श्रीविद्यारत्नसूत्राणि Shri Vidya Ratna sutras

श्रीविद्यारत्नसूत्राणि ॥श्रीगौडपादाचार्यकृतम् ॥अथ शाक्तमन्त्रागमाजिज्ञासा ॥ १॥

śrīvidyāratnasūtrāṇi ||śrīgauḍapādācāryakṛtam ||atha śāktamantrāgamājijñāsā || 1||

आत्मैवाऽखण्डाकारः ॥ २॥

ātmaivā'khaṇḍākāraḥ || 2||

चैतन्यस्वरूपा चिच्छक्तिः ॥ ३॥

caitanyasvarūpā cicchaktiḥ || 3||

सैवेयमनामाख्या श्रीविद्या ॥ ४॥

saiveyamanāmākhyā śrīvidyā || 4||

तत्त्वत्रयेण सा विविधा ॥ ५॥

tattvatrayeṇa sā vividhā || 5||

कोणपत्रसमुच्चयं चक्रम् ॥ ६॥

koṇapatrasamuccayaṃ cakram || 6||

सा शाम्भवी विद्या श्यामा तत्त्वत्रयाकृतिस्त्रिविधा जाता ॥ ७॥

sā śāmbhavī vidyā śyāmā tattvatrayākṛtistrividhā jātā || 7||

विद्यायाः पूर्वोत्तराभ्यामनेकविद्या जाताः ॥ ८॥

vidyāyāḥ pūrvottarābhyāmanekavidyā jātāḥ || 8||

ता विद्याः परिवारा इति ॥ ९॥

tā vidyāḥ parivārā iti || 9||

श्यामायाः पूर्वस्मिन् स्थिताः ॥ १०॥

śyāmāyāḥ pūrvasmin sthitāḥ || 10||

याम्यदिशि स्थिताः सौभाग्यादयः स्वस्या उद्भवाः ॥ ११॥

yāmyadiśi sthitāḥ saubhāgyādayaḥ svasyā udbhavāḥ || 11||

तथाऽधः स्थिताः पश्चिमदिशि ॥ १२॥

tathā'dhaḥ sthitāḥ paścimadiśi || 12||

शम्भव्याः परिवारा उत्तरस्मिन् ॥ १३॥

śambhavyāḥ parivārā uttarasmin || 13||

स्वयमूर्ध्वाऽकारेण ॥ १४॥

svayamūrdhvā'kāreṇa || 14||

अथ चिन्तामणिगृहस्थिता त्रिपुरसुन्दरी महाविद्याऽनुत्तरा ॥ १५॥

atha cintāmaṇigṛhasthitā tripurasundarī mahāvidyā'nuttarā || 15||

भण्डासुरहननार्थमेकैवाऽनेका ॥ १६॥

bhaṇḍāsurahananārthamekaivā'nekā || 16||

तया मन्त्रा अनेकाश्च तथा यन्त्रतन्त्राणि ॥ १७॥

tayā mantrā anekāśca tathā yantratantrāṇi || 17||

विविध भक्तिर्विविधोपासनम् ॥ १८॥

vividha bhaktirvividhopāsanam || 18||

तस्मात् फलान्यनेकानि ॥ १९॥

tasmāt phalānyanekāni || 19||

कगजदशारद्वयमन्वस्राष्टदलस्वरपत्रत्रिवृत्तभूबिम्बसञ्ज्ञाकथितंश्रीसदनम् ॥ २०॥

kagajadaśāradvayamanvasrāṣṭadalasvarapatratrivṛttabhūbimbasañjñākathitaṃśrīsadanam || 20||

