जनकजाप्रपत्तिसारस्तोत्रम् Shrijanakajaprapattisara Stotram

न वाग्वपुर्बुद्धिभिरेव कस्यचित् कदापि हिंसाऽस्तु शरीरिणो वृथा ।भवत्पदाम्भोरुहचिन्तनं विना न चापयात्वम्बुजवीक्षणे क्षणः ॥ १॥

na vāgvapurbuddhibhireva kasyacit kadāpi hiṃsā'stu śarīriṇo vṛthā |bhavatpadāmbhoruhacintanaṃ vinā na cāpayātvambujavīkṣaṇe kṣaṇaḥ || 1||

हसन्तु निन्दन्तु वदन्तु दुर्वचो जना नियुक्ता हृदयस्थितेन वै ।केनापि देवेन यदाश्रितं सदा न संस्थितिं स्वां प्रजहातु मे मनः ॥ २॥

hasantu nindantu vadantu durvaco janā niyuktā hṛdayasthitena vai |kenāpi devena yadāśritaṃ sadā na saṃsthitiṃ svāṃ prajahātu me manaḥ || 2||

निन्दा भयं मेऽस्तु तथा न जातुचिद् यथेह निन्द्याचरणान्ममोरसि ।परोपकाराय सदाऽस्तु मे मतिर्न चापकाराय कदापि कस्यचित् ॥ ३॥

nindā bhayaṃ me'stu tathā na jātucid yatheha nindyācaraṇānmamorasi |paropakārāya sadā'stu me matirna cāpakārāya kadāpi kasyacit || 3||

न क्रूरदृष्टिर्मम सत्सु भूयान्निरीक्ष्ण्यमाणोऽस्य सकोपनेत्रैः ।मासेवतस्तानविपकबुद्धया साधून् मदो मे हृदयं वृणोतु ॥ ४॥

na krūradṛṣṭirmama satsu bhūyānnirīkṣṇyamāṇo'sya sakopanetraiḥ |māsevatastānavipakabuddhayā sādhūn mado me hṛdayaṃ vṛṇotu || 4||

अपात्रपूजा न च पात्रहेलनं तिरस्क्रिया नाप्यपराध्यतां सताम् ।अदण्ड्यदण्डोऽस्तु न मे कृतघ्नतामयी क्रिया कापि विदेहनन्दिनि ॥ ५॥

apātrapūjā na ca pātrahelanaṃ tiraskriyā nāpyaparādhyatāṃ satām |adaṇḍyadaṇḍo'stu na me kṛtaghnatāmayī kriyā kāpi videhanandini || 5||

योषित्सु सर्वासु च मातृबुद्धिस्तथाऽस्तु मे स्वसृमतिः प्ररूढा ।बालेषु सर्वेषु च बन्धुबुद्धिर्मा नीचबुद्धिः सततं ममास्तु ॥ ६॥

yoṣitsu sarvāsu ca mātṛbuddhistathā'stu me svasṛmatiḥ prarūḍhā |bāleṣu sarveṣu ca bandhubuddhirmā nīcabuddhiḥ satataṃ mamāstu || 6||

विश्वासघातो न तथा कदर्यता नाभक्ष्यपेयाशनपानमस्तु मे ।न शास्त्रसंवर्जितकर्मसु स्पृहा कदापि भूयान्महिते महीयसाम् ॥ ७॥

viśvāsaghāto na tathā kadaryatā nābhakṣyapeyāśanapānamastu me |na śāstrasaṃvarjitakarmasu spṛhā kadāpi bhūyānmahite mahīyasām || 7||

सहिष्णुता क्षान्तिरमन्दशेमुषी वात्सल्यताऽव्याजकृपा विनम्रता ।उदारता ही मृदुता सुशीलता न जातु चैता हृदयं त्यजन्तु मे ॥ ८॥

sahiṣṇutā kṣāntiramandaśemuṣī vātsalyatā'vyājakṛpā vinamratā |udāratā hī mṛdutā suśīlatā na jātu caitā hṛdayaṃ tyajantu me || 8||

मदाश्रिता क्लेशयता न सन्तु वै विशेषतो भागवता उपेक्षया ।नाभ्यागताः क्रूरगिरा दृशार्दिताः समुच्छ्वसन्तु स्मयदूषितात्मनः ॥ ९॥

madāśritā kleśayatā na santu vai viśeṣato bhāgavatā upekṣayā |nābhyāgatāḥ krūragirā dṛśārditāḥ samucchvasantu smayadūṣitātmanaḥ || 9||

ऋते त्वदुच्छिष्टमथान्यवस्तुषु स्याद् भोगबुद्धिर्न कदापि मामकी ।त्वदर्थमेवाखिलचेष्टितं हि मे भक्तापराधो न कदापि मां स्पृशेत् ॥ १०॥

ṛte tvaducchiṣṭamathānyavastuṣu syād bhogabuddhirna kadāpi māmakī |tvadarthamevākhilaceṣṭitaṃ hi me bhaktāparādho na kadāpi māṃ spṛśet || 10||

रतिः प्रवृत्तौ विरतिर्निवृत्तौ सङ्गोऽसतां नास्तु सतामसङ्गः ।सर्वेषु सर्वास्वनुरागदृष्टिर्मा दोषदृष्टिर्मम कर्हिचित् स्यात् ॥ ११॥

ratiḥ pravṛttau viratirnivṛttau saṅgo'satāṃ nāstu satāmasaṅgaḥ |sarveṣu sarvāsvanurāgadṛṣṭirmā doṣadṛṣṭirmama karhicit syāt || 11||

