शिवस्तोत्रम् (दक्षकृतं १ ब्रह्मपुराणान्तर्गतम् नमस्ते देवदेवेश नमस्तेऽन्धकसूदन) Dakshakritam 1 Shiva Stotram

दक्ष उवाच ।नमस्ते देवदेवेश नमस्तेऽन्धकसूदन ।देवेन्द्र त्वं बलश्रेष्ठ देवदानवपूजित ॥ २॥

dakṣa uvāca |namaste devadeveśa namaste'ndhakasūdana |devendra tvaṃ balaśreṣṭha devadānavapūjita || 2||

सहस्राक्ष विरूपाक्ष त्र्यक्ष यक्षाधिपप्रिय ।सर्वतःपाणिपादस्त्वं सर्वतोऽक्षिशिरोमुखः ॥ ३॥

sahasrākṣa virūpākṣa tryakṣa yakṣādhipapriya |sarvataḥpāṇipādastvaṃ sarvato'kṣiśiromukhaḥ || 3||

सर्दतःश्रुतिमाँल्लोके सर्वमावृत्य तिष्ठसि ।शङ्कुकर्णो महाकर्णः कुम्भकर्णोऽर्णवालयः ॥ ४॥

sardataḥśrutimām̐lloke sarvamāvṛtya tiṣṭhasi |śaṅkukarṇo mahākarṇaḥ kumbhakarṇo'rṇavālayaḥ || 4||

गजेन्द्रकर्णो गोकर्णः शतकर्णो नमोऽस्तु ते ।शतोदरः शतावर्तः शतजिह्वः सनातनः ॥ ५॥

gajendrakarṇo gokarṇaḥ śatakarṇo namo'stu te |śatodaraḥ śatāvartaḥ śatajihvaḥ sanātanaḥ || 5||

गायन्ति त्वां गायत्रिणो अर्चयन्त्यर्कमर्किणः ।देवदानवगोप्ता च ब्रह्म च त्वं शतक्रतुः ॥ ६॥

gāyanti tvāṃ gāyatriṇo arcayantyarkamarkiṇaḥ |devadānavagoptā ca brahma ca tvaṃ śatakratuḥ || 6||

मुर्तिमांस्त्वं महामूर्तिः समुद्रः सरसां निधिः ।त्वयि सर्वा देवता हि गावो गोष्ठ इवासते ॥ ७॥

murtimāṃstvaṃ mahāmūrtiḥ samudraḥ sarasāṃ nidhiḥ |tvayi sarvā devatā hi gāvo goṣṭha ivāsate || 7||

त्वत्तः शरीरे पश्यामि सोममग्निजलेश्वरम् ।आदित्यमथ विष्णुं च ब्रह्माणं सबृहस्पतिम् ॥ ८॥

tvattaḥ śarīre paśyāmi somamagnijaleśvaram |ādityamatha viṣṇuṃ ca brahmāṇaṃ sabṛhaspatim || 8||

क्रिया करणकार्ये च कर्ता कारणमेव च ।असच्च सदसच्चैव तथैव प्रभवाव्य(प्य)यौ ॥ ९॥

kriyā karaṇakārye ca kartā kāraṇameva ca |asacca sadasaccaiva tathaiva prabhavāvya(pya)yau || 9||

नमो भवाय शर्वाय रुद्राय वरदाय च ।पशूनां पतये चैव नमोऽस्त्वन्धकघातिने ॥ १०॥

namo bhavāya śarvāya rudrāya varadāya ca |paśūnāṃ pataye caiva namo'stvandhakaghātine || 10||

त्रिजटाय त्रिशीर्षाय त्रिशूलवरधारिणे ।त्र्यम्बकाय त्रिनेत्राय त्रिपुरघ्नाय वै नमः ॥ ११॥

trijaṭāya triśīrṣāya triśūlavaradhāriṇe |tryambakāya trinetrāya tripuraghnāya vai namaḥ || 11||

नमश्चण्डाय मुण्डाय विश्वचण्डधराय च ।दण्डिने शङ्कुकर्णाय दण्डिदण्डाय वै नमः ॥ १२॥

namaścaṇḍāya muṇḍāya viśvacaṇḍadharāya ca |daṇḍine śaṅkukarṇāya daṇḍidaṇḍāya vai namaḥ || 12||

नमोऽर्धदण्डिकेशाय शुष्काय विकृताय च ।विलोहिताय धूम्राय नीलग्रीवाय वै नमः ॥ १३॥

namo'rdhadaṇḍikeśāya śuṣkāya vikṛtāya ca |vilohitāya dhūmrāya nīlagrīvāya vai namaḥ || 13||