मणिगणनवावरणं तस्य ॥ २१॥

maṇigaṇanavāvaraṇaṃ tasya || 21||

स्वस्या जनित सौभाग्यायास्तन्देतत्सदनम् ॥ २२॥

svasyā janita saubhāgyāyāstandetatsadanam || 22||

स्वजत्वादेतत्पश्चिमादेः ॥ २३॥

svajatvādetatpaścimādeḥ || 23||

त्रयाणां त्रयाणामावरणान्येकम् ॥ २४॥

trayāṇāṃ trayāṇāmāvaraṇānyekam || 24||

अथ ठडतपत्रमनुस्वारधरणि शुद्धाविद्यासदनम् ॥ २५॥

atha ṭhaḍatapatramanusvāradharaṇi śuddhāvidyāsadanam || 25||

तदेव तत्र वसुद्वययुक्तमनुस्वरं कुमारीसदनम् ॥ २६॥

tadeva tatra vasudvayayuktamanusvaraṃ kumārīsadanam || 26||

एतयोरावरणान्ताक्षरगणनं यलषहणदहपत्रधरणिद्वदशार्द्धासदनम् ॥ २७॥

etayorāvaraṇāntākṣaragaṇanaṃ yalaṣahaṇadahapatradharaṇidvadaśārddhāsadanam || 27||