स्वभृत्यसम्पोषणसक्तचेतसा नोपेक्षिताः सन्तु मया त्वदाश्रिताः ।लोभाद् भयाद् वा निजधर्मवर्जिता क्रियाऽस्तु नो काऽपि तवानुकम्पया ॥ १२॥

svabhṛtyasampoṣaṇasaktacetasā nopekṣitāḥ santu mayā tvadāśritāḥ |lobhād bhayād vā nijadharmavarjitā kriyā'stu no kā'pi tavānukampayā || 12||

स्वप्नोपमं मानुषमेत्य जन्म स्वर्वासिमृग्यं क्षणभङ्गुरञ्च ।वैरं न कुर्यां तव तुष्टिकामः केनाप्यहं श्रीनिमिवंशभूषे ॥ १३॥

svapnopamaṃ mānuṣametya janma svarvāsimṛgyaṃ kṣaṇabhaṅgurañca |vairaṃ na kuryāṃ tava tuṣṭikāmaḥ kenāpyahaṃ śrīnimivaṃśabhūṣe || 13||

न्यायालयं ते क्षमताप्रधानं न्यायप्रधानं न वदन्ति सन्तः ।क्षान्तिप्रधाना मतिरस्तु तस्मान् न्यायप्रधाना न मम क्षमाब्धे ॥ १४॥

nyāyālayaṃ te kṣamatāpradhānaṃ nyāyapradhānaṃ na vadanti santaḥ |kṣāntipradhānā matirastu tasmān nyāyapradhānā na mama kṣamābdhe || 14||

भयं न मे स्याच्चरतः स्वधर्मं कालादपि प्राप्तविवेकदृष्टेः ।मत्तस्तथा तन्न पिपीलिकानां सौभाग्यमेतत् कृपया प्रयच्छ ॥ १५॥

bhayaṃ na me syāccarataḥ svadharmaṃ kālādapi prāptavivekadṛṣṭeḥ |mattastathā tanna pipīlikānāṃ saubhāgyametat kṛpayā prayaccha || 15||

स्वशिक्षयैवादृढयन् स्वधर्मं समाश्रितान् भागवते प्रधाने ।अनेकसांसारिक भोगसक्तं न काङ्क्षितं जन्म चिराय लोके ॥ १६॥

svaśikṣayaivādṛḍhayan svadharmaṃ samāśritān bhāgavate pradhāne |anekasāṃsārika bhogasaktaṃ na kāṅkṣitaṃ janma cirāya loke || 16||

त्वद्धामवासस्तव कीर्तिगानं त्वन्नामसङ्कीर्त्तनमेव नित्यम् ।अम्बाशुभोत्सङ्गविहारशीले त्वद्रूपसञ्चिन्तनमस्तु मह्यम् ॥ १७॥

tvaddhāmavāsastava kīrtigānaṃ tvannāmasaṅkīrttanameva nityam |ambāśubhotsaṅgavihāraśīle tvadrūpasañcintanamastu mahyam || 17||

अन्यान्यदेवार्चनवन्दनस्मृतिस्तव प्रपत्तिः श्रवणानुरागिता ।स्वप्नेऽपि भूयादिह भक्तिकण्टकं नानन्यता पाठपरायणस्य मे ॥ १८॥

anyānyadevārcanavandanasmṛtistava prapattiḥ śravaṇānurāgitā |svapne'pi bhūyādiha bhaktikaṇṭakaṃ nānanyatā pāṭhaparāyaṇasya me || 18||

पूज्यानुवन्द्या परिभावनीया ज्ञेयानुगेया समुपासनीया ।श्रेयः परं काङ्क्षिभिरात्मनिष्ठैस्त्वामेव हित्वाऽखिलकर्मजालम् ॥ १९॥

pūjyānuvandyā paribhāvanīyā jñeyānugeyā samupāsanīyā |śreyaḥ paraṃ kāṅkṣibhirātmaniṣṭhaistvāmeva hitvā'khilakarmajālam || 19||

स मे पिता सा जननी स बन्धुः सखा स दाता स पतिर्गुरुः सः ।कृपालुतोपेक्षितसर्वदोषः सेवासहायो य इहास्त्वनीहः ॥ २०॥

sa me pitā sā jananī sa bandhuḥ sakhā sa dātā sa patirguruḥ saḥ |kṛpālutopekṣitasarvadoṣaḥ sevāsahāyo ya ihāstvanīhaḥ || 20||

परमलालनैः पाल्यते त्वया निरयकर्मकृन्मादृशो जनः ।करुणया यया हेतुहीनया कुरु न मां तया सेवयोज्झितम् ॥ २१॥

paramalālanaiḥ pālyate tvayā nirayakarmakṛnmādṛśo janaḥ |karuṇayā yayā hetuhīnayā kuru na māṃ tayā sevayojjhitam || 21||

विनय एव मेऽयं हि साञ्जलिः सुनयनाङ्कभूषे प्रसीदताम् ।अनुदिनं तवोच्छिष्टजीवतो वनरुहाक्षि नो चेत्तु का गतिः ॥ २२॥

vinaya eva me'yaṃ hi sāñjaliḥ sunayanāṅkabhūṣe prasīdatām |anudinaṃ tavocchiṣṭajīvato vanaruhākṣi no cettu kā gatiḥ || 22||

इति श्रीखोजीदेवाचार्यविरचितं श्रीजनकजाप्रपत्तिसारस्तोत्रं सम्पूर्णम् ।

iti śrīkhojīdevācāryaviracitaṃ śrījanakajāprapattisārastotraṃ sampūrṇam |