राघवयादवीयम् Shri Raghava Yadaviyam (Venkatadhvari)

वंदेऽहं देवं तं श्रीतं रन्तारं कालं भासा यः ।रामो रामाधीराप्यागो लीलामारायोध्ये वासे ॥ १॥विलोमम्सेवाध्येयो रामालाली गोप्याराधी मारामोराः ।यस्साभालंकारं तारं तं श्रीतं वन्देऽहं देवम् ॥ १॥

vaṃde'haṃ devaṃ taṃ śrītaṃ rantāraṃ kālaṃ bhāsā yaḥ |rāmo rāmādhīrāpyāgo līlāmārāyodhye vāse || 1||vilomamsevādhyeyo rāmālālī gopyārādhī mārāmorāḥ |yassābhālaṃkāraṃ tāraṃ taṃ śrītaṃ vande'haṃ devam || 1||

साकेताख्या ज्यायामासीद्याविप्रादीप्तार्याधारा ।पूराजीतादेवाद्याविश्वासाग्र्यासावाशारावा ॥ २॥विलोमम्वाराशावासाग्र्या साश्वाविद्यावादेताजीरापूः ।राधार्यप्ता दीप्राविद्यासीमायाज्याख्याताकेसा ॥ २॥

sāketākhyā jyāyāmāsīdyāviprādīptāryādhārā |pūrājītādevādyāviśvāsāgryāsāvāśārāvā || 2||vilomamvārāśāvāsāgryā sāśvāvidyāvādetājīrāpūḥ |rādhāryaptā dīprāvidyāsīmāyājyākhyātākesā || 2||

कामभारस्स्थलसारश्रीसौधासौघनवापिका ।सारसारवपीनासरागाकारसुभूरुभूः ॥ ३॥विलोमम्भूरिभूसुरकागारासनापीवरसारसा ।कापिवानघसौधासौ श्रीरसालस्थभामका ॥ ३॥

kāmabhārassthalasāraśrīsaudhāsaughanavāpikā |sārasāravapīnāsarāgākārasubhūrubhūḥ || 3||vilomambhūribhūsurakāgārāsanāpīvarasārasā |kāpivānaghasaudhāsau śrīrasālasthabhāmakā || 3||

रामधामसमानेनमागोरोधनमासताम् ।नामहामक्षररसं ताराभास्तु न वेद या ॥ ४॥विलोमम्यादवेनस्तुभारातासंररक्षमहामनाः ।तां समानधरोगोमाननेमासमधामराः ॥ ४॥

rāmadhāmasamānenamāgorodhanamāsatām |nāmahāmakṣararasaṃ tārābhāstu na veda yā || 4||vilomamyādavenastubhārātāsaṃrarakṣamahāmanāḥ |tāṃ samānadharogomānanemāsamadhāmarāḥ || 4||

यन् गाधेयो योगी रागी वैताने सौम्ये सौख्येसौ ।तं ख्यातं शीतं स्फीतं भीमानामाश्रीहाता त्रातम् ॥ ५॥विलोमम्तं त्राताहाश्रीमानामाभीतं स्फीत्तं शीतं ख्यातं ।सौख्ये सौम्येसौ नेता वै गीरागीयो योधेगायन् ॥ ५॥

yan gādheyo yogī rāgī vaitāne saumye saukhyesau |taṃ khyātaṃ śītaṃ sphītaṃ bhīmānāmāśrīhātā trātam || 5||vilomamtaṃ trātāhāśrīmānāmābhītaṃ sphīttaṃ śītaṃ khyātaṃ |saukhye saumyesau netā vai gīrāgīyo yodhegāyan || 5||

मारमं सुकुमाराभं रसाजापनृताश्रितं ।काविरामदलापागोसमावामतरानते ॥ ६॥विलोमम्तेन रातमवामास गोपालादमराविका ।तं श्रितानृपजासारंभ रामाकुसुमं रमा ॥ ६॥

māramaṃ sukumārābhaṃ rasājāpanṛtāśritaṃ |kāvirāmadalāpāgosamāvāmatarānate || 6||vilomamtena rātamavāmāsa gopālādamarāvikā |taṃ śritānṛpajāsāraṃbha rāmākusumaṃ ramā || 6||

रामनामा सदा खेदभावे दया-वानतापीनतेजारिपावनते ।कादिमोदासहातास्वभासारसा-मेसुगोरेणुकागात्रजे भूरुमे ॥ ७॥विलोमम्मेरुभूजेत्रगाकाणुरेगोसुमे-सारसा भास्वताहासदामोदिका ।

rāmanāmā sadā khedabhāve dayā-vānatāpīnatejāripāvanate |kādimodāsahātāsvabhāsārasā-mesugoreṇukāgātraje bhūrume || 7||vilomammerubhūjetragākāṇuregosume-sārasā bhāsvatāhāsadāmodikā |

