शिवरहस्यश्रवणफलकथनम् Shivarahasyashravanaphalakathanam

(शिवरहस्यान्तर्गते ईशाख्ये)जैगीषव्यस्कन्दसंवादेस्कन्द उवाच ।शमायनतपोधनाः शिवपदाब्जसद्भावनाःसनन्दनसनातनभृगुवसिष्ठबोधायनाः ।शिवार्चकजनावनाः शिवकथाश्रवात्पावनाभवन्तु मम हृज्जना भवपदाब्जसंसेवनाः ॥ ४५॥

(śivarahasyāntargate īśākhye)jaigīṣavyaskandasaṃvādeskanda uvāca |śamāyanatapodhanāḥ śivapadābjasadbhāvanāḥsanandanasanātanabhṛguvasiṣṭhabodhāyanāḥ |śivārcakajanāvanāḥ śivakathāśravātpāvanābhavantu mama hṛjjanā bhavapadābjasaṃsevanāḥ || 45||

तुरङ्गमातङ्गशताङ्गधात्रींपवित्रपात्रं प्रददाति गां वसु ।सत्रातिरात्रैर्यजते स वेदानधीयते तीर्थजलाप्लुतः सः ॥ ४६॥

turaṅgamātaṅgaśatāṅgadhātrīṃpavitrapātraṃ pradadāti gāṃ vasu |satrātirātrairyajate sa vedānadhīyate tīrthajalāplutaḥ saḥ || 46||

ततोऽधिकं पुण्यमवाप्य मोदतेकिन्नाकपृष्ठं सुकृतामथौकः ।सदाशिवस्यास्य रहस्यसंश्रवात्कैलासमौलौ निवसन् गणो भवेत् ॥ ४७॥

tato'dhikaṃ puṇyamavāpya modatekinnākapṛṣṭhaṃ sukṛtāmathaukaḥ |sadāśivasyāsya rahasyasaṃśravātkailāsamaulau nivasan gaṇo bhavet || 47||

साङ्ख्यव्याख्यान सौख्यप्रदमदमहिमासङ्ख्यहेतौ न जीवेयोगो रोगैक भोगो भवति जनिमतां रागदो नो विरागः ।सञ्जायेत भवेषु भाग्यजनुषां वैराग्यभाग्योदयःआरोग्यं खलु शङ्कराङ्घ्रिभजनाच्छेवैः परं लभ्यते ॥ ४८॥

sāṅkhyavyākhyāna saukhyapradamadamahimāsaṅkhyahetau na jīveyogo rogaika bhogo bhavati janimatāṃ rāgado no virāgaḥ |sañjāyeta bhaveṣu bhāgyajanuṣāṃ vairāgyabhāgyodayaḥārogyaṃ khalu śaṅkarāṅghribhajanācchevaiḥ paraṃ labhyate || 48||

कायं सायमुमासहायचरणाम्भोजार्चनाज्जायतेसापायं न उपायसाध्यगदयुक् कोऽयं न जानात्यमुम् ।हायं पापमवश्यमव्ययमजं शान्तं तुरीयं शिवंध्यात्वा हृत्कमले वसैव नियतं कैलासवासादरः ॥ ४९॥

kāyaṃ sāyamumāsahāyacaraṇāmbhojārcanājjāyatesāpāyaṃ na upāyasādhyagadayuk ko'yaṃ na jānātyamum |hāyaṃ pāpamavaśyamavyayamajaṃ śāntaṃ turīyaṃ śivaṃdhyātvā hṛtkamale vasaiva niyataṃ kailāsavāsādaraḥ || 49||

श्रीकण्ठरत्नाडिसुजम्बुकेशजप्येशमध्यार्जुनकुम्भघोणे ।श्वेते वने ब्रह्मवने च काञ्च्यांश्रीकालहस्तावरुणाचले वा ॥ ५०॥

