शिवस्तुतिः ११ आक्रन्दमानगिरया Akrandamanagiraya Shivastutih
śivastutiḥ 11 ākrandamānagirayā
Akrandamanagiraya Shivastutih (शिवस्तुतिः ११ आक्रन्दमानगिरया): a hymn of praise (stuti) to Śiva, by shivakaula. 17 verses in Sanskrit with Devanagari and IAST.
- Stotra
- Stuti
- Śiva
- Stuti
शिवस्तुतिः ११ आक्रन्दमानगिरया
1 / 17
पण्डित शिव कौल कृतारे चित्त\! भीत\! चपल\! विपुलां विहायचिन्तां\, समाश्रय पदद्वयमार्तबन्धोः ।आक्रन्दमानगिरया परया च भक्त्याजन्मादिदुःखशमनमभिप्रार्थयस्व ॥ १॥
paṇḍita śiva kaula kṛtāre citta\! bhīta\! capala\! vipulāṃ vihāyacintāṃ\, samāśraya padadvayamārtabandhoḥ |ākrandamānagirayā parayā ca bhaktyājanmādiduḥkhaśamanamabhiprārthayasva || 1||
मन\! तुम सारी चिन्ता (संसारबन्धन में डालने वाली वासनाएं) छोडकिं त्वं मुधा । कथय संसरणाख्यघोरांगारेषु कातरतयाऽभिपचन् स्थितोऽसि ?दैन्यं विहाय भवदुःखविमुक्तये त्वंआराधनां कुरु शिवस्य\, तथाऽत्र वक्ष्ये ॥ २॥
mana\! tuma sārī cintā (saṃsārabandhana meṃ ḍālane vālī vāsanāeṃ) choḍakiṃ tvaṃ mudhā | kathaya saṃsaraṇākhyaghorāṃgāreṣu kātaratayā'bhipacan sthito'si ?dainyaṃ vihāya bhavaduḥkhavimuktaye tvaṃārādhanāṃ kuru śivasya\, tathā'tra vakṣye || 2||
अर्थ जरा कहो\, क्यों तुम व्यर्थ ही संसारचक्र नाम के जलतेअंगारों में डरपोक बनकर सन्तप्त हुए ठहरे हो ? इस दीनतावह मैं यहाँ कह देता हूँ । (आराधना इस प्रकार) ॥हा किं न पश्यसि दृढैरपि पाशजालैर्मां हन्तुमिच्छति पशुमिव कालव्याधः ।कालान्तकारक\! महेश्वर\! क्वासि\, क्वासि ?भीतं न पालयसि किं ? जगतां निवासिन् ॥ ३॥
artha jarā kaho\, kyoṃ tuma vyartha hī saṃsāracakra nāma ke jalateaṃgāroṃ meṃ ḍarapoka banakara santapta hue ṭhahare ho ? isa dīnatāvaha maiṃ yahām̐ kaha detā hūm̐ | (ārādhanā isa prakāra) ||hā kiṃ na paśyasi dṛḍhairapi pāśajālairmāṃ hantumicchati paśumiva kālavyādhaḥ |kālāntakāraka\! maheśvara\! kvāsi\, kvāsi ?bhītaṃ na pālayasi kiṃ ? jagatāṃ nivāsin || 3||
अर्थ महाकाल का अन्त करने वाले भगवान शिव\! हाय\, क्या नहींदेखते हो कि महाकाल अपने दृढपाशजाल लेकर मुझे ऐसे हीकहाँ हो\! हे तीनों जगत् में वास करने वाले (परमेश्वर)\! (इस)आः किं न उद्धरसि नाथ निमज्जमानंमोहार्णवेऽतिगहने भवभारक्षिण्णम् ?मा पश्य मत्कुकृतिमप्यतिगर्हितां चवीक्षस्व स्वां महदनुग्रहशक्तिमेव ॥ ४॥
artha mahākāla kā anta karane vāle bhagavāna śiva\! hāya\, kyā nahīṃdekhate ho ki mahākāla apane dṛḍhapāśajāla lekara mujhe aise hīkahām̐ ho\! he tīnoṃ jagat meṃ vāsa karane vāle (parameśvara)\! (isa)āḥ kiṃ na uddharasi nātha nimajjamānaṃmohārṇave'tigahane bhavabhārakṣiṇṇam ?mā paśya matkukṛtimapyatigarhitāṃ cavīkṣasva svāṃ mahadanugrahaśaktimeva || 4||
अर्थ हे स्वामी\! हाय\, संसारभार से परेशान (और) बहुतदेखो । अपनी महान अनुग्रह शक्ति की ओर ही (तो) ध्यान दो ॥कष्टं करालदशनो ह्यपि कालव्यालोदष्टुं महत्तरजवेन प्रधावति माम् ।नष्टुं किमस्य तव शक्तिरपोहितैवयेनातुरं हि उरगाय ह्युपेक्षसे माम् ॥ ५॥