नमोऽस्त्वप्रतिरूपाय विरूपाय शिवाय च ।सूर्याय सूर्यपतये सूर्यध्वजपताकिने ॥ १४॥

namo'stvapratirūpāya virūpāya śivāya ca |sūryāya sūryapataye sūryadhvajapatākine || 14||

नमः प्रमथनाशाय वृषस्कन्धाय वै नमः ।नमो हिरण्यगर्भाय हिरण्यकवचाय च ॥ १५॥

namaḥ pramathanāśāya vṛṣaskandhāya vai namaḥ |namo hiraṇyagarbhāya hiraṇyakavacāya ca || 15||

हिरण्यकृतचूडाय हिरण्यपतये नमः ।शत्रुघाताय चण्डाय पर्णसङ्घशयाय च ॥ १६॥

hiraṇyakṛtacūḍāya hiraṇyapataye namaḥ |śatrughātāya caṇḍāya parṇasaṅghaśayāya ca || 16||

नमः स्तुताय स्तुतये स्तूयमानाय वै नमः ।सर्वाय सर्वभक्षाय सर्वभूतान्तरात्मने ॥ १७॥

namaḥ stutāya stutaye stūyamānāya vai namaḥ |sarvāya sarvabhakṣāya sarvabhūtāntarātmane || 17||

नमो होमाय मन्त्राय शुक्लध्वजपताकिने ।नमोऽनम्याय नम्याय नमः किलकिलाय च ॥ १८॥

namo homāya mantrāya śukladhvajapatākine |namo'namyāya namyāya namaḥ kilakilāya ca || 18||

नमस्त्वां शयमानाय शयितायोत्थिताय च ।स्थिताय धावमानाय कुब्जाय कुटिलाय च ॥ १९॥

namastvāṃ śayamānāya śayitāyotthitāya ca |sthitāya dhāvamānāya kubjāya kuṭilāya ca || 19||

नमो नर्तनशीलाय मुखवादित्रकारिणे ।बाधापहाय लुब्धाय गीतवादित्रकारिणे ॥ २०॥

namo nartanaśīlāya mukhavāditrakāriṇe |bādhāpahāya lubdhāya gītavāditrakāriṇe || 20||

नमो ज्येष्ठाय श्रेष्ठाय बलप्रमथनाय च ।उग्राय च नमो नित्यं नमश्च दशबाहवे ॥ २१॥

namo jyeṣṭhāya śreṣṭhāya balapramathanāya ca |ugrāya ca namo nityaṃ namaśca daśabāhave || 21||

नमः कपालहस्ताय सितभस्मप्रियाय च ।विभीषणाय भीमाय भीष्मव्रतधराय च ॥ २२॥

namaḥ kapālahastāya sitabhasmapriyāya ca |vibhīṣaṇāya bhīmāya bhīṣmavratadharāya ca || 22||

नानाविकृतवक्त्राय खड्गजिह्वोग्रदंष्ट्रिणे ।पक्षमासलवार्धाय तुम्बीवीणाप्रियाय च ॥ २३॥

nānāvikṛtavaktrāya khaḍgajihvogradaṃṣṭriṇe |pakṣamāsalavārdhāya tumbīvīṇāpriyāya ca || 23||

अघोरघोररूपाय घोराघोरतराय च ।नमः शिवाय शान्तायः नमः शान्ततमाय च ॥ २४॥

aghoraghorarūpāya ghorāghoratarāya ca |namaḥ śivāya śāntāyaḥ namaḥ śāntatamāya ca || 24||

नमो बुद्धाय शुद्धाय संविभागप्रियाय च ।पवनाय पतङ्गाय नमः साङ्ख्यपराय च ॥ २५॥

namo buddhāya śuddhāya saṃvibhāgapriyāya ca |pavanāya pataṅgāya namaḥ sāṅkhyaparāya ca || 25||

नमश्चण्डैकघण्टाय घण्टाजल्पाय घण्टिने ।सहस्रशतघण्टाय घण्टामालाप्रियाय च ॥ २६॥

namaścaṇḍaikaghaṇṭāya ghaṇṭājalpāya ghaṇṭine |sahasraśataghaṇṭāya ghaṇṭāmālāpriyāya ca || 26||

प्राणदण्डाय नित्याय नमस्ते लोहिताय च ।हूंहूङ्काराय रुद्राय भगाकारप्रियाय च ॥ २७॥

prāṇadaṇḍāya nityāya namaste lohitāya ca |hūṃhūṅkārāya rudrāya bhagākārapriyāya ca || 27||

