उमामहेश्वरमाहात्म्यम् Uma Maheshvara Mahatmyam

उमा भगवती येयं ब्रह्मविद्येति कीर्तिता ।रुपयौवनसम्पन्ना वधूर्भूत्वात्र सा स्थिता ॥ १॥

umā bhagavatī yeyaṃ brahmavidyeti kīrtitā |rupayauvanasampannā vadhūrbhūtvātra sā sthitā || 1||

नानाजातिवधूनां हि बिम्बभूता महेश्वरी ॥ २॥

nānājātivadhūnāṃ hi bimbabhūtā maheśvarī || 2||

यस्याः प्रसादतः सर्वः स्वर्गम् मोक्ष च गच्छति ।इह लोके सुखं तद्वज्जन्तुर्देवादिकोऽपि वा ॥ ३॥

yasyāḥ prasādataḥ sarvaḥ svargam mokṣa ca gacchati |iha loke sukhaṃ tadvajjanturdevādiko'pi vā || 3||

ब्रह्मा विष्णुस्तथा रुद्र शक्राद्याः सर्वदेवताः ।कटाक्षपाततो यस्या भवन्ति न भवन्ति च ॥ ४॥

brahmā viṣṇustathā rudra śakrādyāḥ sarvadevatāḥ |kaṭākṣapātato yasyā bhavanti na bhavanti ca || 4||

पीनान्नतस्तनी प्रौढजघना च कृशोदरी ।चन्द्रानना मीननेत्रा केशभ्रमरमण्डिता ॥ ५॥

pīnānnatastanī prauḍhajaghanā ca kṛśodarī |candrānanā mīnanetrā keśabhramaramaṇḍitā || 5||

सर्वाङ्गसुन्दरी देवी धैर्यपुञ्जविनाशिनी ।काञ्चीगुणेन चित्रेण वलयाङ्गदनूपुरेः ॥ ६॥

sarvāṅgasundarī devī dhairyapuñjavināśinī |kāñcīguṇena citreṇa valayāṅgadanūpureḥ || 6||

हरिमुक्तादिसञ्जातैः कण्ठाद्याभरणैरपि ।मुकुटेनापि चित्रेण कुण्डलाद्यैः सहस्रशः ॥ ७॥

harimuktādisañjātaiḥ kaṇṭhādyābharaṇairapi |mukuṭenāpi citreṇa kuṇḍalādyaiḥ sahasraśaḥ || 7||

विराजिता ह्यनोपम्यरूपा भूषणभूषणा ।जननी सर्वजगतो द्व्यष्टवर्षा चिरन्तनी ॥ ८॥

virājitā hyanopamyarūpā bhūṣaṇabhūṣaṇā |jananī sarvajagato dvyaṣṭavarṣā cirantanī || 8||

तया समेतं पुरुषं तत्पतिं तद्गुणाधिकम् ।ब्रह्मादीनां प्रभुं नानासर्वभूषणभूषितम् ॥ ९॥

tayā sametaṃ puruṣaṃ tatpatiṃ tadguṇādhikam |brahmādīnāṃ prabhuṃ nānāsarvabhūṣaṇabhūṣitam || 9||

द्वीपिचर्मावृतं शश्वदथवापि दिगम्बरम् ।भस्मोद्धूलितसर्वाङ्गं ब्रह्ममूर्घौघमालिनम् ॥ १०॥

dvīpicarmāvṛtaṃ śaśvadathavāpi digambaram |bhasmoddhūlitasarvāṅgaṃ brahmamūrghaughamālinam || 10||

तथैव चन्द्रखण्डेन विराजितजटातटम् ।गङ्गाधरं स्मेरमुखं गोक्षीरधवलोज्जवलम् ॥ ११॥

tathaiva candrakhaṇḍena virājitajaṭātaṭam |gaṅgādharaṃ smeramukhaṃ gokṣīradhavalojjavalam || 11||

कन्दर्पकोटिसदृशं सूर्यकोटिसमप्रभम् ।सृष्टिस्थित्यन्तकारणं सृष्टिस्थित्यन्तवर्जितम् ॥ १२॥

kandarpakoṭisadṛśaṃ sūryakoṭisamaprabham |sṛṣṭisthityantakāraṇaṃ sṛṣṭisthityantavarjitam || 12||

पूर्णेन्दुवेदेनाम्भोजं सूर्यसोमाग्निवर्चसम् ।सर्वाङ्गसुन्दरं कम्बुग्रीवं चातिमनोहरम् ॥ १३॥

pūrṇenduvedenāmbhojaṃ sūryasomāgnivarcasam |sarvāṅgasundaraṃ kambugrīvaṃ cātimanoharam || 13||