तेन वा पारिजातेन पीता नवायादवे भादखेदासमानामरा ॥ ७॥सारसासमधाताक्षिभूम्नाधामसु सीतया ।साध्वसाविहरेमेक्षेम्यरमासुरसारहा ॥ ८॥विलोमम्हारसारसुमारम्यक्षेमेरेहविसाध्वसा ।यातसीसुमधाम्नाभूक्षिताधामससारसा ॥ ८॥

tena vā pārijātena pītā navāyādave bhādakhedāsamānāmarā || 7||sārasāsamadhātākṣibhūmnādhāmasu sītayā |sādhvasāviharemekṣemyaramāsurasārahā || 8||vilomamhārasārasumāramyakṣemerehavisādhvasā |yātasīsumadhāmnābhūkṣitādhāmasasārasā || 8||

सागसाभरतायेभमाभातामन्युमत्तया ।सात्रमध्यमयातापेपोतायाधिगतारसा ॥ ९॥विलोमम्सारतागधियातापोपेतायामध्यमत्रसा ।यात्तमन्युमताभामा भयेतारभसागसा ॥ ९॥

sāgasābharatāyebhamābhātāmanyumattayā |sātramadhyamayātāpepotāyādhigatārasā || 9||vilomamsāratāgadhiyātāpopetāyāmadhyamatrasā |yāttamanyumatābhāmā bhayetārabhasāgasā || 9||

तानवादपकोमाभारामेकाननदाससा ।यालतावृद्धसेवाकाकैकेयीमहदाहह ॥ १०॥विलोमम्हहदाहमयीकेकैकावासेद्ध्वृतालया ।सासदाननकामेराभामाकोपदवानता ॥ १०॥

tānavādapakomābhārāmekānanadāsasā |yālatāvṛddhasevākākaikeyīmahadāhaha || 10||vilomamhahadāhamayīkekaikāvāseddhvṛtālayā |sāsadānanakāmerābhāmākopadavānatā || 10||

वरमानदसत्यासह्रीतपित्रादरादहो ।भास्वरस्थिरधीरोपहारोरावनगाम्यसौ ॥ ११॥विलोमम्सौम्यगानवरारोहापरोधीरस्स्थिरस्वभाः ।होदरादत्रापितह्रीसत्यासदनमारवा ॥ ११॥

varamānadasatyāsahrītapitrādarādaho |bhāsvarasthiradhīropahārorāvanagāmyasau || 11||vilomamsaumyagānavarārohāparodhīrassthirasvabhāḥ |hodarādatrāpitahrīsatyāsadanamāravā || 11||

यानयानघधीतादा रसायास्तनयादवे ।सागताहिवियाताह्रीसतापानकिलोनभा ॥ १२॥विलोमम्भानलोकिनपातासह्रीतायाविहितागसा ।वेदयानस्तयासारदाताधीघनयानया ॥ १२॥

yānayānaghadhītādā rasāyāstanayādave |sāgatāhiviyātāhrīsatāpānakilonabhā || 12||vilomambhānalokinapātāsahrītāyāvihitāgasā |vedayānastayāsāradātādhīghanayānayā || 12||

रागिराधुतिगर्वादारदाहोमहसाहह ।यानगातभरद्वाजमायासीदमगाहिनः ॥ १३॥विलोमम्नोहिगामदसीयामाजद्वारभतगानया ।हह साहमहोदारदार्वागतिधुरागिरा ॥ १३॥

rāgirādhutigarvādāradāhomahasāhaha |yānagātabharadvājamāyāsīdamagāhinaḥ || 13||vilomamnohigāmadasīyāmājadvārabhatagānayā |haha sāhamahodāradārvāgatidhurāgirā || 13||

यातुराजिदभाभारं द्यां वमारुतगन्धगम् ।सोगमारपदं यक्षतुंगाभोनघयात्रया ॥ १४॥विलोमम्यात्रयाघनभोगातुं क्षयदं परमागसः ।गन्धगंतरुमावद्यं रंभाभादजिरा तु या ॥ १४॥

yāturājidabhābhāraṃ dyāṃ vamārutagandhagam |sogamārapadaṃ yakṣatuṃgābhonaghayātrayā || 14||vilomamyātrayāghanabhogātuṃ kṣayadaṃ paramāgasaḥ |gandhagaṃtarumāvadyaṃ raṃbhābhādajirā tu yā || 14||