śrīkaṇṭharatnāḍisujambukeśajapyeśamadhyārjunakumbhaghoṇe |śvete vane brahmavane ca kāñcyāṃśrīkālahastāvaruṇācale vā || 50||

वृद्धाचले वाऽभ्रसभा सुगोनगेश्रुतीवने सेतुवरे सुपुण्ये ।हालास्यके वेणुवने च ताम्राकवेरजागाङ्गसुनर्मदारे ॥ ५१॥

vṛddhācale vā'bhrasabhā sugonageśrutīvane setuvare supuṇye |hālāsyake veṇuvane ca tāmrākaverajāgāṅgasunarmadāre || 51||

गोदावरी कृष्णभवा च यामुनातुङ्गासु सम्भेदवरे च मज्जनः ।असावथात्राप्यविमुक्तवासयोग्यः शिवप्रीततनुर्भवेत ॥ ५२॥

godāvarī kṛṣṇabhavā ca yāmunātuṅgāsu sambhedavare ca majjanaḥ |asāvathātrāpyavimuktavāsayogyaḥ śivaprītatanurbhaveta || 52||

भक्तोऽविमुक्तेऽपि वसन्नथेशकृपा वशाद्वासमहो लभेत ।कैलासवासोऽप्यविमुक्तवासिभिःप्राप्येत शम्भोः किल भक्तियोगैः ॥ ५३॥

bhakto'vimukte'pi vasannatheśakṛpā vaśādvāsamaho labheta |kailāsavāso'pyavimuktavāsibhiḥprāpyeta śambhoḥ kila bhaktiyogaiḥ || 53||

ये शङ्करास्यकमलान्निगमागमान्त्यपुष्पोत्थसुन्दरमरन्दरसेऽर्थवादम् ।ते मन्वते खलु नराः खरवानरादिगर्भेषु जारजभवा नवदुःखभाजः ॥ ५४॥

ye śaṅkarāsyakamalānnigamāgamāntyapuṣpotthasundaramarandarase'rthavādam |te manvate khalu narāḥ kharavānarādigarbheṣu jārajabhavā navaduḥkhabhājaḥ || 54||

शिवरहस्यमिदं शिववर्णितंयदि सकृत्पठते भुवि भक्तितः ।नाऽवद्यमेषु भविता भववीक्षणेनभावेषु घोरभवजं विभवं भजेन्न ॥ ५५॥

śivarahasyamidaṃ śivavarṇitaṃyadi sakṛtpaṭhate bhuvi bhaktitaḥ |nā'vadyameṣu bhavitā bhavavīkṣaṇenabhāveṣu ghorabhavajaṃ vibhavaṃ bhajenna || 55||

यस्तूर्ध्वपुण्ड्रमलिके विदधन्नलीकंनालीकजासनशतं निरये पचेत् सः ।यो विष्णुसाम्यकधिया हृदये भवेद्योविश्वाधिविश्वगणयोनिषु सम्भवेत्सः ॥ ५६॥

yastūrdhvapuṇḍramalike vidadhannalīkaṃnālīkajāsanaśataṃ niraye pacet saḥ |yo viṣṇusāmyakadhiyā hṛdaye bhavedyoviśvādhiviśvagaṇayoniṣu sambhavetsaḥ || 56||

भस्मत्रिपुण्ड्ररहितः शिवलिङ्गमत्रसम्पूजनोज्झितमतिः श्रुणुयाद्रहस्यम् ।शैवं विनिन्दति न नन्दति बुद्धिपूर्वंबौद्धेषु जायति चिरं निरयागतोऽपि ॥ ५७॥

bhasmatripuṇḍrarahitaḥ śivaliṅgamatrasampūjanojjhitamatiḥ śruṇuyādrahasyam |śaivaṃ vinindati na nandati buddhipūrvaṃbauddheṣu jāyati ciraṃ nirayāgato'pi || 57||

