गणेशगीतासारस्तोत्रम् Shriganeshagitasara Stotram

श्री गणेशाय नमः ।शिव उवाच ।गणेशवचनं श्रुत्वा प्रणता भक्तिभावतः ।पप्रच्छुस्तं पुनः शान्ता ज्ञानं ब्रूहि गजानन ॥ १॥

śrī gaṇeśāya namaḥ |śiva uvāca |gaṇeśavacanaṃ śrutvā praṇatā bhaktibhāvataḥ |papracchustaṃ punaḥ śāntā jñānaṃ brūhi gajānana || 1||

गणेश उवाच ।देहश्चतुर्विधः प्रोक्तस्त्वंपदं ब्रह्मभिन्नतः ।सोऽहं देहि चतुर्धा तत्पदं ब्रह्म सदैकतः ॥ २॥

gaṇeśa uvāca |dehaścaturvidhaḥ proktastvaṃpadaṃ brahmabhinnataḥ |so'haṃ dehi caturdhā tatpadaṃ brahma sadaikataḥ || 2||

संयोग उभयोर्यच्चासिपदं ब्रह्म कथ्यते ।स्वत उत्थानकं देवा विकल्पकरणात्रिधा ॥ ३॥

saṃyoga ubhayoryaccāsipadaṃ brahma kathyate |svata utthānakaṃ devā vikalpakaraṇātridhā || 3||

सदा स्वसुखनिष्ठं यद्ब्रह्म सांख्यं प्रकीर्तितम् ।परतश्चोत्थानकं तत् क्रीडाहीनतया परम् ॥ ४॥

sadā svasukhaniṣṭhaṃ yadbrahma sāṃkhyaṃ prakīrtitam |parataścotthānakaṃ tat krīḍāhīnatayā param || 4||

स्वतः परत उत्थानहीनं यद्ब्रह्म कथ्यते ।स्वानन्दः सकलाभेदरूपः संयोगकारकः ॥ ५॥

svataḥ parata utthānahīnaṃ yadbrahma kathyate |svānandaḥ sakalābhedarūpaḥ saṃyogakārakaḥ || 5||

तदेव पञ्चधा जातं तन्निबोधत ईश्वराः ।स्वतश्च परतो ब्रह्मोत्थानं यत्रिविधं स्मृतम् ॥ ६॥

tadeva pañcadhā jātaṃ tannibodhata īśvarāḥ |svataśca parato brahmotthānaṃ yatrividhaṃ smṛtam || 6||

ब्रह्मणो नाम तद्वेदे कथ्यते भिन्नभावतः ।तयोरनुभवो यश्च योगिनां हृदि जायते ॥ ७॥

brahmaṇo nāma tadvede kathyate bhinnabhāvataḥ |tayoranubhavo yaśca yogināṃ hṛdi jāyate || 7||

रूपं तदेव ज्ञातव्यमसद्वेदेषु कथ्यते ।सा शक्तिरियमाख्याता ब्रह्मरूपा ह्यसन्मयी ॥ ८॥

rūpaṃ tadeva jñātavyamasadvedeṣu kathyate |sā śaktiriyamākhyātā brahmarūpā hyasanmayī || 8||

तत्रामृतमयाधारः सूर्य आत्मा प्रकथ्यते ।शक्तिसूर्यमयो विष्णुश्चिदानन्दात्मको हि सः ॥ ९॥

tatrāmṛtamayādhāraḥ sūrya ātmā prakathyate |śaktisūryamayo viṣṇuścidānandātmako hi saḥ || 9||

त्रिविधेषु तदाकारस्तत्क्रियाहीनरूपकः ।नेति शिवश्चतुर्थोऽयं त्रिनेति कारकात्परः ॥ १०॥

trividheṣu tadākārastatkriyāhīnarūpakaḥ |neti śivaścaturtho'yaṃ trineti kārakātparaḥ || 10||

त्रिविधं मोहमात्रं यन्निर्मोहस्तु सदाशिवः ।तेषामभेदे यद्ब्रह्म स्वानन्दः सर्वयोगकः ॥ ११॥

trividhaṃ mohamātraṃ yannirmohastu sadāśivaḥ |teṣāmabhede yadbrahma svānandaḥ sarvayogakaḥ || 11||

पञ्चानां ब्रह्मणां यच्च बिम्बं मायामयं स्मृतम् ।ब्रह्मा तदेव विज्ञेयः सर्वादिः सर्वभावतः ॥ १२॥

pañcānāṃ brahmaṇāṃ yacca bimbaṃ māyāmayaṃ smṛtam |brahmā tadeva vijñeyaḥ sarvādiḥ sarvabhāvataḥ || 12||

बिम्बेन सकलं सृष्टं तेनायं प्रपितामहः ।असत्सत्सदसच्चेति स्वानन्दरूपा वयं स्मृताः ॥ १३॥

bimbena sakalaṃ sṛṣṭaṃ tenāyaṃ prapitāmahaḥ |asatsatsadasacceti svānandarūpā vayaṃ smṛtāḥ || 13||

