निरोष्ठ्यमिन्दिराशतकम् Niroshthayam Indira Shatakam

अथ निरोष्ट्यपदैर्ललितामिमां कलश सिन्धुसुता विभवोदयाम् ।कलयितुं कविकृष्ण इह स्तुतिं कलयते हृदि तां हरिनायिकाम् ॥जयति सा जलधेस्तनया दयाकलितनित्यचराचररक्षणा ।सहचरी च हरेर्ललितक्रिया लसितदैत्यनिहन्तृहृदन्तरा ॥ १॥

atha niroṣṭyapadairlalitāmimāṃ kalaśa sindhusutā vibhavodayām |kalayituṃ kavikṛṣṇa iha stutiṃ kalayate hṛdi tāṃ harināyikām ||jayati sā jaladhestanayā dayākalitanityacarācararakṣaṇā |sahacarī ca harerlalitakriyā lasitadaityanihantṛhṛdantarā || 1||

जयति निखिलनाकित्राणदत्तैकदृष्टिर्हतनतजनदैन्या कीर्तिता जानकीति ।सरसिजनिलया सा सादरा सारसाक्षीत्रिजगदहितहारिध्यानधाराग्र्यहारा ॥ २॥

jayati nikhilanākitrāṇadattaikadṛṣṭirhatanatajanadainyā kīrtitā jānakīti |sarasijanilayā sā sādarā sārasākṣītrijagadahitahāridhyānadhārāgryahārā || 2||

दिनेशसन्तत्यधिनेतृकृत्तनिशाचरेशानशिरा धरण्याः ।आखण्डलाद्यैरखिलैश्च कल्या कन्यार्यगण्या रथहस्तिधन्या ॥ ३॥

dineśasantatyadhinetṛkṛttaniśācareśānaśirā dharaṇyāḥ |ākhaṇḍalādyairakhilaiśca kalyā kanyāryagaṇyā rathahastidhanyā || 3||

नाकालयाहारकृते नदीशे धराधराधःस्थलसन्निकृष्टे ।जातास्ततस्तत्र रसार्द्रचेताः सा श्रीर्जगत्त्राणकृतात्तनाथा ॥ ४॥

nākālayāhārakṛte nadīśe dharādharādhaḥsthalasannikṛṣṭe |jātāstatastatra rasārdracetāḥ sā śrīrjagattrāṇakṛtāttanāthā || 4||

सारासारकलादेर्जनयित्री सरसगाधया कीर्त्या ।धीराग्रगण्यदशरथतनयेनैषा कृताखिलश्रेयः ॥ ५॥

sārāsārakalāderjanayitrī sarasagādhayā kīrtyā |dhīrāgragaṇyadaśarathatanayenaiṣā kṛtākhilaśreyaḥ || 5||

सहृदयहृदयाराध्या सा यस्या नायकः ख्यातः ।नेतार्कसन्ततेर्यस्त्राता जगतश्चराचरेशश्च ॥ ६॥

sahṛdayahṛdayārādhyā sā yasyā nāyakaḥ khyātaḥ |netārkasantateryastrātā jagataścarācareśaśca || 6||

करकलितसरसिजश्रीः सरसिजनिलया च सारसाक्षी या ।करदानकृतश्रेयःसन्ततिरेषा चकास्ति सद्धृदये ॥ ७॥

karakalitasarasijaśrīḥ sarasijanilayā ca sārasākṣī yā |karadānakṛtaśreyaḥsantatireṣā cakāsti saddhṛdaye || 7||

नागेशयस्य सा कान्ता नाकिनाथार्चनादृता ।दासहृत्सरसीजातनिलया रक्षणार्थिनी ॥ ८॥

nāgeśayasya sā kāntā nākināthārcanādṛtā |dāsahṛtsarasījātanilayā rakṣaṇārthinī || 8||

सरसा दयया हि सारसाक्षी कृतसन्तानकलार्तिहारिणी या ।निजनाथकरस्थसायकालीहतनाकारिरिहार्यधारणार्हा ॥ ९॥

sarasā dayayā hi sārasākṣī kṛtasantānakalārtihāriṇī yā |nijanāthakarasthasāyakālīhatanākāririhāryadhāraṇārhā || 9||

तरङ्गिणीनायककन्यकायाः कटाक्षधाट्या कलितश्रियस्ते ।हरेश्च कैङ्कर्यनिरन्तराश राजन्ति काले निहतारिसङ्घाः ॥ १०॥

taraṅgiṇīnāyakakanyakāyāḥ kaṭākṣadhāṭyā kalitaśriyaste |hareśca kaiṅkaryanirantarāśa rājanti kāle nihatārisaṅghāḥ || 10||

रणजितरजनीचरेशसेना निखिलजगज्जननी तथा हि जज्ञे ।सरसिजनिलया धरार्यकन्या दिनकरसन्ततिनेतृनित्यदारः ॥ ११॥

raṇajitarajanīcareśasenā nikhilajagajjananī tathā hi jajñe |sarasijanilayā dharāryakanyā dinakarasantatinetṛnityadāraḥ || 11||