योऽर्थाशया शिवरहस्यमिदं त्वशैवेसंश्राव्य भव्यपदवीं न स जातु विन्देत् ।लालामुखे च निरये कृमिभुक् स तिष्ठेत्विष्ठासु निष्ठुरकशाग्रविकीर्णदेहः ॥ ५८॥

yo'rthāśayā śivarahasyamidaṃ tvaśaivesaṃśrāvya bhavyapadavīṃ na sa jātu vindet |lālāmukhe ca niraye kṛmibhuk sa tiṣṭhetviṣṭhāsu niṣṭhurakaśāgravikīrṇadehaḥ || 58||

तस्मात्परं शिवरहस्यमिदं महार्थंश्राव्यं शिवार्चकजनैर्द्विजशाम्भवेभ्यः ।भस्माक्षधारिभिरहर्निशमेतदेवपाठ्यं महेशमतिभिर्यतिभिश्च नित्यम् ॥ ५९॥

tasmātparaṃ śivarahasyamidaṃ mahārthaṃśrāvyaṃ śivārcakajanairdvijaśāmbhavebhyaḥ |bhasmākṣadhāribhiraharniśametadevapāṭhyaṃ maheśamatibhiryatibhiśca nityam || 59||

गोभूहिरण्यकनकाम्बररौप्यकूप्यधान्यैधनैर्गजतुरङ्गवरैस्तथान्यैः ।सम्पूजयेद्गृहवरैर्वरशाम्भवं यःधन्योऽथ शम्भुगणपः स शिवं यजेच्च ॥ ६०॥

gobhūhiraṇyakanakāmbararaupyakūpyadhānyaidhanairgajaturaṅgavaraistathānyaiḥ |sampūjayedgṛhavarairvaraśāmbhavaṃ yaḥdhanyo'tha śambhugaṇapaḥ sa śivaṃ yajecca || 60||

प्रत्यंशं परिपूज्य शाम्भववरं चैतस्य संवाचकंभावान् भोज्य सुभोज्यषड्रसवरैः स्रक्चन्द्रनाद्यर्हणैः ।ताम्बूलैर्वरगोसुदक्षिणधनैर्योवा सहस्रं शतंएकं वा दश वा सुशाम्भववरान् विश्वेशसन्तुष्टये ॥ ६१॥

pratyaṃśaṃ paripūjya śāmbhavavaraṃ caitasya saṃvācakaṃbhāvān bhojya subhojyaṣaḍrasavaraiḥ srakcandranādyarhaṇaiḥ |tāmbūlairvaragosudakṣiṇadhanairyovā sahasraṃ śataṃekaṃ vā daśa vā suśāmbhavavarān viśveśasantuṣṭaye || 61||

तस्मै प्रसन्नसुमुखः प्रभवेन्महेशोविघ्नेशषण्मुखसमं प्रविभावयेत्तम् ।वित्तर्धिधान्यधनभूमिगवाश्वसङ्घमातङ्गपुत्रसुकलत्रयुतं करोति ॥ ६२॥

tasmai prasannasumukhaḥ prabhavenmaheśovighneśaṣaṇmukhasamaṃ pravibhāvayettam |vittardhidhānyadhanabhūmigavāśvasaṅghamātaṅgaputrasukalatrayutaṃ karoti || 62||

प्राज्यं राज्यमुमापतिः प्रति दिशेत्प्रासादमत्युज्ज्वलंयोगं भोगमपि प्रसादसुमुखो भक्तेषु मुक्तिं तथा ।शक्तिं भुक्तिममुत्र पुत्रसहितं पारुष्यहीनं वचःआयुष्यं प्रददाति पुष्यति परं जोघुष्यते तद्यशः ॥ ६३॥

prājyaṃ rājyamumāpatiḥ prati diśetprāsādamatyujjvalaṃyogaṃ bhogamapi prasādasumukho bhakteṣu muktiṃ tathā |śaktiṃ bhuktimamutra putrasahitaṃ pāruṣyahīnaṃ vacaḥāyuṣyaṃ pradadāti puṣyati paraṃ joghuṣyate tadyaśaḥ || 63||

