintane tādṛśam |triviṣṭapamukhaṃ tathā tava padasya dedīpyataḥ (tathā divi)kimatra na bhayāspadaṃ bhavati raṅgapṛthvīpate || 13||

भवन्ति मुखभेदतो भयनिदानमेव प्रभोशुभाशुभविकल्पिता जगति देशकालादयः ।इति प्रचुरसाध्वसे मयि दयिष्यसे त्वं न चेत्क इत्थमनुकम्पिता त्वदनुकम्पनीयश्च कः ॥ १४॥

bhavanti mukhabhedato bhayanidānameva prabhośubhāśubhavikalpitā jagati deśakālādayaḥ |iti pracurasādhvase mayi dayiṣyase tvaṃ na cetka itthamanukampitā tvadanukampanīyaśca kaḥ || 14||

सकृत्प्रपदनस्पृशामभयदाननित्यव्रतीन च द्विरभिभाषसे त्वमिति विश्रुतः स्वोक्तितः ।यथोक्तकरणं विदुस्तव तु यातुधानादयःकथं वितथमस्तु तत्कृपणसार्वभौमे मयि ॥ १५॥

sakṛtprapadanaspṛśāmabhayadānanityavratīna ca dvirabhibhāṣase tvamiti viśrutaḥ svoktitaḥ |yathoktakaraṇaṃ vidustava tu yātudhānādayaḥkathaṃ vitathamastu tatkṛpaṇasārvabhaume mayi || 15||

अनुक्षणसमुत्थिते दुरितवारिधौ दुस्तरेयदि क्वचन निष्कृतिर्भवति सापि दोषाविला ।तदित्थमगतौ मयि प्रतिविधानमाधीयतांस्वबुद्धिपरिकल्पितं किमपि रङ्गधुर्य त्वया ॥ १६॥

anukṣaṇasamutthite duritavāridhau dustareyadi kvacana niṣkṛtirbhavati sāpi doṣāvilā |taditthamagatau mayi pratividhānamādhīyatāṃsvabuddhiparikalpitaṃ kimapi raṅgadhurya tvayā || 16||

विषादबहुलादहं विषयवर्गतो दुर्जयाद्बिभेमि वृजिनोत्तरस्त्वदनुभूतिविच्छेदतः ।मया नियतनाथवानयमिति त्वमर्थापयन्दयाधन जगत्पते दयित रङ्ग संरक्ष माम् ॥ १७॥

viṣādabahulādahaṃ viṣayavargato durjayādbibhemi vṛjinottarastvadanubhūtivicchedataḥ |mayā niyatanāthavānayamiti tvamarthāpayandayādhana jagatpate dayita raṅga saṃrakṣa mām || 17||

निसर्गनिरनिष्टता तव निरंहसः श्रूयतेततस्त्रियुगसृष्टिवद्भवति संहृतिः क्रीडितम् ।तथापि शरणागतप्रणयभङ्गभीतो भवान्मदिष्टमिह यद्भवेत्किमपि मा स्म तज्जीहपत् ॥ १८॥

nisarganiraniṣṭatā tava niraṃhasaḥ śrūyatetatastriyugasṛṣṭivadbhavati saṃhṛtiḥ krīḍitam |tathāpi śaraṇāgatapraṇayabhaṅgabhīto bhavānmadiṣṭamiha yadbhavetkimapi mā sma tajjīhapat || 18||

कयाधुसुतवायसद्विरदपुङ्गवद्रौपदीविभीषणभुजङ्गमव्रजगणाम्बरीषादयः ।भवत्पदसमाश्रिता भयविमुक्तिमापुर्यथालभेमहि तथा वयं सपदि रङ्गधुर्य त्वया ॥ १९॥ (रङ्गनाथ त्वया)

kayādhusutavāyasadviradapuṅgavadraupadīvibhīṣaṇabhujaṅgamavrajagaṇāmbarīṣādayaḥ |bhavatpadasamāśritā bhayavimuktimāpuryathālabhemahi tathā vayaṃ sapadi raṅgadhurya tvayā || 19|| (raṅganātha tvayā)

भयं शमय रङ्गधाम्न्यनितराभिलाषस्पृशांश्रियं बहुलय प्रभो श्रितविपक्षमुन्मूलय ।स्वयं समुदितं वपुस्तव निशामयन्तः सदावयं त्रिदशनिर्वृतिं भुवि मुकुन्द विन्देमहि ॥ २०॥

bhayaṃ śamaya raṅgadhāmnyanitarābhilāṣaspṛśāṃśriyaṃ bahulaya prabho śritavipakṣamunmūlaya |svayaṃ samuditaṃ vapustava niśāmayantaḥ sadāvayaṃ tridaśanirvṛtiṃ bhuvi mukunda vindemahi || 20||

श्रियः परिवृढे त्वयि श्रितजनस्य संरक्षकेसदद्भुतगुणोदधाविति समर्पितोऽयं भरः ।प्रतिक्षणमतः परं प्रथय रङ्गधामादिषुप्रभुत्वमनुपाधिकं प्रथितहेतिभिर्हेतिभिः ॥ २१॥

śriyaḥ parivṛḍhe tvayi śritajanasya saṃrakṣakesadadbhutaguṇodadhāviti samarpito'yaṃ bharaḥ |pratikṣaṇamataḥ paraṃ prathaya raṅgadhāmādiṣuprabhutvamanupādhikaṃ prathitahetibhirhetibhiḥ || 21||