दण्डकां प्रदमोराजाल्याहतामयकारिहा ।ससमानवतानेनोभोग्याभोनतदासन ॥ १५॥विलोमम्नसदातनभोग्याभो नोनेतावनमास सः ।हारिकायमताहल्याजारामोदप्रकाण्डदम् ॥ १५॥

daṇḍakāṃ pradamorājālyāhatāmayakārihā |sasamānavatānenobhogyābhonatadāsana || 15||vilomamnasadātanabhogyābho nonetāvanamāsa saḥ |hārikāyamatāhalyājārāmodaprakāṇḍadam || 15||

सोरमारदनज्ञानोवेदेराकण्ठकुंभजम् ।तं द्रुसारपटोनागानानादोषविराधहा ॥ १६॥विलोमम्हाधराविषदोनानागानाटोपरसाद्रुतम् ।जम्भकुण्ठकरादेवेनोज्ञानदरमारसः ॥ १६॥

soramāradanajñānovederākaṇṭhakuṃbhajam |taṃ drusārapaṭonāgānānādoṣavirādhahā || 16||vilomamhādharāviṣadonānāgānāṭoparasādrutam |jambhakuṇṭhakarādevenojñānadaramārasaḥ || 16||

सागमाकरपाताहाकंकेनावनतोहिसः ।न समानर्दमारामालंकाराजस्वसा रतम् ॥ १७॥विलोमम्तं रसास्वजराकालंमारामार्दनमासन ।सहितोनवनाकेकं हातापारकमागसा ॥ १७॥

sāgamākarapātāhākaṃkenāvanatohisaḥ |na samānardamārāmālaṃkārājasvasā ratam || 17||vilomamtaṃ rasāsvajarākālaṃmārāmārdanamāsana |sahitonavanākekaṃ hātāpārakamāgasā || 17||

तां स गोरमदोश्रीदो विग्रामसदरोतत ।वैरमासपलाहारा विनासा रविवंशके ॥ १८॥विलोमम्केशवं विरसानाविराहालापसमारवैः ।ततरोदसमग्राविदोश्रीदोमरगोसताम् ॥ १८॥

tāṃ sa goramadośrīdo vigrāmasadarotata |vairamāsapalāhārā vināsā ravivaṃśake || 18||vilomamkeśavaṃ virasānāvirāhālāpasamāravaiḥ |tatarodasamagrāvidośrīdomaragosatām || 18||

गोद्युगोमस्वमायोभूदश्रीगखरसेनया ।सहसाहवधारोविकलोराजदरातिहा ॥ १९॥विलोमम्हातिरादजरालोकविरोधावहसाहस ।यानसेरखगश्रीद भूयोमास्वमगोद्युगः ॥ १९॥

godyugomasvamāyobhūdaśrīgakharasenayā |sahasāhavadhārovikalorājadarātihā || 19||vilomamhātirādajarālokavirodhāvahasāhasa |yānaserakhagaśrīda bhūyomāsvamagodyugaḥ || 19||

हतपापचयेहेयो लंकेशोयमसारधीः ।राजिराविरतेरापोहाहाहंग्रहमारघः ॥ २०॥विलोमम्घोरमाहग्रहंहाहापोरातेरविराजिराः ।धीरसामयशोकेलं यो हेये च पपात ह ॥ २०॥

hatapāpacayeheyo laṃkeśoyamasāradhīḥ |rājirāviraterāpohāhāhaṃgrahamāraghaḥ || 20||vilomamghoramāhagrahaṃhāhāporāteravirājirāḥ |dhīrasāmayaśokelaṃ yo heye ca papāta ha || 20||

ताटकेयलवादेनोहारीहारिगिरासमः ।हासहायजनासीतानाप्तेनादमनाभुवि ॥ २१॥विलोमम्विभुनामदनाप्तेनातासीनाजयहासहा ।ससरागिरिहारीहानोदेवालयकेटता ॥ २१॥

tāṭakeyalavādenohārīhārigirāsamaḥ |hāsahāyajanāsītānāptenādamanābhuvi || 21||vilomamvibhunāmadanāptenātāsīnājayahāsahā |sasarāgirihārīhānodevālayakeṭatā || 21||

भारमाकुदशाकेनाशराधीकुहकेनहा ।चारुधीवनपालोक्या वैदेहीमहिताहृता ॥ २२॥विलोमम्ताहृताहिमहीदेव्यैक्यालोपानवधीरुचा ।हानकेहकुधीराशानाकेशादकुमारभाः ॥ २२॥

bhāramākudaśākenāśarādhīkuhakenahā |cārudhīvanapālokyā vaidehīmahitāhṛtā || 22||vilomamtāhṛtāhimahīdevyaikyālopānavadhīrucā |hānakehakudhīrāśānākeśādakumārabhāḥ || 22||