आजानुबाहुं पुरुषं नागयज्ञोपवीतिनम् ।पद्मासनसमासीनं नासाग्रन्यस्तलोचनम् ॥ १४॥

ājānubāhuṃ puruṣaṃ nāgayajñopavītinam |padmāsanasamāsīnaṃ nāsāgranyastalocanam || 14||

वामदेवं महादेवं गुरूणां प्रथमं गुरुम् ।स्वयञ्ज्योतिःस्वरूपं तमानन्दात्मानमद्वयम् ॥ १५॥

vāmadevaṃ mahādevaṃ gurūṇāṃ prathamaṃ gurum |svayañjyotiḥsvarūpaṃ tamānandātmānamadvayam || 15||

यतो हिरण्यगर्भोऽयं विराजो जनकः पुमान् ।जातः समस्तदेवानामन्येषां च नियामकः ॥ १६॥

yato hiraṇyagarbho'yaṃ virājo janakaḥ pumān |jātaḥ samastadevānāmanyeṣāṃ ca niyāmakaḥ || 16||

नीलकण्ठममुं देवं विश्वेशं पापनाशनम् ।हृदि पद्मेऽथवा सूर्ये वह्नौ वा चन्द्रमण्डले ॥ १७॥

nīlakaṇṭhamamuṃ devaṃ viśveśaṃ pāpanāśanam |hṛdi padme'thavā sūrye vahnau vā candramaṇḍale || 17||

कैलासादिगिरौ वापि चिन्तयेद्योगमाश्रितः ।एवं चिन्तयतस्तस्य योगिनो मानसं स्थिरम् ॥ १८॥

kailāsādigirau vāpi cintayedyogamāśritaḥ |evaṃ cintayatastasya yogino mānasaṃ sthiram || 18||

यदा जातं तदा सर्वप्रपञ्चरहितं शिवम् ।प्रपञ्चकरणं देवमवाङ्मनसगोचरम् ॥ १९॥

yadā jātaṃ tadā sarvaprapañcarahitaṃ śivam |prapañcakaraṇaṃ devamavāṅmanasagocaram || 19||

प्रयाति स्वात्मना योगी पुरुषं दिव्यमद्भुतम् ।तमसः स्वात्ममोहस्य परं तेन विवर्जितम् ॥ २०॥

prayāti svātmanā yogī puruṣaṃ divyamadbhutam |tamasaḥ svātmamohasya paraṃ tena vivarjitam || 20||

साक्षिणं सर्वबुद्धीनां बुद्।ह्ध्यादिपरिवर्जितम् ।उमासहायो भगवान्सगुणः परिकीर्तितः ॥ २१॥

sākṣiṇaṃ sarvabuddhīnāṃ bud|hdhyādiparivarjitam |umāsahāyo bhagavānsaguṇaḥ parikīrtitaḥ || 21||

निर्गुणश्च स एवायं न यतोऽन्योऽस्ति कश्चन् ।ब्रह्मा विष्णुस्तथा रुद्रः शक्रो देवसमन्वितम् ॥ २२॥

nirguṇaśca sa evāyaṃ na yato'nyo'sti kaścan |brahmā viṣṇustathā rudraḥ śakro devasamanvitam || 22||

अग्निः सूर्यस्तथाकाशः कालः सृष्टयादिकारणम् ।एकादशेन्द्रियाण्यन्तःकरणं च चतुर्विधम् ॥ २३॥

agniḥ sūryastathākāśaḥ kālaḥ sṛṣṭayādikāraṇam |ekādaśendriyāṇyantaḥkaraṇaṃ ca caturvidham || 23||

प्राणाः पञ्च महाभूतपञ्चकेन समन्विताः ।दिशश्च प्रदिशस्तद्वदुपरिष्टादधोऽपि च ॥ २४॥

prāṇāḥ pañca mahābhūtapañcakena samanvitāḥ |diśaśca pradiśastadvadupariṣṭādadho'pi ca || 24||

श्वेदजादीनि भूतानि ब्रह्माण्डं च विराड्वपुः ।विराड् हिरण्यगर्भश्च जीव ईश्वर एव च ॥ २५॥

śvedajādīni bhūtāni brahmāṇḍaṃ ca virāḍvapuḥ |virāḍ hiraṇyagarbhaśca jīva īśvara eva ca || 25||

माया तत्कार्यमखिलं वर्तते सदसच्च यत् ।यच्च भूतं यच्च भव्यं तत्सर्वं स महेश्वरः ॥ २६॥

māyā tatkāryamakhilaṃ vartate sadasacca yat |yacca bhūtaṃ yacca bhavyaṃ tatsarvaṃ sa maheśvaraḥ || 26||

॥ इति उमामहेश्वरमाहात्म्यं सम्पूर्णम् ॥

|| iti umāmaheśvaramāhātmyaṃ sampūrṇam ||