निजकटाक्षझरीकलिताखिलक्षयजरादिररातिकृतान्तका ।त्रिदशनाथकृतार्चनया जगज्जयकरी किल सा हरिनायिका ॥ १२॥

nijakaṭākṣajharīkalitākhilakṣayajarādirarātikṛtāntakā |tridaśanāthakṛtārcanayā jagajjayakarī kila sā harināyikā || 12||

साकेत नेतृदयिता सैषा सीतेति कीर्तिता ।किरीटा दिलसद्देहा जगदार्तिहरी किल ॥ १३॥

sāketa netṛdayitā saiṣā sīteti kīrtitā |kirīṭā dilasaddehā jagadārtiharī kila || 13||

नीलनीरद सङ्काशकेशा दाशरथेर्हरेः ।कर्णान्तायतनेत्रान्ता कान्तार्तजनरक्षिणी ॥ १४॥

nīlanīrada saṅkāśakeśā dāśaratherhareḥ |karṇāntāyatanetrāntā kāntārtajanarakṣiṇī || 14||

काङ्क्षिताधिकदानेन ख्याता सा धरणीतले ।अनादिनिधिरेषा नः श्रेयःसन्तानदायिनी ॥ १५॥

kāṅkṣitādhikadānena khyātā sā dharaṇītale |anādinidhireṣā naḥ śreyaḥsantānadāyinī || 15||

दिनेशतनयागङ्गासह्यजादितटीतले ।सा श्रीः कलितसान्निध्या जयदा राजते किल ॥ १६॥

dineśatanayāgaṅgāsahyajāditaṭītale |sā śrīḥ kalitasānnidhyā jayadā rājate kila || 16||

काङ्क्षिताधिकदायिन्या सीतया हितया तथा ।कृतार्थानीह कार्याणि सनाथाश्च कृता नराः ॥ १७॥

kāṅkṣitādhikadāyinyā sītayā hitayā tathā |kṛtārthānīha kāryāṇi sanāthāśca kṛtā narāḥ || 17||

शरणागतार्तिहरणा यैषा जननीह सह्यजातीरे ।सहृदयहृदयाराध्या जयति खगेशानधार्यनिजचरणा ॥ १८॥

śaraṇāgatārtiharaṇā yaiṣā jananīha sahyajātīre |sahṛdayahṛdayārādhyā jayati khageśānadhāryanijacaraṇā || 18||

कलिन्दनन्दिनीतीरे नन्दनन्दनलीलया ।ननन्द येन्दिरानन्दकलिन्दश्रीरिहैधते ॥ १९॥

kalindanandinītīre nandanandanalīlayā |nananda yendirānandakalindaśrīrihaidhate || 19||

गीताचार्यस्य दयिता या गीता किन्नरीगणैः ।सा हि श्रीरिन्दिरा दास्यश्रीकरी हरिनन्दिनी ॥ २०॥

gītācāryasya dayitā yā gītā kinnarīgaṇaiḥ |sā hi śrīrindirā dāsyaśrīkarī harinandinī || 20||

हरेः सा नित्यकल्याणदायिनी जननी च नः ।तरङ्गयति या श्रेयश्चराचरहितैषिणी ॥ २१॥

hareḥ sā nityakalyāṇadāyinī jananī ca naḥ |taraṅgayati yā śreyaścarācarahitaiṣiṇī || 21||

नारायणस्य कान्ता सारार्द्रहृदन्तरे कलितकेलिः ।हरिणनयना च काले करिणार्चितनैजचरणनलिना च ॥ २२॥

nārāyaṇasya kāntā sārārdrahṛdantare kalitakeliḥ |hariṇanayanā ca kāle kariṇārcitanaijacaraṇanalinā ca || 22||

निरीक्षिता तया काले हरिणाक्ष्या धरा हि या ।निधयस्तत्र नाकेशलाल्या राजन्ति तत्क्षणात् ॥ २३॥

nirīkṣitā tayā kāle hariṇākṣyā dharā hi yā |nidhayastatra nākeśalālyā rājanti tatkṣaṇāt || 23||

शारदसरसिजनयना नारदकलगीतिगेयचरिता च ।सारदधरणेस्तनया सारदधीस्तारकारिनतिकल्या ॥ २४॥

śāradasarasijanayanā nāradakalagītigeyacaritā ca |sāradadharaṇestanayā sāradadhīstārakārinatikalyā || 24||

शिथिलितकलिहानिः सागरेन्द्रस्य कन्यादशशतनयनाद्यैरादरादर्चनीया ।जनयति तनयादीनादरेणार्यहृद्यानखिलचिदचिदादित्राणनादत्तदीक्षा ॥ २५॥

śithilitakalihāniḥ sāgarendrasya kanyādaśaśatanayanādyairādarādarcanīyā |janayati tanayādīnādareṇāryahṛdyānakhilacidacidāditrāṇanādattadīkṣā || 25||