हारितोयदभोरामावियोगेनघवायुजः ।तंरुमामहितोपेतामोदोसारज्ञरामयः ॥ २३॥विलोमम्योमराज्ञरसादोमोतापेतोहिममारुतम् ।जोयुवाघनगेयोविमाराभोदयतोरिहा ॥ २३॥

hāritoyadabhorāmāviyogenaghavāyujaḥ |taṃrumāmahitopetāmodosārajñarāmayaḥ || 23||vilomamyomarājñarasādomotāpetohimamārutam |joyuvāghanageyovimārābhodayatorihā || 23||

भानुभानुतभावामासदामोदपरोहतं ।तंहतामरसाभक्षोतिराताकृतवासविम् ॥ २४॥विलोमम्विंसवातकृतारातिक्षोभासारमताहतं ।तं हरोपदमोदासमावाभातनुभानुभाः ॥ २४॥

bhānubhānutabhāvāmāsadāmodaparohataṃ |taṃhatāmarasābhakṣotirātākṛtavāsavim || 24||vilomamviṃsavātakṛtārātikṣobhāsāramatāhataṃ |taṃ haropadamodāsamāvābhātanubhānubhāḥ || 24||

हंसजारुद्धबलजापरोदारसुभाजिनि ।राजिरावणरक्षोरविघातायरमारयम् ॥ २५॥विलोमम्यं रमारयताघाविरक्षोरणवराजिरा ।निजभासुरदारोपजालबद्धरुजासहम् ॥ २५॥

haṃsajāruddhabalajāparodārasubhājini |rājirāvaṇarakṣoravighātāyaramārayam || 25||vilomamyaṃ ramārayatāghāvirakṣoraṇavarājirā |nijabhāsuradāropajālabaddharujāsaham || 25||

सागरातिगमाभातिनाकेशोसुरमासहः ।तंसमारुतजंगोप्ताभादासाद्यगतोगजम् ॥ २६॥विलोमम्जंगतोगद्यसादाभाप्तागोजंतरुमासतं ।हस्समारसुशोकेनातिभामागतिरागसा ॥ २६॥

sāgarātigamābhātinākeśosuramāsahaḥ |taṃsamārutajaṃgoptābhādāsādyagatogajam || 26||vilomamjaṃgatogadyasādābhāptāgojaṃtarumāsataṃ |hassamārasuśokenātibhāmāgatirāgasā || 26||

वीरवानरसेनस्य त्राताभादवता हि सः ।तोयधावरिगोयादस्ययतोनवसेतुना ॥ २७॥विलोमम्नातुसेवनतोयस्यदयागोरिवधायतः ।सहितावदभातात्रास्यनसेरनवारवी ॥ २७॥

vīravānarasenasya trātābhādavatā hi saḥ |toyadhāvarigoyādasyayatonavasetunā || 27||vilomamnātusevanatoyasyadayāgorivadhāyataḥ |sahitāvadabhātātrāsyanaseranavāravī || 27||

हारिसाहसलंकेनासुभेदीमहितोहिसः ।चारुभूतनुजोरामोरमाराधयदार्तिहा ॥ २८॥विलोमम्हार्तिदायधरामारमोराजोनुतभूरुचा ।सहितोहिमदीभेसुनाकेलंसहसारिहा ॥ २८॥

hārisāhasalaṃkenāsubhedīmahitohisaḥ |cārubhūtanujorāmoramārādhayadārtihā || 28||vilomamhārtidāyadharāmāramorājonutabhūrucā |sahitohimadībhesunākelaṃsahasārihā || 28||

नालिकेरसुभाकारागारासौसुरसापिका ।रावणारिक्षमेरापूराभेजे हि ननामुना ॥ २९॥विलोमम्नामुनानहिजेभेरापूरामेक्षरिणावरा ।कापिसारसुसौरागाराकाभासुरकेलिना ॥ २९॥

nālikerasubhākārāgārāsausurasāpikā |rāvaṇārikṣamerāpūrābheje hi nanāmunā || 29||vilomamnāmunānahijebherāpūrāmekṣariṇāvarā |kāpisārasusaurāgārākābhāsurakelinā || 29||

साग्र्यतामरसागारामक्षामाघनभारगौः ॥निजदेपरजित्यास श्रीरामे सुगराजभा ॥ ३०॥विलोमम्भाजरागसुमेराश्रीसत्याजिरपदेजनि ।गौरभानघमाक्षामरागासारमताग्र्यसा ॥ ३०॥

sāgryatāmarasāgārāmakṣāmāghanabhāragauḥ ||nijadeparajityāsa śrīrāme sugarājabhā || 30||vilomambhājarāgasumerāśrīsatyājirapadejani |gaurabhānaghamākṣāmarāgāsāramatāgryasā || 30||

॥ इति श्रीवेङ्कटाध्वरिकृतं श्रीराघवयादवीयं समाप्तम् ॥

|| iti śrīveṅkaṭādhvarikṛtaṃ śrīrāghavayādavīyaṃ samāptam ||