artha he svāmī\! hāya\, saṃsārabhāra se pareśāna (aura) bahutadekho | apanī mahāna anugraha śakti kī ora hī (to) dhyāna do ||kaṣṭaṃ karāladaśano hyapi kālavyālodaṣṭuṃ mahattarajavena pradhāvati mām |naṣṭuṃ kimasya tava śaktirapohitaivayenāturaṃ hi uragāya hyupekṣase mām || 5||
अर्थ हाय कष्ट है\, विकराल दाँत निकालकर कालरूपी साँपदग्धुं कुकर्मपवनेन च दीप्यमानःकालानलोऽयमभितो ह्यचिरात्प्रयाति ।भस्मीकरोत्यहह मां झटिति पिनाकिन् \!शान्तिं नयस्व सुकृपामृतवर्षणेन ॥ ६॥
artha hāya kaṣṭa hai\, vikarāla dām̐ta nikālakara kālarūpī sām̐padagdhuṃ kukarmapavanena ca dīpyamānaḥkālānalo'yamabhito hyacirātprayāti |bhasmīkarotyahaha māṃ jhaṭiti pinākin \!śāntiṃ nayasva sukṛpāmṛtavarṣaṇena || 6||
शीघ्र ही भस्म कर डालेगी । हे पिनाकधारी शिव\! अपने सत्कृपारूपीरुग्नः लुठाम्यवनि भग्नकटीव सर्पःकंदर्पदर्पहर\! मे हरसि न दुःखम् ।को वा परः त्वदपरः वरणार्हब्रूहियं त्वां विहाय कृपणः शरणां गमिष्ये ॥ ७॥
śīghra hī bhasma kara ḍālegī | he pinākadhārī śiva\! apane satkṛpārūpīrugnaḥ luṭhāmyavani bhagnakaṭīva sarpaḥkaṃdarpadarpahara\! me harasi na duḥkham |ko vā paraḥ tvadaparaḥ varaṇārhabrūhiyaṃ tvāṃ vihāya kṛpaṇaḥ śaraṇāṃ gamiṣye || 7||
जा रहा हूँ आप मेरा दुःख दूर नहीं करते । आप ही बताइए कि आपसमर्थ है जिसकी शरण में\, आपको छोडकर\, मेरे जैसा कृपणजा सकता है ।वा एतदक्षरमविदित्वाऽस्माल्लोकात् प्रैति स कृपणः' ऋषिहैं ॥]आर्तोऽस्म्यहं हि विलपामि त्वदङ्घ्रिलग्नः ।त्वं तु सुविस्मृतिप्रदौषधिपानमग्नः ।एतत् चरित्रमुभयोरवलोकमानाःत्वां शीघ्रतोषित\! कथं जगति स्तुवन्ति ॥ ८॥
jā rahā hūm̐ āpa merā duḥkha dūra nahīṃ karate | āpa hī batāie ki āpasamartha hai jisakī śaraṇa meṃ\, āpako choḍakara\, mere jaisā kṛpaṇajā sakatā hai |vā etadakṣaramaviditvā'smāllokāt praiti sa kṛpaṇaḥ' ṛṣihaiṃ ||]ārto'smyahaṃ hi vilapāmi tvadaṅghrilagnaḥ |tvaṃ tu suvismṛtipradauṣadhipānamagnaḥ |etat caritramubhayoravalokamānāḥtvāṃ śīghratoṣita\! kathaṃ jagati stuvanti || 8||
कर रहा हूँ\, परन्तु आप भुला देने वाली औषधि को पीते मग्नहे शीघ्र ही प्रसन्न होने वाले शिव\! (हम दोनों का) यह चरित्रशक्नोऽसि त्वं यदि न संसृतिदुःखमेतत्हर्तुं समर्थयसि नार्थिनमुक्तरञ्च ।नार्हामि चेत् तव कृपालवलेशमीशशीघ्रं बहिष्कृरु तथापि प्रपंचकोशात् ॥ ९॥
kara rahā hūm̐\, parantu āpa bhulā dene vālī auṣadhi ko pīte magnahe śīghra hī prasanna hone vāle śiva\! (hama donoṃ kā) yaha caritraśakno'si tvaṃ yadi na saṃsṛtiduḥkhametathartuṃ samarthayasi nārthinamuktarañca |nārhāmi cet tava kṛpālavaleśamīśaśīghraṃ bahiṣkṛru tathāpi prapaṃcakośāt || 9||
दुःख दूर नहीं कर सकते और यदि (मुझ) प्रार्थना करने वालेयाचे न वैश्रवणकोशसमाधिकारंनो वाऽमरेन्द्रसमतां न दिवि विहारम् ।भोगेच्छयापि भगवन्\! न च सार्वभौमंयच्चिन्तया तव मनः ननु खेदमायात् ॥ १०॥