नमोऽपारवते नित्यं गिरिवृक्षप्रियाय च ।नमो यज्ञाधिपतये भूताय प्रस्तुताय च ॥ २८॥

namo'pāravate nityaṃ girivṛkṣapriyāya ca |namo yajñādhipataye bhūtāya prastutāya ca || 28||

यज्ञवाहाय दान्ताय तप्याय च भगाय च ।नमस्तटाय तट्याय तटिनीपतये नमः ॥ २९॥

yajñavāhāya dāntāya tapyāya ca bhagāya ca |namastaṭāya taṭyāya taṭinīpataye namaḥ || 29||

अन्नदायान्नपतये नमस्त्वन्नभुजाय च ।नमः सहस्रशीर्षाय सहस्रचरणाय च ॥ ३०॥

annadāyānnapataye namastvannabhujāya ca |namaḥ sahasraśīrṣāya sahasracaraṇāya ca || 30||

सहस्रोद्धतशूलाय सहस्रनयनाय च ।नमो बालार्कवर्णाय बालरूपधराय च ॥ ३१॥

sahasroddhataśūlāya sahasranayanāya ca |namo bālārkavarṇāya bālarūpadharāya ca || 31||

नमो बालार्करूपाय कालक्रीडनकाय च ।नमः शुद्धाय बुद्धाय क्षोभणाय भयाय च ॥ ३२॥

namo bālārkarūpāya kālakrīḍanakāya ca |namaḥ śuddhāya buddhāya kṣobhaṇāya bhayāya ca || 32||

तरङ्गाङ्कितकेशाय मुक्तकेशाय वै नमः ।नमः षट्कर्मनिष्ठाय त्रिकर्मनियताय च ॥ ३३॥

taraṅgāṅkitakeśāya muktakeśāya vai namaḥ |namaḥ ṣaṭkarmaniṣṭhāya trikarmaniyatāya ca || 33||

वर्णाश्रमाणां विधिवत्पृथग्धर्मप्रवर्तिने ।नमः श्रेष्ठाय ज्येष्ठाय नमः कलकलाय च ॥ ३४॥

varṇāśramāṇāṃ vidhivatpṛthagdharmapravartine |namaḥ śreṣṭhāya jyeṣṭhāya namaḥ kalakalāya ca || 34||

श्वेतपिङ्गलनेत्राय कृष्णरक्तेक्षणाय च ।धर्मकामार्थमोक्षाय क्रथाय क्रथनाय च ॥ ३५॥

śvetapiṅgalanetrāya kṛṣṇaraktekṣaṇāya ca |dharmakāmārthamokṣāya krathāya krathanāya ca || 35||

साख्याय साङ्ख्यमुख्याय योगाधिपतये नमः ।नमो रथ्याथिरथ्याय चतुष्पथपथाय च ॥ ३६॥

sākhyāya sāṅkhyamukhyāya yogādhipataye namaḥ |namo rathyāthirathyāya catuṣpathapathāya ca || 36||

कृष्णाजिनोत्तरीयाय व्यालयज्ञोपवीतिने ।ईशान रुद्रसङ्घात हरिकेश नमोऽस्तु ते ॥ ३७॥

kṛṣṇājinottarīyāya vyālayajñopavītine |īśāna rudrasaṅghāta harikeśa namo'stu te || 37||

त्र्यम्बकायाम्बिकानाथ व्यक्ताव्यक्त नमोऽस्तु ते ।कालकामदकामघ्न दुष्टोद्वृत्तनिषूदन ॥ ३८॥

tryambakāyāmbikānātha vyaktāvyakta namo'stu te |kālakāmadakāmaghna duṣṭodvṛttaniṣūdana || 38||

सर्वगर्हित सर्वघ्न सद्योजात नमोऽस्तु ते ।उन्मादनशतावर्त गङ्गातोयार्द्रमूर्धज ॥ ३९॥

sarvagarhita sarvaghna sadyojāta namo'stu te |unmādanaśatāvarta gaṅgātoyārdramūrdhaja || 39||

चन्द्रार्धसंयुगावर्त मेघावर्त नमोऽस्तु ते ।नमोऽन्नदानकर्त्रे च अन्नदप्रभवे नमः ॥ ४०॥

candrārdhasaṃyugāvarta meghāvarta namo'stu te |namo'nnadānakartre ca annadaprabhave namaḥ || 40||

अन्नभोक्त्रे च गोप्त्रे च त्वमेव प्रलयानल ।जरायुजाण्डजाश्चैव स्वेदजोद्भिज्ज एव च ॥ ४१॥

annabhoktre ca goptre ca tvameva pralayānala |jarāyujāṇḍajāścaiva svedajodbhijja eva ca || 41||