कलिप्रणिधिलक्षणैः कलितशाक्यलोकायतैस्तुरुष्कयवनादिभिर्जगति जृम्भमाणं भयम् ।प्रकृष्टनिजशक्तिभिः प्रसभमायुधैः पञ्चभिःक्षितित्रिदशरक्षकैः क्षपय रङ्गनाथ क्षणात् ॥ २२॥

kalipraṇidhilakṣaṇaiḥ kalitaśākyalokāyataisturuṣkayavanādibhirjagati jṛmbhamāṇaṃ bhayam |prakṛṣṭanijaśaktibhiḥ prasabhamāyudhaiḥ pañcabhiḥkṣititridaśarakṣakaiḥ kṣapaya raṅganātha kṣaṇāt || 22||

दितिप्रभवदेहभिद्दहनसोमसूर्यात्मकंतमःप्रमथनं प्रभो समुदितास्त्रवृन्दं स्वतः ।स्ववृत्तिवशवर्ति तत्त्रिदशवृत्ति चक्रं पुनःप्रवर्तयतु धाम्नि ते महति धर्मचक्रस्थितिम् ॥ २३॥

ditiprabhavadehabhiddahanasomasūryātmakaṃtamaḥpramathanaṃ prabho samuditāstravṛndaṃ svataḥ |svavṛttivaśavarti tattridaśavṛtti cakraṃ punaḥpravartayatu dhāmni te mahati dharmacakrasthitim || 23||

मनुप्रभृतिमानिते महति रङ्गधामादिकेदनुप्रभवदारुणैर्दरमुदीर्यमाणं परैः ।प्रकृष्टगुणकः श्रिया वसुधया च सन्धुक्षितःप्रयुक्तकरुणोदधिः प्रशमय स्वशक्त्या स्वयम् ॥ २४॥

manuprabhṛtimānite mahati raṅgadhāmādikedanuprabhavadāruṇairdaramudīryamāṇaṃ paraiḥ |prakṛṣṭaguṇakaḥ śriyā vasudhayā ca sandhukṣitaḥprayuktakaruṇodadhiḥ praśamaya svaśaktyā svayam || 24||

भुजङ्गमविहङ्गमप्रवरसैन्यनाथाः प्रभोतथैव कुमुदादयो नगरगोपुरद्वारपाः ।अचिन्त्यबलविक्रमास्त्वमिव रङ्ग संरक्षकाजितं त इति वादिनो जगदनुग्रहे जाग्रतु ॥ २५॥

bhujaṅgamavihaṅgamapravarasainyanāthāḥ prabhotathaiva kumudādayo nagaragopuradvārapāḥ |acintyabalavikramāstvamiva raṅga saṃrakṣakājitaṃ ta iti vādino jagadanugrahe jāgratu || 25||

विधिस्त्रिपुरमर्दनस्त्रिदशपुङ्गवः पावकोयमप्रभृतयोऽपि यद्विमतरक्षणे न क्षमाः ।रिरक्षिषति यत्र च प्रतिभयं न किञ्चित्क्वचित्स नः प्रतिभटान्प्रभो शमय रङ्गधामादिषु ॥ २६॥

vidhistripuramardanastridaśapuṅgavaḥ pāvakoyamaprabhṛtayo'pi yadvimatarakṣaṇe na kṣamāḥ |rirakṣiṣati yatra ca pratibhayaṃ na kiñcitkvacitsa naḥ pratibhaṭānprabho śamaya raṅgadhāmādiṣu || 26||

स कैटभतमोरविर्मधुपरागझञ्झामरुद्धिरण्यगिरिदारणत्रुटितकालनेमिद्रुमः ।किमत्र बहुना भजद्भवपयोधिमुष्टिन्धयस्त्रिविक्रम भवत्क्रमः क्षिपतु मङ्क्षु रङ्गद्विषः ॥ २७॥

sa kaiṭabhatamoravirmadhuparāgajhañjhāmaruddhiraṇyagiridāraṇatruṭitakālanemidrumaḥ |kimatra bahunā bhajadbhavapayodhimuṣṭindhayastrivikrama bhavatkramaḥ kṣipatu maṅkṣu raṅgadviṣaḥ || 27||

यतिप्रवरभारतीरसभरेण नीतं वयःप्रफुल्लपलितं शिरः परमिह क्षमं प्रार्थये ।निरस्तरिपुसम्भवे क्वचन रङ्गमुख्ये विभोपरस्परहितैषिणां परिसरेषु मां वर्तय ॥ २८॥

yatipravarabhāratīrasabhareṇa nītaṃ vayaḥpraphullapalitaṃ śiraḥ paramiha kṣamaṃ prārthaye |nirastaripusambhave kvacana raṅgamukhye vibhoparasparahitaiṣiṇāṃ parisareṣu māṃ vartaya || 28||

प्रबुद्धगुरुवीक्षणप्रथितवेङ्कटेशोद्भवामिमामभयसिद्धये पठत रङ्गभर्तुः स्तुतिम् ।भयं त्यजत भद्रमित्यभिदधत्स वः केशवःस्वयं घनघृणानिधिर्गुणगणेन गोपायति ॥ २९॥

prabuddhaguruvīkṣaṇaprathitaveṅkaṭeśodbhavāmimāmabhayasiddhaye paṭhata raṅgabhartuḥ stutim |bhayaṃ tyajata bhadramityabhidadhatsa vaḥ keśavaḥsvayaṃ ghanaghṛṇānidhirguṇagaṇena gopāyati || 29||

इति श्रीवेदान्तदेशिकप्रणीतःश्रीमद्वेङ्कटनाथप्रणीतोऽभीतिस्तवः सम्पूर्णः ।(श्रीरङ्गक्षेत्रे)

iti śrīvedāntadeśikapraṇītaḥśrīmadveṅkaṭanāthapraṇīto'bhītistavaḥ sampūrṇaḥ |(śrīraṅgakṣetre)