सा सागरेन्द्रतनया दाशार्हहृदि स्थिरासना जननी ।नासारत्नघृणीडितकासारजसदृशनेत्रा या ॥ २६॥

sā sāgarendratanayā dāśārhahṛdi sthirāsanā jananī |nāsāratnaghṛṇīḍitakāsārajasadṛśanetrā yā || 26||

नारायणस्य गृहिणी तारासङ्काशहारललितगला ।आराधनार्हचरणा सारार्थज्ञानदायिनी जननी ॥ २७॥

nārāyaṇasya gṛhiṇī tārāsaṅkāśahāralalitagalā |ārādhanārhacaraṇā sārārthajñānadāyinī jananī || 27||

सज्जनरक्षणधन्या कन्या सा सागरस्य कृतधन्या ।तन्यादनितरकन्यादानादिश्रेय आदरादिह नः ॥ २८॥

sajjanarakṣaṇadhanyā kanyā sā sāgarasya kṛtadhanyā |tanyādanitarakanyādānādiśreya ādarādiha naḥ || 28||

हरिहृदयान्तःशरणा शरणागतसज्जनालिनतचरणा ।सति कलितादरणा सा जयतीह तले सदाहृताचरणा ॥ २९॥

harihṛdayāntaḥśaraṇā śaraṇāgatasajjanālinatacaraṇā |sati kalitādaraṇā sā jayatīha tale sadāhṛtācaraṇā || 29||

सज्जनैरारादृतानीह धनानि नयते क्षणात् ।धरणीतनया सैषा नानादेशगतार्थिनः ॥ ३०॥

sajjanairārādṛtānīha dhanāni nayate kṣaṇāt |dharaṇītanayā saiṣā nānādeśagatārthinaḥ || 30||

सदादृता सदाराध्या सदानन्दासनस्थिता ।कदा हि कलयेन्नैजकटाक्षलहरीरिह ॥ ३१॥

sadādṛtā sadārādhyā sadānandāsanasthitā |kadā hi kalayennaijakaṭākṣalaharīriha || 31||

तिलकालङ्कृता ह्येषानिलजातकृतादरा ।घरायास्तनया ख्याता जानकीति धरातले ॥ ३२॥

tilakālaṅkṛtā hyeṣānilajātakṛtādarā |gharāyāstanayā khyātā jānakīti dharātale || 32||

दद्यादद्य श्रेयः किरीटहारादिलसितनिजदेहा ।जलनिधिकन्या धन्या यत्स्थाननतिक्षतारिकलिकार्श्र्याः ॥ ३३॥

dadyādadya śreyaḥ kirīṭahārādilasitanijadehā |jalanidhikanyā dhanyā yatsthānanatikṣatārikalikārśryāḥ || 33||

आख्याता दिशि सैषा श्रेयःसन्तानशाखिलतिकेति ।नतनाकिशीर्षरत्नादृतनिजनीराजनक्रिया जयति ॥ ३४॥

ākhyātā diśi saiṣā śreyaḥsantānaśākhilatiketi |natanākiśīrṣaratnādṛtanijanīrājanakriyā jayati || 34||

हासश्रिया लसितनैजशरीरयष्टिरिन्द्रादिनाकिगणदत्तसदादरादिः ।कीलालराशितनया जयतीह दत्तदानादिरार्यगणगेयनिजार्ययात्रा ॥ ३५॥

hāsaśriyā lasitanaijaśarīrayaṣṭirindrādinākigaṇadattasadādarādiḥ |kīlālarāśitanayā jayatīha dattadānādirāryagaṇageyanijāryayātrā || 35||

यातायातादिखेदा दिशान्तिदाराधिता सती ।त्रिजगज्जननी जीयादिहाचार्यगणेडिता ॥ ३६॥

yātāyātādikhedā diśāntidārādhitā satī |trijagajjananī jīyādihācāryagaṇeḍitā || 36||

ययाराधितयानाथाः नाथकार्याश्च निश्चिताः ।जननी सा जनत्राणयागदीक्षादिरेधते ॥ ३७॥

yayārādhitayānāthāḥ nāthakāryāśca niścitāḥ |jananī sā janatrāṇayāgadīkṣādiredhate || 37||

कृतकृष्णकेलिरेषा सृजति कटाक्षान् हि यत्र धरणितले ।गजगण्डनिर्यदलिगणगाना तस्य स्थलीगृहस्यात् ॥ ३८॥

kṛtakṛṣṇakelireṣā sṛjati kaṭākṣān hi yatra dharaṇitale |gajagaṇḍaniryadaligaṇagānā tasya sthalīgṛhasyāt || 38||