पभमजकोणस्वरजपत्रगणना धरणी श्यामासदनम् ॥ २८॥

pabhamajakoṇasvarajapatragaṇanā dharaṇī śyāmāsadanam || 28||

पुष्पिण्याः परिसर्जनमेतत् ॥ २९॥

puṣpiṇyāḥ parisarjanametat || 29||

श्रीइति पुष्पिण्यादिवत् ॥ ३०॥

śrīiti puṣpiṇyādivat || 30||

शारिकाशुकयोः ॥ ३१॥

śārikāśukayoḥ || 31||

एतासामावरणं सगणनम् ॥ ३२॥

etāsāmāvaraṇaṃ sagaṇanam || 32||

जगद्रञ्जन्यादिसर्वासामेवम् ॥ ३३॥

jagadrañjanyādisarvāsāmevam || 33||

कगतजकोणहपत्रधरणिनागाः ॥ ३४॥

kagatajakoṇahapatradharaṇināgāḥ || 34||

तस्यावरणं सगणनम् ॥ ३५॥

tasyāvaraṇaṃ sagaṇanam || 35||

समयावद्यश्वयाः सदनं शुद्धविद्यावत् ॥ ३६॥

samayāvadyaśvayāḥ sadanaṃ śuddhavidyāvat || 36||

डततकोणाथ नागनागदलस्यारधरणी सौभाग्यायाः सन्निहितासदनम् ॥ ३७॥

ḍatatakoṇātha nāganāgadalasyāradharaṇī saubhāgyāyāḥ sannihitāsadanam || 37||

अथ तस्याः पञ्चावरणम् ॥ ३८॥

atha tasyāḥ pañcāvaraṇam || 38||

कहपत्रहकोणस्वरपत्रा धरणी वार्तालिसदनम् ॥ ३९॥

kahapatrahakoṇasvarapatrā dharaṇī vārtālisadanam || 39||

कगजकोणजपत्रस्वरधरणी बटुकस्य ॥ ४०॥

kagajakoṇajapatrasvaradharaṇī baṭukasya || 40||

एवमतस्वरदला धहपत्रधरणी तिरोधानस्य ॥ ४१॥

evamatasvaradalā dhahapatradharaṇī tirodhānasya || 41||

तथैतत्समयायाः ॥ ४२॥

tathaitatsamayāyāḥ || 42||

गगनप्रभाषड्वसुकोणपत्रस्य धरणी भुवनेशीसदनम् ॥ ४३॥

gaganaprabhāṣaḍvasukoṇapatrasya dharaṇī bhuvaneśīsadanam || 43||

यषहकोण स्वरदलहपत्र धरणी सदनमन्नपूर्णायाः ॥ ४३॥

yaṣahakoṇa svaradalahapatra dharaṇī sadanamannapūrṇāyāḥ || 43||

गगनगुणा धर्मा बिम्बविशिष्टकला भुवनेशी गुहवत् समयायाः ॥ ४४॥

gaganaguṇā dharmā bimbaviśiṣṭakalā bhuvaneśī guhavat samayāyāḥ || 44||

गगन वसुकोणद्वयपत्रस्वरधरणी तुर्यासदनम् ॥ ४५॥

gagana vasukoṇadvayapatrasvaradharaṇī turyāsadanam || 45||

खजकोणद्वयपत्रस्वरवसुपत्रयगधरणी महार्द्धायाः ॥ ४६॥

khajakoṇadvayapatrasvaravasupatrayagadharaṇī mahārddhāyāḥ || 46||

द्वादशार्द्धासदनवत् स्वनायक्याः ॥ ४७॥

dvādaśārddhāsadanavat svanāyakyāḥ || 47||

कलासदनवन्मिश्रविद्यायाः ॥ ४८॥

kalāsadanavanmiśravidyāyāḥ || 48||

वाग्वादिन्याः कुमारिवत् ॥ ४९॥

vāgvādinyāḥ kumārivat || 49||

गगनप्रभा पञ्चकोणाऽथ वसुकलापत्रभूरेखाः परागारम् ॥ ५०॥

gaganaprabhā pañcakoṇā'tha vasukalāpatrabhūrekhāḥ parāgāram || 50||

तथैव प्रासादविशिष्टयोरुभयोः ॥ ५१॥

tathaiva prāsādaviśiṣṭayorubhayoḥ || 51||

तुर्यासदनवच्छाम्भव्याः ॥ ५१॥

turyāsadanavacchāmbhavyāḥ || 51||

परासदनवत् समयायाः ॥ ५२॥

parāsadanavat samayāyāḥ || 52||

व्योमदहकर्ममनुपत्रा दहकोणा हरिमुखसदनम् ॥ ५३॥

vyomadahakarmamanupatrā dahakoṇā harimukhasadanam || 53||

व्योमजलजपत्रत्रिवृत्ता धरणी श्रीगुरोः सदनम् ॥ ५४॥

vyomajalajapatratrivṛttā dharaṇī śrīguroḥ sadanam || 54||

अकथादित्रिरेखशद्वितत्रिकोणमेव वा श्रीगुरोः सदनम् ॥ ५५॥

akathāditrirekhaśadvitatrikoṇameva vā śrīguroḥ sadanam || 55||

अनुत्तरविद्यानां सर्वासाँ शुद्धविद्यावत् ॥ ५६॥

anuttaravidyānāṃ sarvāsām̐ śuddhavidyāvat || 56||