त्वमेव देवदेवेश भूतग्रामश्चतुर्विधः ।चराचरस्य स्रष्टा त्वं प्रतिहर्ता त्वमेव च ॥ ४२॥

tvameva devadeveśa bhūtagrāmaścaturvidhaḥ |carācarasya sraṣṭā tvaṃ pratihartā tvameva ca || 42||

त्वमेव ब्रह्मा विश्वेश अप्सु ब्रह्म वदन्ति ते ।सर्वस्य परमा योनिः सुधांशो ज्योतिषां निधिः ॥ ४३॥

tvameva brahmā viśveśa apsu brahma vadanti te |sarvasya paramā yoniḥ sudhāṃśo jyotiṣāṃ nidhiḥ || 43||

ऋक्सामानि तथोङ्कारमाहुस्त्वां ब्रह्मवादिनः ।हायि हायि हरे हायि हुवाहावेति वाऽसकृत् ॥ ४४॥

ṛksāmāni tathoṅkāramāhustvāṃ brahmavādinaḥ |hāyi hāyi hare hāyi huvāhāveti vā'sakṛt || 44||

गायन्ति त्वां सुरश्रेष्ठाः सामगा ब्रह्मवादिनः ।यजुर्मयो ऋङ्मयश्च सामाथर्वयुतस्तथा ॥ ४५॥

gāyanti tvāṃ suraśreṣṭhāḥ sāmagā brahmavādinaḥ |yajurmayo ṛṅmayaśca sāmātharvayutastathā || 45||

पठ्यसे ब्रह्मविद्भिस्त्वं कल्पोपनिषदां गणैः ।ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा वर्णश्रिमाश्च ये ॥ ४६॥

paṭhyase brahmavidbhistvaṃ kalpopaniṣadāṃ gaṇaiḥ |brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrā varṇaśrimāśca ye || 46||

त्वमेवाश्रमसङ्घाश्च विद्युत्स्तनितमेव च ।संवत्सरस्त्वमृतवो मासा मासार्धमेवच ॥ ४७॥

tvamevāśramasaṅghāśca vidyutstanitameva ca |saṃvatsarastvamṛtavo māsā māsārdhamevaca || 47||

कला काष्ठा निसेषाश्च नक्षत्राणि युगानि च ।वृषाणां ककुदं त्वं हि गिरीणां शिखराणि च ॥ ४८॥

kalā kāṣṭhā niseṣāśca nakṣatrāṇi yugāni ca |vṛṣāṇāṃ kakudaṃ tvaṃ hi girīṇāṃ śikharāṇi ca || 48||

सिंहो मृगाणां पतयस्तक्षकानन्तभोगिनाम् ।क्षीरोदो ह्युदधीनां च मन्त्राणां प्रणवस्तथा ॥ ४९॥

siṃho mṛgāṇāṃ patayastakṣakānantabhoginām |kṣīrodo hyudadhīnāṃ ca mantrāṇāṃ praṇavastathā || 49||

वज्रं प्रहरणानां च व्रतानां सत्यमेव च ।त्वमेवेच्छा च द्वेषश्च रागो मोहः शमः क्षमा ॥ ५०॥

vajraṃ praharaṇānāṃ ca vratānāṃ satyameva ca |tvamevecchā ca dveṣaśca rāgo mohaḥ śamaḥ kṣamā || 50||

व्यवसायो धृतिर्लोभः कामक्रोधौ जयाजयौ ।त्वं गदी त्वं शरी चापी खट्वाङ्गी मुद्गरी तथा ॥ ५१॥

vyavasāyo dhṛtirlobhaḥ kāmakrodhau jayājayau |tvaṃ gadī tvaṃ śarī cāpī khaṭvāṅgī mudgarī tathā || 51||

छेत्ता भेत्ता प्रहर्ता च नेता मन्ताऽसि नो मतः ।दशलक्षणसंयुक्तो धर्मोऽर्थः काम एव च ॥ ५२॥

chettā bhettā prahartā ca netā mantā'si no mataḥ |daśalakṣaṇasaṃyukto dharmo'rthaḥ kāma eva ca || 52||

इन्दुः समुद्रः सरितः पल्वलानि सरांसि च ।लतावल्यस्तृणौषध्यः पशवो मृगपक्षिणः ॥ ५३॥

induḥ samudraḥ saritaḥ palvalāni sarāṃsi ca |latāvalyastṛṇauṣadhyaḥ paśavo mṛgapakṣiṇaḥ || 53||