अगतीन् सहसा निरीक्ष्य काले जननी सा हि कटाक्षकान्तिसारैः ।हसितत्रिदशेन्द्रकीर्तिखण्डान्निजनाथाङ्घ्रिशरण्यकानतानीत् ॥ ३९॥

agatīn sahasā nirīkṣya kāle jananī sā hi kaṭākṣakāntisāraiḥ |hasitatridaśendrakīrtikhaṇḍānnijanāthāṅghriśaraṇyakānatānīt || 39||

नारायणस्य कान्ता नाकालयलाल्यचरणनलिना सा ।सद्धृदयकलितनिलया निरसितकलिकालजातकार्श्र्यादिः ॥ ४०॥

nārāyaṇasya kāntā nākālayalālyacaraṇanalinā sā |saddhṛdayakalitanilayā nirasitakalikālajātakārśryādiḥ || 40||

कृशकरणादरणाङ्का हरिणाङ्कादृतनिजास्यघृणिनिचया ।सरसा दयया सैषा चाह्लादकरी च सति नते नित्या ॥ ४१॥

kṛśakaraṇādaraṇāṅkā hariṇāṅkādṛtanijāsyaghṛṇinicayā |sarasā dayayā saiṣā cāhlādakarī ca sati nate nityā || 41||

सरसिजासनशङ्करशारदाधरणिधृत्तनया दिनतीडिता ।कलितनित्यगृहस्थितिरेधते धृतदया च हरेर्हृदयान्तरे ॥ ४२॥

sarasijāsanaśaṅkaraśāradādharaṇidhṛttanayā dinatīḍitā |kalitanityagṛhasthitiredhate dhṛtadayā ca harerhṛdayāntare || 42||

सा राजति हरेः कान्ता या राजादिकृतादरा ।धीराराध्या च सरसा धीरादिहितदायिनी ॥ ४३॥

sā rājati hareḥ kāntā yā rājādikṛtādarā |dhīrārādhyā ca sarasā dhīrādihitadāyinī || 43||

रतिनायकदायादा गतिरेषा सनातनी ।यतिध्यानार्हचरिता नतिकृत्कलिनाशिनी ॥ ४४॥

ratināyakadāyādā gatireṣā sanātanī |yatidhyānārhacaritā natikṛtkalināśinī || 44||

धाराधरसदृङ्नैजकचकान्तिझरी हरेः ।कान्ता जयति कल्याणी श्रेयः सन्ततिदायिनी ॥ ४५॥

dhārādharasadṛṅnaijakacakāntijharī hareḥ |kāntā jayati kalyāṇī śreyaḥ santatidāyinī || 45||

तनया जलधेः कलाधिनेतृग्रथितानेककलादिहृष्टचेताः ।सनयान् तनयादिना सनाथानिह कालेन नतान् हि साधयन्ती ॥ ४६॥

tanayā jaladheḥ kalādhinetṛgrathitānekakalādihṛṣṭacetāḥ |sanayān tanayādinā sanāthāniha kālena natān hi sādhayantī || 46||

अनन्तशक्तेर्लीलादिसाक्षिणी जयदायिनी ।जज्ञे धरणिकन्या सा दीनत्राणकृतादरा ॥ ४७॥

anantaśakterlīlādisākṣiṇī jayadāyinī |jajñe dharaṇikanyā sā dīnatrāṇakṛtādarā || 47||

आञ्जनेयादरानीतनाथरत्ननिरीक्षणात् ।सा सीता कलितानन्दारातिसङ्घाहितैषिणी ॥ ४८॥

āñjaneyādarānītanātharatnanirīkṣaṇāt |sā sītā kalitānandārātisaṅghāhitaiṣiṇī || 48||

निरसितनिष्किञ्चनजनदैन्या कन्या हि साङ्गरेन्द्रस्य ।तन्यादद्य श्रेयः सान्न्यासादृतकटाक्षकञ्जश्रीः ॥ ४९॥

nirasitaniṣkiñcanajanadainyā kanyā hi sāṅgarendrasya |tanyādadya śreyaḥ sānnyāsādṛtakaṭākṣakañjaśrīḥ || 49||

शेषशायिन्दयिते दयानिधे श्रीरशेषजनरक्षणादरे ।राजसे जगति रङ्गनायिका साजासलिलशीतले स्थले ॥ ५०॥

śeṣaśāyindayite dayānidhe śrīraśeṣajanarakṣaṇādare |rājase jagati raṅganāyikā sājāsalilaśītale sthale || 50||

साङ्गशरणागतालेस्त्रायिणि रङ्गेशनायिके जननि ।दैन्यादिरत्र न हि न तत्र निदाने हि ते दयासारः ॥ ५१॥

sāṅgaśaraṇāgatālestrāyiṇi raṅgeśanāyike janani |dainyādiratra na hi na tatra nidāne hi te dayāsāraḥ || 51||

आदृतकाञ्चनशाटी कृतनतिजनगेयनैजगीर्धाटी ।आनन्दादृतचेटी राजति हरिनायिका \।\।\।\। ॥ ५२॥

ādṛtakāñcanaśāṭī kṛtanatijanageyanaijagīrdhāṭī |ānandādṛtaceṭī rājati harināyikā \|\|\|\| || 52||