ये वै लिखन्ति सुमुखा मखजातपुण्यंते वै लभन्ति च लभन्ति महेन्द्रलेखाः ।ते सन्मुखाः शिवगृहस्य रहस्यतारंते षण्मुखोपमधियो न हि दुःखभाजः ॥ ६४॥

ye vai likhanti sumukhā makhajātapuṇyaṃte vai labhanti ca labhanti mahendralekhāḥ |te sanmukhāḥ śivagṛhasya rahasyatāraṃte ṣaṇmukhopamadhiyo na hi duḥkhabhājaḥ || 64||

योऽस्याक्षरश्रवणकृत् क्षरयत्यघौघंसुश्लोक एव स भवेत् किल श्लोकपाठी ।अध्यायमात्रपठनश्रवणाद्विमुक्तःयोऽस्यार्थविप्रतिपदं स भवेद्विमुक्तः ॥ ६५॥

yo'syākṣaraśravaṇakṛt kṣarayatyaghaughaṃsuśloka eva sa bhavet kila ślokapāṭhī |adhyāyamātrapaṭhanaśravaṇādvimuktaḥyo'syārthavipratipadaṃ sa bhavedvimuktaḥ || 65||

भिन्ना ये हृदयेन दुःखनिकरैः सन्ना जराद्यैर्गदैःअन्नानां पतिमीश्वरं च जगतां शीघ्रं प्रसन्नं कुरु ।कैलासाचलवासमोदसुमनस्यार्थाय काशीं व्रजदैवैर्भूसुरसत्तमैश्च गणपैर्युक्तो विमुक्तिं व्रज ॥ ६६॥

bhinnā ye hṛdayena duḥkhanikaraiḥ sannā jarādyairgadaiḥannānāṃ patimīśvaraṃ ca jagatāṃ śīghraṃ prasannaṃ kuru |kailāsācalavāsamodasumanasyārthāya kāśīṃ vrajadaivairbhūsurasattamaiśca gaṇapairyukto vimuktiṃ vraja || 66||

यल्लाभान्नपरं च लाभमधिकं हृल्लासमन्यन्मुनेउल्लासाय मनः स्वसन्निभकथासाम्यं न चोल्लस्यति ॥ ६७॥

yallābhānnaparaṃ ca lābhamadhikaṃ hṛllāsamanyanmuneullāsāya manaḥ svasannibhakathāsāmyaṃ na collasyati || 67||

नयामि शिवपूजनैर्दिवसमीशतोऽन्यं सुरंन यामि शरणान्तरं प्रविजहामि पापं सदा ।भजामि शिवमन्वहं प्रति यजामि यज्ञैरहंप्रयामि मनसा हरं प्रति हरामि चित्तं सदा ॥ ६८॥

nayāmi śivapūjanairdivasamīśato'nyaṃ suraṃna yāmi śaraṇāntaraṃ pravijahāmi pāpaṃ sadā |bhajāmi śivamanvahaṃ prati yajāmi yajñairahaṃprayāmi manasā haraṃ prati harāmi cittaṃ sadā || 68||

॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते शिवरहस्यश्रवणफलकथनं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । ईशाख्यः द्वादशमांशः । ३६ फलश्रवणकथनम् । ४५६८ ॥

|| iti śivarahasyāntargate śivarahasyaśravaṇaphalakathanaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | īśākhyaḥ dvādaśamāṃśaḥ | 36 phalaśravaṇakathanam | 4568 ||

– ॥ श्रीशिवरहस्यम् ।ईशाख्यः द्वादशमांशः ।३६ फलश्रवणकथनम् ।४५-६८ ॥

– || śrīśivarahasyam |īśākhyaḥ dvādaśamāṃśaḥ | 36 phalaśravaṇakathanam | 45-68 ||