द्रव्यकर्मगुणारम्भः कालपुष्पफलप्रदः ।आदिश्चान्तश्च मध्यश्च गायत्र्योङ्कार एव च ॥ ५४॥

dravyakarmaguṇārambhaḥ kālapuṣpaphalapradaḥ |ādiścāntaśca madhyaśca gāyatryoṅkāra eva ca || 54||

हरितो लोहितः कृष्णो नीलः पीतस्तथा क्षणः ।कद्रुश्च कपिलो बभ्रुः कपोतो मच्छ(त्स्य)कस्तथा ॥ ५५॥

harito lohitaḥ kṛṣṇo nīlaḥ pītastathā kṣaṇaḥ |kadruśca kapilo babhruḥ kapoto maccha(tsya)kastathā || 55||

सुवर्णरेता विख्यातः सुवर्णश्चाप्यथो मतः ।सुवर्णनामा च तथा सुवर्णप्रिय एव च ॥ ५६॥

suvarṇaretā vikhyātaḥ suvarṇaścāpyatho mataḥ |suvarṇanāmā ca tathā suvarṇapriya eva ca || 56||

त्वमिन्द्रश्च यमश्चैव वरुणो धनदोऽनलः ।उत्फुल्लश्चित्रभानुश्च स्वर्भानुर्भानुरेव च ॥ ५७॥

tvamindraśca yamaścaiva varuṇo dhanado'nalaḥ |utphullaścitrabhānuśca svarbhānurbhānureva ca || 57||

होत्रं होता च होम्यं च हुतं चैव तथा प्रभुः ।त्रिसौपर्णस्तथा ब्रह्मन्यजुषां शतरुद्रियम् ॥ ५८॥

hotraṃ hotā ca homyaṃ ca hutaṃ caiva tathā prabhuḥ |trisauparṇastathā brahmanyajuṣāṃ śatarudriyam || 58||

पवित्रं च पवित्राणां मङ्गलानां च मङ्गलम् ।प्राणश्च त्वं रजश्च त्वं तमः सत्त्वयुतस्तथा ॥ ५९॥

pavitraṃ ca pavitrāṇāṃ maṅgalānāṃ ca maṅgalam |prāṇaśca tvaṃ rajaśca tvaṃ tamaḥ sattvayutastathā || 59||

प्राणोऽपानः समानश्च उदानो व्यान एव च ।उन्मेषश्च निमेषश्च क्षुत्तृड्जृम्भा तथैव च ॥ ६०॥

prāṇo'pānaḥ samānaśca udāno vyāna eva ca |unmeṣaśca nimeṣaśca kṣuttṛḍjṛmbhā tathaiva ca || 60||

लोहताङ्गश्च दंष्ट्री च महावक्त्रो महोदरः ।शुचिरोमा हरिच्छ्मश्रुरूर्ध्वकेशश्चलाचलः ॥ ६१॥

lohatāṅgaśca daṃṣṭrī ca mahāvaktro mahodaraḥ |śuciromā haricchmaśrurūrdhvakeśaścalācalaḥ || 61||

गीतवादित्रनृत्याङ्गो गीतवादनकप्रियः ।मत्स्यो जालो जलोऽजय्यो जलव्यालः कुटीचरः ॥ ६२॥

gītavāditranṛtyāṅgo gītavādanakapriyaḥ |matsyo jālo jalo'jayyo jalavyālaḥ kuṭīcaraḥ || 62||

विकालश्च सुकालश्च दुष्कालः कालनाशनः ।मृत्युश्चैवाक्षयोऽन्तश्च क्षमामायाकरोत्करः ॥ ६३॥

vikālaśca sukālaśca duṣkālaḥ kālanāśanaḥ |mṛtyuścaivākṣayo'ntaśca kṣamāmāyākarotkaraḥ || 63||

संवर्तो वर्तकश्चैव संवर्तकबलाहकौ ।घण्टाकी घण्टकी घण्टी चूडालो लवणोदधिः ॥ ६४॥

saṃvarto vartakaścaiva saṃvartakabalāhakau |ghaṇṭākī ghaṇṭakī ghaṇṭī cūḍālo lavaṇodadhiḥ || 64||

ब्रह्मा कालाग्निवक्त्रश्च दण्डी मुण्डस्त्रिदण्डधृक् ।चतुर्युगश्चतुर्वेदश्चतुर्होत्रश्चतुष्पथः ॥ ६५॥

brahmā kālāgnivaktraśca daṇḍī muṇḍastridaṇḍadhṛk |caturyugaścaturvedaścaturhotraścatuṣpathaḥ || 65||