कृष्णेन येन दयिताकाङ्क्षितदानादरेण नाक्तिलात् ।शाखी सान्न्यस्तः किल धरातले स श्रिया लसति रङ्गे ॥ ५३॥

kṛṣṇena yena dayitākāṅkṣitadānādareṇa nāktilāt |śākhī sānnyastaḥ kila dharātale sa śriyā lasati raṅge || 53||

कालियनागनियन्ता कलशनदीशानकन्यका नेता ।काले काले जनयति नः श्रीरखिलार्थिदैन्यहारिदृशा ॥ ५४॥

kāliyanāganiyantā kalaśanadīśānakanyakā netā |kāle kāle janayati naḥ śrīrakhilārthidainyahāridṛśā || 54||

आश्रितरक्षणधीरा धीराराध्या च सद्गणाधारा ।धाराकलित श्रेयः सा राजति सागरेन्द्रतनया नः ॥ ५५॥

āśritarakṣaṇadhīrā dhīrārādhyā ca sadgaṇādhārā |dhārākalita śreyaḥ sā rājati sāgarendratanayā naḥ || 55||

धीराग्रगण्यदशरथतनयेरितशतसहस्रशरनिकरैः ।दलिता राक्षससेनासङ्ख्येया जननि सा हि लङ्का च ॥ ५६॥

dhīrāgragaṇyadaśarathatanayeritaśatasahasraśaranikaraiḥ |dalitā rākṣasasenāsaṅkhyeyā janani sā hi laṅkā ca || 56||

चैद्याद्या दैतेया निहताः कालेन तेन कृष्णेन ।तेन जगत्या जननि श्रेयः सन्तानलतिकया हि तया ॥ ५७॥

caidyādyā daiteyā nihatāḥ kālena tena kṛṣṇena |tena jagatyā janani śreyaḥ santānalatikayā hi tayā || 57||

हरिणा तेन नृहरिणा कालेन तथा हिरण्यकस्तेन ।कान्तेनाकलि कलिताह्लादः स च तनयदैन्यहारिदृशा ॥ ५८॥

hariṇā tena nṛhariṇā kālena tathā hiraṇyakastena |kāntenākali kalitāhlādaḥ sa ca tanayadainyahāridṛśā || 58||

श्रियः श्रियाराधितया सकलाश्च कलास्तथा ।रसा च सारसासारा ललना ललितक्रियाः ॥ ५९॥

śriyaḥ śriyārādhitayā sakalāśca kalāstathā |rasā ca sārasāsārā lalanā lalitakriyāḥ || 59||

शर्कराक्षीरादिसदृग्रसा च सरला च गीः ।तनयाद्याश्च येऽनिन्द्यास्तन्यन्ते धरणीतले ॥ ६०॥

śarkarākṣīrādisadṛgrasā ca saralā ca gīḥ |tanayādyāśca ye'nindyāstanyante dharaṇītale || 60||

तया हि हितदायिन्या सीतयादृतजातया ।ध्यानार्हया सनाथास्ते दयाहृदयया जनाः ॥ ६१॥

tayā hi hitadāyinyā sītayādṛtajātayā |dhyānārhayā sanāthāste dayāhṛdayayā janāḥ || 61||

धराधरधरः कृष्णः कालिन्दीतटकेलिकः ।नाकिनाथनताङ्घ्रिश्च यस्या नेता च गीयते ॥ ६२॥

dharādharadharaḥ kṛṣṇaḥ kālindītaṭakelikaḥ |nākināthanatāṅghriśca yasyā netā ca gīyate || 62||

अष्टदिङ्नायकाराध्या नष्टराज्यादिदायिनी ।सृष्टिस्थित्यधिनेत्री सा साष्टाङ्गनतिरक्षिणी ॥ ६३॥

aṣṭadiṅnāyakārādhyā naṣṭarājyādidāyinī |sṛṣṭisthityadhinetrī sā sāṣṭāṅganatirakṣiṇī || 63||

सदर्हणादिलसिता सान्नदानादिदायिनी ।सत्सङ्घत्राणजनिता सा सीता सारसासना ॥ ६४॥

sadarhaṇādilasitā sānnadānādidāyinī |satsaṅghatrāṇajanitā sā sītā sārasāsanā || 64||

शान्ताराधितया काले तान्तयारण्यचारतः ।कान्तया हि हरेः काले सान्तका न नराः कृताः ॥ ६५॥

śāntārādhitayā kāle tāntayāraṇyacārataḥ |kāntayā hi hareḥ kāle sāntakā na narāḥ kṛtāḥ || 65||

आदरेण कलितार्चनश्च यस्तस्य तस्य नगरी गरीयसी ।सागरेन्द्रतनयादृशा श्रियः सादरेण कलिदृष्टिहारिणी ॥ ६६॥