स्वानन्दाद्यत्परं ब्रह्मयोगाख्यं ब्रह्मणां भवेत् ।केषामपि प्रवेशो न तत्र तस्यापि कुत्रचित् ॥ १४॥

svānandādyatparaṃ brahmayogākhyaṃ brahmaṇāṃ bhavet |keṣāmapi praveśo na tatra tasyāpi kutracit || 14||

मदीयं दर्शनं तत्र योगेन योगिनां भवेत् ।स्वानन्दे दर्शनं प्राप्तं स्वसंवेद्यात्मकं च मे ॥ १५॥

madīyaṃ darśanaṃ tatra yogena yogināṃ bhavet |svānande darśanaṃ prāptaṃ svasaṃvedyātmakaṃ ca me || 15||

तेन स्वानन्द आसीनं वेदेषु प्रवदन्ति माम् ।चतुर्णां ब्रह्मणां योगात्संयोगाभेदयोगतः ॥ १६॥

tena svānanda āsīnaṃ vedeṣu pravadanti mām |caturṇāṃ brahmaṇāṃ yogātsaṃyogābhedayogataḥ || 16||

संयोगश्च ह्ययोगश्च तयोः परतयोर्मतः ।पूर्णशान्तिप्रदो योगश्चित्तवृत्तिनिरोधतः ॥ १७॥

saṃyogaśca hyayogaśca tayoḥ paratayormataḥ |pūrṇaśāntiprado yogaścittavṛttinirodhataḥ || 17||

क्षिप्तं मूढं च विक्षिप्तमेकाग्रं च निरोधकम् ।पञ्चभूमिमयं चित्तं तत्र चिन्तामणिः स्थितः ॥ १८॥

kṣiptaṃ mūḍhaṃ ca vikṣiptamekāgraṃ ca nirodhakam |pañcabhūmimayaṃ cittaṃ tatra cintāmaṇiḥ sthitaḥ || 18||

पञ्चभूतनिरोधेन प्राप्यते योगिभिर्हृदि ।शान्तिरूपात्मयोगेन ततः शान्तिर्मदात्मिका ॥ १९॥

pañcabhūtanirodhena prāpyate yogibhirhṛdi |śāntirūpātmayogena tataḥ śāntirmadātmikā || 19||

एतद्योगात्मकं ज्ञानं गाणेशं कथितं मया ।नित्यं युञ्जन्त योगेन नैव मोहं प्रगच्छत ॥ २०॥

etadyogātmakaṃ jñānaṃ gāṇeśaṃ kathitaṃ mayā |nityaṃ yuñjanta yogena naiva mohaṃ pragacchata || 20||

चित्तरूपा स्वयं बुद्धिः सिद्धिर्मोहमयी स्मृता ।नानाब्रह्मविभेदेन ताभ्यां क्रीडति तत्पतिः ॥ २१॥

cittarūpā svayaṃ buddhiḥ siddhirmohamayī smṛtā |nānābrahmavibhedena tābhyāṃ krīḍati tatpatiḥ || 21||

त्यक्त्वा चिन्ताभिमानं ये गणेशोऽहंसमाधिना ।भविष्यथ भवन्तोऽपि मद्रूपा मोहवर्जिताः ॥ २२॥

tyaktvā cintābhimānaṃ ye gaṇeśo'haṃsamādhinā |bhaviṣyatha bhavanto'pi madrūpā mohavarjitāḥ || 22||

शिव उवाच ।इत्युक्त्वा विररामाथ गणेशो भक्तवत्सलः ।तेऽपि भेदं परित्यज्य शान्तिं प्राप्ताश्च तत्क्षणात् ॥ २३॥

śiva uvāca |ityuktvā virarāmātha gaṇeśo bhaktavatsalaḥ |te'pi bhedaṃ parityajya śāntiṃ prāptāśca tatkṣaṇāt || 23||

एकविंशतिश्लोकैस्तैर्गणेशेन प्रकीर्तितम् ।गीतासारं सुशान्तेभ्यः शान्तिदं योगसाधनैः ॥ २४॥

ekaviṃśatiślokaistairgaṇeśena prakīrtitam |gītāsāraṃ suśāntebhyaḥ śāntidaṃ yogasādhanaiḥ || 24||

गणेशगीतासारं च यः पठिष्यति भावतः ।श्रोष्यति श्रद्दधानश्चेद्ब्रह्मभूतसमो भवेत् ॥ २५॥

gaṇeśagītāsāraṃ ca yaḥ paṭhiṣyati bhāvataḥ |śroṣyati śraddadhānaścedbrahmabhūtasamo bhavet || 25||

इह भुक्त्वाऽखिलान्भोगानन्ते योगमयो भवेत् ।दर्शनात्तस्य लोकानां सर्वपापं लयं व्रजेत् ॥ २६॥

iha bhuktvā'khilānbhogānante yogamayo bhavet |darśanāttasya lokānāṃ sarvapāpaṃ layaṃ vrajet || 26||

इति मुद्गलपुराणोक्तं गणेशगीतासारस्तोत्रं समाप्तम् ।

iti mudgalapurāṇoktaṃ gaṇeśagītāsārastotraṃ samāptam |