प्रपञ्चस्य ब्रह्मत्वनिरूपणम् Ribhuproktam Prapanchasya Brahmatvanirupanam

(सर्वं ब्रह्मेति केवलम्)(ऋभुनिदाघसंवादे)भूयः शृणु निदाघ त्वं सर्वं ब्रह्मेति निश्चयम् ।सुदुर्लभमिदं नॄणां देवानामपि सत्तम ॥ ८\।२८॥इदमित्यपि यद्रूपमहमित्यपि यत्पुनः ।दृश्यते यत्तदेवेदं सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।२९॥देहोऽयमिति सङ्कल्पस्तदेव भयमुच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३०॥देहोऽहमिति सङ्कल्पस्तदन्तःकरणं स्मृतम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३१॥देहोऽहमिति सङ्कल्पः स हि संसार उच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३२॥देहोऽहमिति सङ्कल्पस्तद्बन्धनमिहोच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३३॥देहोऽहमिति यज्ज्ञानं तदेव नरकं स्मृतम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३४॥देहोऽहमिति सङ्कल्पो जगत्सर्वमितीर्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३५॥देहोऽहमिति सङ्कल्पो हृदयग्रन्थिरीरितः ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३६॥देहत्रयेऽपि भावं यत्तद्देहज्ञानमुच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३७॥देहोऽहमिति यद्भावं सदसद्भावमेव च ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३८॥देहोऽहमिति सङ्कल्पं (सङ्कल्पः) त्प्रपञ्चमिहोच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।३९॥देहोऽहमिति सङ्कल्पस्तदेवाज्ञानमुच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४०॥देहोऽहमिति या बुद्धिर्मलिना वासनोच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४१॥देहोऽहमिति या बुद्धिः सत्यं जीवः स एव सः ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४२॥देहोऽहमिति सङ्कल्पो महानरकमीरितम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४३॥देहोऽहमिति या बुद्धिर्मन एवेति निश्चितम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४४॥देहोऽहमिति या बुद्धिः परिच्छिन्नमितीर्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४५॥देहोऽहमिति यज्ज्ञानं सर्वं शोक इतीरितम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४६॥देहोऽहमिति यज्ज्ञानं संस्पर्शमिति कथ्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४७॥देहोऽहमिति या बुद्धिस्तदेव मरणं स्मृतम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४८॥देहोऽहमिति या बुद्धिस्तदेवाशोभनं स्मृतम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।४९॥देहोऽहमिति या बुद्धिर्महापापमिति स्मृतम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।५०॥देहोऽहमिति या बुद्धिः तुष्टा सैव हि चोच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।५१॥देहोऽहमिति सङ्कल्पः सर्वदोषमिति स्मृतम् ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।५२॥देहोऽहमिति सङ्कल्पस्तदेव मलमुच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।५३॥देहोऽहमिति सङ्कल्पो महत्संशयमुच्यते ।कालत्रयेऽपि तन्नास्ति सर्वं ब्रह्मेति केवलम् ॥ ८\।५४॥॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते ऋभुप्रोक्तं प्रपञ्चस्य ब्रह्मत्वनिरूपणं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । शङ्कराख्यः षष्ठांशः । अध्यायः ८ । २८५४॥

(sarvaṃ brahmeti kevalam)(ṛbhunidāghasaṃvāde)bhūyaḥ śṛṇu nidāgha tvaṃ sarvaṃ brahmeti niścayam |sudurlabhamidaṃ nṝṇāṃ devānāmapi sattama || 8\|28||idamityapi yadrūpamahamityapi yatpunaḥ |dṛśyate yattadevedaṃ sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|29||deho'yamiti saṅkalpastadeva bhayamucyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|30||deho'hamiti saṅkalpastadantaḥkaraṇaṃ smṛtam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|31||deho'hamiti saṅkalpaḥ sa hi saṃsāra ucyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|32||deho'hamiti saṅkalpastadbandhanamihocyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|33||deho'hamiti yajjñānaṃ tadeva narakaṃ smṛtam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|34||deho'hamiti saṅkalpo jagatsarvamitīryate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|35||deho'hamiti saṅkalpo hṛdayagranthirīritaḥ |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|36||dehatraye'pi bhāvaṃ yattaddehajñānamucyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|37||deho'hamiti yadbhāvaṃ sadasadbhāvameva ca |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|38||deho'hamiti saṅkalpaṃ (saṅkalpaḥ) tprapañcamihocyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|39||deho'hamiti saṅkalpastadevājñānamucyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|40||deho'hamiti yā buddhirmalinā vāsanocyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|41||deho'hamiti yā buddhiḥ satyaṃ jīvaḥ sa eva saḥ |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|42||deho'hamiti saṅkalpo mahānarakamīritam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|43||deho'hamiti yā buddhirmana eveti niścitam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|44||deho'hamiti yā buddhiḥ paricchinnamitīryate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|45||deho'hamiti yajjñānaṃ sarvaṃ śoka itīritam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|46||deho'hamiti yajjñānaṃ saṃsparśamiti kathyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|47||deho'hamiti yā buddhistadeva maraṇaṃ smṛtam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|48||deho'hamiti yā buddhistadevāśobhanaṃ smṛtam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|49||deho'hamiti yā buddhirmahāpāpamiti smṛtam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|50||deho'hamiti yā buddhiḥ tuṣṭā saiva hi cocyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|51||deho'hamiti saṅkalpaḥ sarvadoṣamiti smṛtam |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|52||deho'hamiti saṅkalpastadeva malamucyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|53||deho'hamiti saṅkalpo mahatsaṃśayamucyate |kālatraye'pi tannāsti sarvaṃ brahmeti kevalam || 8\|54|||| iti śivarahasyāntargate ṛbhuproktaṃ prapañcasya brahmatvanirūpaṇaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | śaṅkarākhyaḥ ṣaṣṭhāṃśaḥ | adhyāyaḥ 8 | 2854||

– ॥ श्रीशिवरहस्यम् ।शन्कराख्यः षष्ठांशः ।अध्यायः ८ ।२८-५४॥

– || śrīśivarahasyam |śankarākhyaḥ ṣaṣṭhāṃśaḥ |adhyāyaḥ 8 | 28-54||