ādareṇa kalitārcanaśca yastasya tasya nagarī garīyasī |sāgarendratanayādṛśā śriyaḥ sādareṇa kalidṛṣṭihāriṇī || 66||

सृष्टिस्थितिलयादेर्यः कर्ता नाथ इतीरितः ।सा श्रीः सहचरी तस्य ख्याता सीतादिना सदा ॥ ६७॥

sṛṣṭisthitilayāderyaḥ kartā nātha itīritaḥ |sā śrīḥ sahacarī tasya khyātā sītādinā sadā || 67||

सा धारणीयचरिता ताथागतनिरासिना ।नाथार्हकेलिर्जयति गाधा श्रेणीकृदीडिता ॥ ६८॥

sā dhāraṇīyacaritā tāthāgatanirāsinā |nāthārhakelirjayati gādhā śreṇīkṛdīḍitā || 68||

जरादिहानिदा सेन्धे धराधरगणेडिता ।निराकृतार्तिर्जननी कराकलितसारसा ॥ ६९॥

jarādihānidā sendhe dharādharagaṇeḍitā |nirākṛtārtirjananī karākalitasārasā || 69||

सीराकृष्टस्थले जाता धीराराध्यस्य नायिका ।सारार्थकृद्दयासारा नारायणसहासना ॥ ७०॥

sīrākṛṣṭasthale jātā dhīrārādhyasya nāyikā |sārārthakṛddayāsārā nārāyaṇasahāsanā || 70||

तारनाथादृतास्यैषा सारधीसद्गणार्चिता ।या रक्षणे धृतदया सारक्षेत्रादिदायिनी ॥ ७१॥

tāranāthādṛtāsyaiṣā sāradhīsadgaṇārcitā |yā rakṣaṇe dhṛtadayā sārakṣetrādidāyinī || 71||

निजनाथशस्त्रदलितारिचया जनकाधिराजतनया जननी ।कलितश्रिया हि निजया हि दृशा जनताहिताय किल रङ्गतले ॥ ७२॥

nijanāthaśastradalitāricayā janakādhirājatanayā jananī |kalitaśriyā hi nijayā hi dṛśā janatāhitāya kila raṅgatale || 72||

रङ्गतलकलितकेलिः सज्जनरक्षादरेण कल्याणी ।निजकरकिसलयकलितानन्तशयाङ्घ्रिश्च राजते जननी ॥ ७३॥

raṅgatalakalitakeliḥ sajjanarakṣādareṇa kalyāṇī |nijakarakisalayakalitānantaśayāṅghriśca rājate jananī || 73||

कलशसागरकन्यकया तया जगति सज्जनरक्षणदीक्षितः ।कलितरङ्गगृहे हरिरेधते करकृतादरशङ्खरथाङ्गकः ॥ ७४॥

kalaśasāgarakanyakayā tayā jagati sajjanarakṣaṇadīkṣitaḥ |kalitaraṅgagṛhe hariredhate karakṛtādaraśaṅkharathāṅgakaḥ || 74||

दिशि दिशि धनधारा दैत्यजिन्नित्यदाराःकृतनतिजनधीराराधिता जातसारा ।कलितगगनचारा काशते रत्नहारानिरसितजनिनारा सत्कृतानन्दसारा ॥ ७५॥

diśi diśi dhanadhārā daityajinnityadārāḥkṛtanatijanadhīrārādhitā jātasārā |kalitagaganacārā kāśate ratnahārānirasitajaninārā satkṛtānandasārā || 75||

धनतरशशिहारा श्रेयसः सा हि धारादिनकरशशिनेत्रा रक्षितानेकयात्रा ।निरसितकलिकाला नाथकृष्णार्हलीलाकनति कनकचेला दीनरक्षैकशीला ॥ ७६॥

dhanataraśaśihārā śreyasaḥ sā hi dhārādinakaraśaśinetrā rakṣitānekayātrā |nirasitakalikālā nāthakṛṣṇārhalīlākanati kanakacelā dīnarakṣaikaśīlā || 76||

अनादिनिधिरेषा नः श्रेयसे जयशालिनी ।कञ्जालया कृष्णदारा जननी कलिहारिणी ॥ ७७॥

anādinidhireṣā naḥ śreyase jayaśālinī |kañjālayā kṛṣṇadārā jananī kalihāriṇī || 77||

चिरकालार्चिता धन्यैर्धरणीतनया हि नः ।काङ्क्षितानि ददात्येषा कञ्जायतदृशः श्रिया ॥ ७८॥

cirakālārcitā dhanyairdharaṇītanayā hi naḥ |kāṅkṣitāni dadātyeṣā kañjāyatadṛśaḥ śriyā || 78||

नालीकिनीनाथजनायकेन यदर्थिना किन्नरगेयकीर्त्या ।लङ्का हता सा शरराशिदग्धा सा जानकी रक्षितसद्गणा हि ॥ ७९॥

nālīkinīnāthajanāyakena yadarthinā kinnarageyakīrtyā |laṅkā hatā sā śararāśidagdhā sā jānakī rakṣitasadgaṇā hi || 79||