duḥkha dūra nahīṃ kara sakate aura yadi (mujha) prārthanā karane vāleyāce na vaiśravaṇakośasamādhikāraṃno vā'marendrasamatāṃ na divi vihāram |bhogecchayāpi bhagavan\! na ca sārvabhaumaṃyaccintayā tava manaḥ nanu khedamāyāt || 10||
दीनोऽस्मि कर्मगतिना सरणौ निक्षिप्तःजन्मजरामरणव्याधिशतैश्चतप्तः ।त्वामर्थयामि गिरिजावर\! एतदेवमामुद्धराशु कृपया ननु कोऽत्र खेदः ॥ ११॥
dīno'smi karmagatinā saraṇau nikṣiptaḥjanmajarāmaraṇavyādhiśataiścataptaḥ |tvāmarthayāmi girijāvara\! etadevamāmuddharāśu kṛpayā nanu ko'tra khedaḥ || 11||
अर्थ मैं अपनी कर्मगति से दीनहीन होकर इस संसारचक्रव्याधियों से संतप्त हूँ । हे गिरिजावर\! (पार्वती पति) मैं (इसअवस्था में) आपसे केवल यही माँगता हूँ कि कृपा करके मेरा(इस दुःखमय संसार से) जल्दी उद्धार करो । इसमें (आपको) खेदही क्या है ॥त्वं चेन्न उद्धरसि मां हरसि न तापंपापस्य स्वस्य फलमेव तु तद्विजाने ।किंच जनास्तवगुणानुस्मृणे वदेरन्नैवार्तत्राणकुशलो जटिलो कपाली ।१२॥
artha maiṃ apanī karmagati se dīnahīna hokara isa saṃsāracakravyādhiyoṃ se saṃtapta hūm̐ | he girijāvara\! (pārvatī pati) maiṃ (isaavasthā meṃ) āpase kevala yahī mām̐gatā hūm̐ ki kṛpā karake merā(isa duḥkhamaya saṃsāra se) jaldī uddhāra karo | isameṃ (āpako) khedahī kyā hai ||tvaṃ cenna uddharasi māṃ harasi na tāpaṃpāpasya svasya phalameva tu tadvijāne |kiṃca janāstavaguṇānusmṛṇe vaderannaivārtatrāṇakuśalo jaṭilo kapālī |12||
यच्च त्वया त्रिपुरधानवध्वंसकालेयच्चान्तकान्तकरणे दहने स्मरस्य ।दिव्यं बलमतुलमीश\! प्रदर्शितं तत्दीनस्य त्राणकरणावसरे क्व यातम् ॥ १३॥
yacca tvayā tripuradhānavadhvaṃsakāleyaccāntakāntakaraṇe dahane smarasya |divyaṃ balamatulamīśa\! pradarśitaṃ tatdīnasya trāṇakaraṇāvasare kva yātam || 13||
होकर मेरे समय क्यों असमर्थ जैसे अपने आपको बता रहे हो?) ॥त्वं निर्बलोस्यप्यथवा बलवत्तरोऽसिकर्त्तु कृपां त्वमक्षमोस्यथवा क्षमोऽसि ।स्वामिन् ! ममासि भवदङ्घ्रियुगं कथञ्चित्प्राप्तोऽस्मि नाथ\! शरणं न तु तं विमुञ्चे ॥ १४॥
hokara mere samaya kyoṃ asamartha jaise apane āpako batā rahe ho?) ||tvaṃ nirbalosyapyathavā balavattaro'sikarttu kṛpāṃ tvamakṣamosyathavā kṣamo'si |svāmin ! mamāsi bhavadaṅghriyugaṃ kathañcitprāpto'smi nātha\! śaraṇaṃ na tu taṃ vimuñce || 14||
अर्थ आप निर्बल हो अथवा आप बहुत बलवान हो\, आप कृपा(अनुग्रह) करने में असमर्थ हो अथवा आप (किसीकिसी पर) कृपापरन्तु) हे स्वामी\! आप मेरे हो । हे नाथ\! मैंने तो आपके चरणों की'पकड') को नहीं छोड़ूँगा ॥स्वामिन् ! विनापि विनयेन यदि त्वदग्रेतीक्ष्णैः पदैः प्रकटयामि च स्वाभिसंधिम् ।लज्जोज्झितत्वमपि तत् भगवन्! क्षमोऽसिसोढुं भवान् पितुरिवार्भंकदुर्वचांसि ॥ १५॥