चातुराश्रम्यनेता च चातुवर्ण्यकरश्च ह ।क्षराक्षरः प्रियो धूर्तो गणैर्गण्यो गणाधिपः ॥ ६६॥

cāturāśramyanetā ca cātuvarṇyakaraśca ha |kṣarākṣaraḥ priyo dhūrto gaṇairgaṇyo gaṇādhipaḥ || 66||

रक्तमाल्याम्बराधरो गिरीशो गिरिजाप्रियः ।शिल्पीशः शिल्पिनां श्रेष्ठः सर्वशिल्प्रिप्रवर्तकः ॥ ६७॥

raktamālyāmbarādharo girīśo girijāpriyaḥ |śilpīśaḥ śilpināṃ śreṣṭhaḥ sarvaśilpripravartakaḥ || 67||

भगनेत्रान्तकश्चण्डः पूष्णो दन्तविनाशनः ।स्वाहा स्वधा वषट्कारो नमस्कार नमोऽस्तु ते ॥ ६८॥

bhaganetrāntakaścaṇḍaḥ pūṣṇo dantavināśanaḥ |svāhā svadhā vaṣaṭkāro namaskāra namo'stu te || 68||

गूढव्रतश्च गूढश्च गूढव्रतनिषेधितः ।तरणस्तारणश्चैव सर्वभूतेषु तारणः ॥ ६९॥

gūḍhavrataśca gūḍhaśca gūḍhavrataniṣedhitaḥ |taraṇastāraṇaścaiva sarvabhūteṣu tāraṇaḥ || 69||

धाता विधाता सन्धाता निधाता धारणो धरः ।तपो ब्रह्म च सत्यं च ब्रह्मचर्यं तथाऽऽर्जवम् ॥ ७०॥

dhātā vidhātā sandhātā nidhātā dhāraṇo dharaḥ |tapo brahma ca satyaṃ ca brahmacaryaṃ tathā''rjavam || 70||

भूतात्मा भूतकृद्भूतो भूतभव्यभवोद्भवः ।भूर्भूवः स्वरितश्चैव भूतो ह्यग्निर्महेश्वरः ॥ ७१॥

bhūtātmā bhūtakṛdbhūto bhūtabhavyabhavodbhavaḥ |bhūrbhūvaḥ svaritaścaiva bhūto hyagnirmaheśvaraḥ || 71||

ब्रह्मावर्तः सुरावर्तः कामावर्त नमोऽस्तु ते ।कामबिम्बविनिर्हन्ता कर्णिकारस्रजप्रियः ॥ ७२॥

brahmāvartaḥ surāvartaḥ kāmāvarta namo'stu te |kāmabimbavinirhantā karṇikārasrajapriyaḥ || 72||

गोनेता गोप्रचारश्च गोवृषेश्वरवाहनः ।त्रैलोक्यगोप्ता गोविन्दो गोप्ता गोगर्ग एव च ॥ ७३॥

gonetā gopracāraśca govṛṣeśvaravāhanaḥ |trailokyagoptā govindo goptā gogarga eva ca || 73||

अखण्डचन्द्राभिमुखः सुमुखो दुर्मुखोऽमुखः ।चतुर्मुखो बहुमुखो रणेष्वभिमुखः सदा ॥ ७४॥

akhaṇḍacandrābhimukhaḥ sumukho durmukho'mukhaḥ |caturmukho bahumukho raṇeṣvabhimukhaḥ sadā || 74||

हिरण्यगर्भः शकुनिर्धनदोऽर्थपतिर्विराट् ।अधर्महा महादक्षो दण्डधारो रणप्रियः ॥ ७५॥

hiraṇyagarbhaḥ śakunirdhanado'rthapatirvirāṭ |adharmahā mahādakṣo daṇḍadhāro raṇapriyaḥ || 75||

तिष्ठन्स्थिरश्च स्थाणुश्च निष्कम्पश्च सुनिश्चलः ।दुर्वारणो दुर्विषहो दुःसहो दुरतिक्रमः ॥ ७६॥

tiṣṭhansthiraśca sthāṇuśca niṣkampaśca suniścalaḥ |durvāraṇo durviṣaho duḥsaho duratikramaḥ || 76||

दुर्धरो दुर्वशो नित्यो दुर्दर्पो विजयो जयः ।शशः शशाङ्कनयनशीतोष्णः श्रुत्तृषा जरा ॥ ७७॥

durdharo durvaśo nityo durdarpo vijayo jayaḥ |śaśaḥ śaśāṅkanayanaśītoṣṇaḥ śruttṛṣā jarā || 77||