सारङ्गाक्षी सरसिजकरा सागरेन्द्रस्य कन्यासारासाराधिगतधिषणैः सन्नता सन्नताङ्गी ।सीता ख्याता सदयहृदया सादरा साधयन्तीसैषा श्रेयः सकलजगतीसद्गतीर्दर्शयन्ती ॥ ८०॥

sāraṅgākṣī sarasijakarā sāgarendrasya kanyāsārāsārādhigatadhiṣaṇaiḥ sannatā sannatāṅgī |sītā khyātā sadayahṛdayā sādarā sādhayantīsaiṣā śreyaḥ sakalajagatīsadgatīrdarśayantī || 80||

कल्याणी सा कलशजलधेः कन्यका क्लेशहन्त्रीकाले काले कृतनतिहिता काङ्क्षिताधिक्यदात्री ।कान्तारान्तः कलितचरणा किन्नरीगीतकीर्तिःकृष्णाकृष्टा कनकसरितः सैकते कान्तकेलिः ॥ ८१॥

kalyāṇī sā kalaśajaladheḥ kanyakā kleśahantrīkāle kāle kṛtanatihitā kāṅkṣitādhikyadātrī |kāntārāntaḥ kalitacaraṇā kinnarīgītakīrtiḥkṛṣṇākṛṣṭā kanakasaritaḥ saikate kāntakeliḥ || 81||

रासक्रीडारसिकदयिता रङ्गगेहान्तरस्थाराजश्रेणीललितशिरसां रत्ननीराजिताङ्घ्रिः ।राजत्येषा ललितनगरीराजधान्यादिदात्रीराकाचन्द्रादृतजलधिजा राजते राजतेजाः ॥ ८२॥

rāsakrīḍārasikadayitā raṅgagehāntarasthārājaśreṇīlalitaśirasāṃ ratnanīrājitāṅghriḥ |rājatyeṣā lalitanagarīrājadhānyādidātrīrākācandrādṛtajaladhijā rājate rājatejāḥ || 82||

जननीनिरीक्षिता ये ते सरसिजनेत्ररक्षिताः कलिताः ।तन्नः श्रेयः श्रेणीजयादिततये सदा लसति ॥ ८३॥

jananīnirīkṣitā ye te sarasijanetrarakṣitāḥ kalitāḥ |tannaḥ śreyaḥ śreṇījayāditataye sadā lasati || 83||

कलितागः शतनिचये जने नते ते दयासारः ।कृतरक्षणघाटी स्यादिति निश्चित्यादरेण जननि जनाः ॥ ८४॥

kalitāgaḥ śatanicaye jane nate te dayāsāraḥ |kṛtarakṣaṇaghāṭī syāditi niścityādareṇa janani janāḥ || 84||

या शीतकिरणसहजा सा नस्त्राणाय कलितदीक्षा हिनिरसितकृतान्तकिङ्करदृष्टय एते जनाः काले ॥ ८५॥

yā śītakiraṇasahajā sā nastrāṇāya kalitadīkṣā hinirasitakṛtāntakiṅkaradṛṣṭaya ete janāḥ kāle || 85||

कलयति जलनिधिकन्या गङ्गासह्याद्रिजादितटसङ्गा ।श्रेयः सकलार्थिहिता यस्याश्चरणस्थलानि कलितानि ॥ ८६॥

kalayati jalanidhikanyā gaṅgāsahyādrijāditaṭasaṅgā |śreyaḥ sakalārthihitā yasyāścaraṇasthalāni kalitāni || 86||

ज्ञानघना सा जननी कन्दलयति सारसारसश्रेयः ।चन्दनलतया कनकजलतयारादादरात् कृतिके ॥ ८७॥

jñānaghanā sā jananī kandalayati sārasārasaśreyaḥ |candanalatayā kanakajalatayārādādarāt kṛtike || 87||

दयया शीतलहृदया सारसहस्ता च लसति जननी नः ।रक्षितसत्सङ्घारान्नाकिगणार्च्याङ्घ्रिसरसिजा काले ॥ ८८॥

dayayā śītalahṛdayā sārasahastā ca lasati jananī naḥ |rakṣitasatsaṅghārānnākigaṇārcyāṅghrisarasijā kāle || 88||

रक्षितरसिकगणैषा किसलयचरणा हि जयति जननी नः ।कीरगणकल्यगीरिह सकले शास्त्रार्थसञ्चये लसिता ॥ ८९॥

rakṣitarasikagaṇaiṣā kisalayacaraṇā hi jayati jananī naḥ |kīragaṇakalyagīriha sakale śāstrārthasañcaye lasitā || 89||

आदृतसत्सत्कारा नाथहितानाथरक्षणैकदृशा ।कलयति नैजदृशा किल नः श्रेयः कलिनिरासकृतघाटी ॥ ९०॥