artha āpa nirbala ho athavā āpa bahuta balavāna ho\, āpa kṛpā(anugraha) karane meṃ asamartha ho athavā āpa (kisīkisī para) kṛpāparantu) he svāmī\! āpa mere ho | he nātha\! maiṃne to āpake caraṇoṃ kī'pakaḍa') ko nahīṃ choड़ūm̐gā ||svāmin ! vināpi vinayena yadi tvadagretīkṣṇaiḥ padaiḥ prakaṭayāmi ca svābhisaṃdhim |lajjojjhitatvamapi tat bhagavan! kṣamo'sisoḍhuṃ bhavān piturivārbhaṃkadurvacāṃsi || 15||
ही (आपके साथ) अपना मेल (सत्तासामान्य भाव से एकता) प्रकट करताआप ही सहन करने में समर्थ हो जैसे (लोकव्यवहार में) पिता हीआक्रन्दनस्तुतिरियं शिवसन्निधानेभक्त्या तु दीनमनसा पठति पुमान् यः ।तस्य नगेन्द्रतनुजापतिराशुतोषःदुर्वार दुःखशमनं दयया करोति ॥ १६॥
hī (āpake sātha) apanā mela (sattāsāmānya bhāva se ekatā) prakaṭa karatāāpa hī sahana karane meṃ samartha ho jaise (lokavyavahāra meṃ) pitā hīākrandanastutiriyaṃ śivasannidhānebhaktyā tu dīnamanasā paṭhati pumān yaḥ |tasya nagendratanujāpatirāśutoṣaḥdurvāra duḥkhaśamanaṃ dayayā karoti || 16||
आशुतोष भगवान् शिव अपनी (अहैतुकी) दया से (कठारे संसार भयइति पण्डित शिवकौल कृता आक्रन्दनस्तुतिः समाप्ता ।टिप्पणियाँकृति है । भगवान लक्ष्मण जू ने इसे 'अलौकिक स्तुति'कह कर सराहा है । पं\। शिवकौल वैकुण्ठवास पचास वर्षजन्म १८७२ ई\। के आपपास हुआ होगा । उनके गुरु महाराज हरिद्वारयोगचर्या\, सत्संग तथा वेदान्त श्रवण की ओर अधिक आकृष्ट थे ।इनकी पाण्डुलिपियां सुरक्षित हैं ।
āśutoṣa bhagavān śiva apanī (ahaitukī) dayā se (kaṭhāre saṃsāra bhayaiti paṇḍita śivakaula kṛtā ākrandanastutiḥ samāptā |ṭippaṇiyām̐kṛti hai | bhagavāna lakṣmaṇa jū ne ise 'alaukika stuti'kaha kara sarāhā hai | paṃ\| śivakaula vaikuṇṭhavāsa pacāsa varṣajanma 1872 ī\| ke āpapāsa huā hogā | unake guru mahārāja haridvārayogacaryā\, satsaṃga tathā vedānta śravaṇa kī ora adhika ākṛṣṭa the |inakī pāṇḍulipiyāṃ surakṣita haiṃ |
॥ इति शिवस्तुतिः ११ आक्रन्दमानगिरया सम्पूर्णम् ॥
Recitation complete
- Meaning
- Grammar
Meanings, sources and related recitations appear here once you finish reading.
Questions
How many verses are in Akrandamanagiraya Shivastutih?
Akrandamanagiraya Shivastutih has 17 verses on this page, each shown with its number, Devanagari text and transliteration, and meaning where available.
Can I read Akrandamanagiraya Shivastutih in Telugu, Kannada or Tamil?
Yes. Use the script buttons at the top of the text (देवनागरी, తెలుగు, ಕನ್ನಡ, தமிழ்) to read the same verses in Telugu, Kannada or Tamil script. Turn on IAST for Roman letters with pronunciation marks. Your choice is remembered on this device.
Is there a PDF of Akrandamanagiraya Shivastutih?
You do not need a PDF: this page has the complete text, kept up to date when corrections are made, in every script and with meanings. Tap Save to keep it in your library and open it any time.
Who composed Akrandamanagiraya Shivastutih?
shivakaula.