आधयो व्याधयश्चैव व्याधिहा व्याधिपश्च यः ।सह्यो यज्ञमृगव्याधो व्याधिनामाकरोऽकरः ॥ ७८॥

ādhayo vyādhayaścaiva vyādhihā vyādhipaśca yaḥ |sahyo yajñamṛgavyādho vyādhināmākaro'karaḥ || 78||

शिखण्डी पुण्डरीकश्च पुणडरीकावलोकनः ।दण्डधृक्चक्रदण्डश्च रौद्रभागविनाशनः ॥ ७९॥

śikhaṇḍī puṇḍarīkaśca puṇaḍarīkāvalokanaḥ |daṇḍadhṛkcakradaṇḍaśca raudrabhāgavināśanaḥ || 79||

विषपोऽमृतपश्चैव सुरापः क्षीरसोमपः ।मधुपश्चापपश्चैव सर्वपश्च बलाबलः ॥ ८०॥

viṣapo'mṛtapaścaiva surāpaḥ kṣīrasomapaḥ |madhupaścāpapaścaiva sarvapaśca balābalaḥ || 80||

वृषाङ्गराम्भो वृषभस्तथा वृषभलोचनः ।वृषभश्चैव विख्यातो लोकानां लोकसंस्कृतः ॥ ८१॥

vṛṣāṅgarāmbho vṛṣabhastathā vṛṣabhalocanaḥ |vṛṣabhaścaiva vikhyāto lokānāṃ lokasaṃskṛtaḥ || 81||

चन्द्रादित्यौ चक्षुषी ते हृदयं च पितामहः ।अग्निष्टोमस्तथा देहो धर्मकर्मप्रसाधितः ॥ ८२॥

candrādityau cakṣuṣī te hṛdayaṃ ca pitāmahaḥ |agniṣṭomastathā deho dharmakarmaprasādhitaḥ || 82||

न ब्रह्मा न च गोविन्दः पुराणऋषयो न च ।माहात्म्यं वेदितुं शक्ता याथातथ्येन ते शिव ॥ ८३॥

na brahmā na ca govindaḥ purāṇaṛṣayo na ca |māhātmyaṃ vedituṃ śaktā yāthātathyena te śiva || 83||

शिवा या मूर्तयः सूक्ष्मास्ते मह्यं यान्तु दर्शनम् ।ताभिर्मां सर्वतो रक्ष पिता पुत्रमिवौरसम् ॥ ८४॥

śivā yā mūrtayaḥ sūkṣmāste mahyaṃ yāntu darśanam |tābhirmāṃ sarvato rakṣa pitā putramivaurasam || 84||

रक्ष मां रक्षणीयोऽहं तवानघ नमोऽस्तु ते ।भक्तानुकम्पी भगवान्भक्तश्चाहं सदा त्वयि ॥ ८५॥

rakṣa māṃ rakṣaṇīyo'haṃ tavānagha namo'stu te |bhaktānukampī bhagavānbhaktaścāhaṃ sadā tvayi || 85||

यः सहस्राण्यनेकानि पुंसामावृत्य दुर्दृशाम् ।तिष्ठत्येकः समुद्रान्ते स मे गोप्ताऽस्तु नित्यशः ॥ ८६॥

yaḥ sahasrāṇyanekāni puṃsāmāvṛtya durdṛśām |tiṣṭhatyekaḥ samudrānte sa me goptā'stu nityaśaḥ || 86||

यं विनिद्रा जितश्वासाः सत्त्वस्थाः समादर्शिनः ।ज्योतिः पश्यन्ति युञ्जानास्तस्मै योगात्मने नमः ॥ ८७॥

yaṃ vinidrā jitaśvāsāḥ sattvasthāḥ samādarśinaḥ |jyotiḥ paśyanti yuñjānāstasmai yogātmane namaḥ || 87||

सम्भक्ष्य सर्वभूतानि युगान्ते समुपस्थिते ।यः शेते जलमध्यस्थस्तं प्रपद्येऽम्बुशायिनम् ॥ ८८॥

sambhakṣya sarvabhūtāni yugānte samupasthite |yaḥ śete jalamadhyasthastaṃ prapadye'mbuśāyinam || 88||

प्रविश्य वदनं राहोर्यः सोमं पिबते निशि ।ग्रसत्यर्कं च स्वर्भानुर्भूत्वा सोमाग्निरे च ॥ ८९॥

praviśya vadanaṃ rāhoryaḥ somaṃ pibate niśi |grasatyarkaṃ ca svarbhānurbhūtvā somāgnire ca || 89||