ādṛtasatsatkārā nāthahitānātharakṣaṇaikadṛśā |kalayati naijadṛśā kila naḥ śreyaḥ kalinirāsakṛtaghāṭī || 90||

जननी कलङ्करहितानना घनश्रीः सदा लसति रङ्गे ।रसघननिजास्यसरसिजगीरेषा सत्यसन्धाना ॥ ९१॥

jananī kalaṅkarahitānanā ghanaśrīḥ sadā lasati raṅge |rasaghananijāsyasarasijagīreṣā satyasandhānā || 91||

केकानादे कनककदलीकाण्डनीलान्तरालेकञ्जाक्षी सा कनकसरितः केलिगेहान्तरस्था ।कान्तक्रीडाकलितहृदया रक्षणे दत्तकेलिःकल्हारश्रीकरकिसलया कज्जलाक्तायताक्षी ॥ ९२॥

kekānāde kanakakadalīkāṇḍanīlāntarālekañjākṣī sā kanakasaritaḥ keligehāntarasthā |kāntakrīḍākalitahṛdayā rakṣaṇe dattakeliḥkalhāraśrīkarakisalayā kajjalāktāyatākṣī || 92||

चन्द्रकलाचन्दनरसघनसाराद्यैः सदृग्गिरा जननी ।जनयति रक्षादायिन्येषा कञ्जाक्षहृद्यनिजकलनाः ॥ ९३॥

candrakalācandanarasaghanasārādyaiḥ sadṛggirā jananī |janayati rakṣādāyinyeṣā kañjākṣahṛdyanijakalanāḥ || 93||

जितसारङ्गाक्षी सा या रङ्गाक्षीडिता च रङ्गतले ।कलयति दानानि हि नः काले काले च कृष्णजलदेन ॥ ९४॥

jitasāraṅgākṣī sā yā raṅgākṣīḍitā ca raṅgatale |kalayati dānāni hi naḥ kāle kāle ca kṛṣṇajaladena || 94||

अञ्जनाद्रीशकेल्या यादृतचित्ता सनातनी ।निरञ्जनजनैरेषाराधिता हि चिराय सा ॥ ९५॥

añjanādrīśakelyā yādṛtacittā sanātanī |nirañjanajanaireṣārādhitā hi cirāya sā || 95||

नाकेशनगरीकान्तालाल्यनैजाङ्घ्रिसारसा ।जननी चन्द्रसहजा सा रङ्गादितटे स्थिरा ॥ ९६॥

nākeśanagarīkāntālālyanaijāṅghrisārasā |jananī candrasahajā sā raṅgāditaṭe sthirā || 96||

राजति हरिहृदये सा कलितत्राणा कृतागसि जने हि ।यल्लीलारसघाट्याकृष्टकृदिन्धे स रङ्गेशः ॥ ९७॥

rājati harihṛdaye sā kalitatrāṇā kṛtāgasi jane hi |yallīlārasaghāṭyākṛṣṭakṛdindhe sa raṅgeśaḥ || 97||

अतिशयितनैजदाना सा श्रीरानन्दकन्दलश्रीर्हि ।जननी रक्षितधरणी निरसितदेहीति गीरिहार्येड्या ॥ ९८॥

atiśayitanaijadānā sā śrīrānandakandalaśrīrhi |jananī rakṣitadharaṇī nirasitadehīti gīrihāryeḍyā || 98||

नतकाक्षितदानकलाकलितादृतगेयकीर्तिकलिका सा ।राजति रङ्गेशगृहे सनातनी सन्निधिः श्रीर्हि ॥ ९९॥

natakākṣitadānakalākalitādṛtageyakīrtikalikā sā |rājati raṅgeśagṛhe sanātanī sannidhiḥ śrīrhi || 99||

निरसिताधरसङ्गनिजाक्षरग्रथितया ह्यनया हरिनायिका ।जयति सा धृतहर्षणसन्ततिः कृतधनादिरिहादृतसद्गणा ॥ १००॥

nirasitādharasaṅganijākṣaragrathitayā hyanayā harināyikā |jayati sā dhṛtaharṣaṇasantatiḥ kṛtadhanādirihādṛtasadgaṇā || 100||

इति निरोष्ठयपदैर्ललितामिमां स्तुतिमुदारमतिः कृतकौतुकः ।जयति कृष्णकविः कमलापदाम्बुजयुगे कलयन् सफलक्रियः ॥ १०१॥

iti niroṣṭhayapadairlalitāmimāṃ stutimudāramatiḥ kṛtakautukaḥ |jayati kṛṣṇakaviḥ kamalāpadāmbujayuge kalayan saphalakriyaḥ || 101||

इति कृष्णकविप्रणीतं निरोष्टयमिन्दिराशतकं सम्पूर्णम् ।स्तोत्रसमुच्चयः २ (८२)

iti kṛṣṇakavipraṇītaṃ niroṣṭayamindirāśatakaṃ sampūrṇam |stotrasamuccayaḥ 2 (82)