अङ्गुष्ठमात्राः पुरुषा देहस्थाः सर्वदेहिनाम् ।रक्षन्तु ते च मां नित्यं नित्यं चाप्याययन्तु माम् ॥ ९०॥

aṅguṣṭhamātrāḥ puruṣā dehasthāḥ sarvadehinām |rakṣantu te ca māṃ nityaṃ nityaṃ cāpyāyayantu mām || 90||

येनाप्युत्पादिता गर्भा अपो भागगताश्च ये ।तेषां स्वाहा स्वधा चैव आप्नुवन्ति स्वदन्ति च ॥ ९१॥

yenāpyutpāditā garbhā apo bhāgagatāśca ye |teṣāṃ svāhā svadhā caiva āpnuvanti svadanti ca || 91||

येन रोहन्ति देहस्थाः प्राणिनो रोदयन्ति च ।हर्षयन्ति न कृष्यन्ति नमस्तेभ्यस्तु नित्यशः ॥ ९२॥

yena rohanti dehasthāḥ prāṇino rodayanti ca |harṣayanti na kṛṣyanti namastebhyastu nityaśaḥ || 92||

ये समुद्रे नदीदुर्गे पर्वतेषु गुहासु च ।वृक्षमूलेषु गोष्ठेषु कान्तारगहनेषु च ॥ ९३॥

ye samudre nadīdurge parvateṣu guhāsu ca |vṛkṣamūleṣu goṣṭheṣu kāntāragahaneṣu ca || 93||

चतुष्पथेषु रथ्यासु चत्वरेषु सभासु च ।हस्त्यश्वरथशालासु जीर्णोद्यानालयेषु च ॥ ९४॥

catuṣpatheṣu rathyāsu catvareṣu sabhāsu ca |hastyaśvarathaśālāsu jīrṇodyānālayeṣu ca || 94||

येषु पञ्चसु भूतेषु दिशासु विदिशासु च ।इन्द्रार्कयोर्मध्यगता ये च चन्द्रार्करश्मिषु ॥ ९५॥

yeṣu pañcasu bhūteṣu diśāsu vidiśāsu ca |indrārkayormadhyagatā ye ca candrārkaraśmiṣu || 95||

रसातलगता ये च ये च तस्मात्परं गताः ।नमस्तेभ्यो नमस्तेभ्यो नमस्तेभ्यस्तु सर्वशः ॥ ९६॥

rasātalagatā ye ca ye ca tasmātparaṃ gatāḥ |namastebhyo namastebhyo namastebhyastu sarvaśaḥ || 96||

सर्वस्त्वं सर्वगो देवः सर्वभूतपतिर्भवः ।सर्वभूतान्तरात्मा च तेन त्वं न निमन्त्रितः ॥ ९७॥

sarvastvaṃ sarvago devaḥ sarvabhūtapatirbhavaḥ |sarvabhūtāntarātmā ca tena tvaṃ na nimantritaḥ || 97||

त्वमेव चेज्यसे देव यज्ञैर्विविधदक्षिणैः ।त्वमेव कर्ता सर्वस्य तेन त्वं न निमन्त्रितः ॥ ९८॥

tvameva cejyase deva yajñairvividhadakṣiṇaiḥ |tvameva kartā sarvasya tena tvaṃ na nimantritaḥ || 98||

अथवा मायया देव मोहितः सूक्ष्मया तव ।तस्मात्तु कारणाद्वाऽपि त्वं मया न निमन्त्रितः ॥ ९९॥

athavā māyayā deva mohitaḥ sūkṣmayā tava |tasmāttu kāraṇādvā'pi tvaṃ mayā na nimantritaḥ || 99||

प्रसीद मम देवेश त्वमेव शरणं मम ।त्वं गतिस्त्वं प्रतिष्ठा च न चान्योऽस्तीति ने मतिः ॥ १००॥

prasīda mama deveśa tvameva śaraṇaṃ mama |tvaṃ gatistvaṃ pratiṣṭhā ca na cānyo'stīti ne matiḥ || 100||

इति ब्रह्मपुराणे चत्वारिंशाध्यायान्तर्गतंदक्षकृतं शिवस्तोत्रं समाप्तम् ।ब्रह्मपुराण । अध्याय ४० अथवा ३८/२१००॥ब्रह्मपुराण । अध्याय ४० ओर् ३८ /२-१००॥

iti brahmapurāṇe catvāriṃśādhyāyāntargataṃdakṣakṛtaṃ śivastotraṃ samāptam |brahmapurāṇa | adhyāya 40 athavā 38/2100||brahmapurāṇa | adhyāya 40 or 38 /2-100||