वार्ताल्याः पञ्चावरणम् ॥ ५७॥

vārtālyāḥ pañcāvaraṇam || 57||

बटुकस्य षट् ॥ ५८॥

baṭukasya ṣaṭ || 58||

तद्वात्तित्रोधानस्य ॥ ५९॥

tadvāttitrodhānasya || 59||

भुवनेशी सप्त ॥ ६०॥

bhuvaneśī sapta || 60||

षट्।ह्सन्निहितायाः ॥ ६१॥

ṣaṭ|hsannihitāyāḥ || 61||

कामेश्याः कलायास्त्रिः ॥ ६२॥

kāmeśyāḥ kalāyāstriḥ || 62||

तुरीयायाः पञ्च ॥ ६३॥

turīyāyāḥ pañca || 63||

षण्महार्द्धायाः ॥ ६४॥

ṣaṇmahārddhāyāḥ || 64||

परा प्रासादस्य च परावत् ॥ ६५॥

parā prāsādasya ca parāvat || 65||

शाम्भव्याः पऽच ॥ ६६॥

śāmbhavyāḥ pa'ca || 66||

मृगेश्यास्यस्य षट् ॥ ६७॥

mṛgeśyāsyasya ṣaṭ || 67||

चतुर्भिरावरणैर्विशिष्टं बोधकस्य सदनम् ॥ ६८॥

caturbhirāvaraṇairviśiṣṭaṃ bodhakasya sadanam || 68||

अथ विद्या एकविंशद्वर्णविशिष्ता ॥ ६९॥

atha vidyā ekaviṃśadvarṇaviśiṣtā || 69||

पञ्चदशवर्णाविशिष्टा सौभाग्या ॥ ७०॥

pañcadaśavarṇāviśiṣṭā saubhāgyā || 70||

तथैव पश्चिमा विद्या ॥ ७१॥

tathaiva paścimā vidyā || 71||

शतवर्णयुता श्यामा ॥ ७२॥

śatavarṇayutā śyāmā || 72||

द्वाविंशदक्षरविशिष्टा पुष्पिणी ॥ ७३॥

dvāviṃśadakṣaraviśiṣṭā puṣpiṇī || 73||

द्विचत्वारिंशद्वर्णा विशिष्टा शुकविद्या ॥ ७४॥

dvicatvāriṃśadvarṇā viśiṣṭā śukavidyā || 74||

अष्टाविंशदक्षरविशिष्टा शारिकाविद्या ॥ ७५॥

aṣṭāviṃśadakṣaraviśiṣṭā śārikāvidyā || 75||

पञ्चत्रिंशदक्षरविशिष्टा हसन्ती देवता ॥ ७६॥

pañcatriṃśadakṣaraviśiṣṭā hasantī devatā || 76||

अक्षरत्रयविशिष्टा शुद्धविद्या ॥ ७७॥

akṣaratrayaviśiṣṭā śuddhavidyā || 77||

कुमारी वर्णत्रय विशिष्टा ॥ ७८॥

kumārī varṇatraya viśiṣṭā || 78||

दशवर्णयुता द्वादशार्द्धा ॥ ७९॥

daśavarṇayutā dvādaśārddhā || 79||

षट्।ह्त्रिंशद्वर्णसमुचिता सौभाग्यसन्निहिता ॥ ८०॥

ṣaṭ|htriṃśadvarṇasamucitā saubhāgyasannihitā || 80||

अष्टाविंशद्वर्णसमुच्चयो महाहेरम्बस्य मनुः ॥ ८१॥

aṣṭāviṃśadvarṇasamuccayo mahāherambasya manuḥ || 81||

चतुर्विंशद्वर्णसमुच्चयो बटुकस्य मनुः ॥ ८२॥

caturviṃśadvarṇasamuccayo baṭukasya manuḥ || 82||

अष्टाष्टोत्तरनवत्यक्षरसमुचिता कोलवदना ॥ ८३॥

aṣṭāṣṭottaranavatyakṣarasamucitā kolavadanā || 83||

षट्।ह्पञ्चाशदक्षरैर्विशिष्टा यवनिका ॥ ८४॥

ṣaṭ|hpañcāśadakṣarairviśiṣṭā yavanikā || 84||

एकवर्णविशिष्टा भुवनेशी ॥ ८५॥

ekavarṇaviśiṣṭā bhuvaneśī || 85||

अथवा सप्तविंशद्वर्णविशिष्टा ॥ ८६॥

athavā saptaviṃśadvarṇaviśiṣṭā || 86||

ककारादिपञ्चदशाक्षरसमुचिता कादिपञ्चदशी ॥ ८७॥

kakārādipañcadaśākṣarasamucitā kādipañcadaśī || 87||

खण्डद्वययुता चतुर्थस्वरविशिष्टा कामकला ॥ ८८॥

khaṇḍadvayayutā caturthasvaraviśiṣṭā kāmakalā || 88||

एकाक्षरविशिष्टा मुख्या ॥ ८९॥

ekākṣaraviśiṣṭā mukhyā || 89||

त्रयोदशविशिष्टा तुर्या ॥ ९०॥

trayodaśaviśiṣṭā turyā || 90||

नवशतवर्णविशिष्टा महार्द्धा ॥ ९१॥

navaśatavarṇaviśiṣṭā mahārddhā || 91||

द्वादशाक्षरविशिष्टाऽश्वारूढा ॥ ९२॥

dvādaśākṣaraviśiṣṭā'śvārūḍhā || 92||

एकाक्षरविशिष्टा मिश्रविद्या ॥ ९३॥

ekākṣaraviśiṣṭā miśravidyā || 93||

त्रयोदशवर्नविशिष्टा वाग्वादिनी ॥ ९४॥

trayodaśavarnaviśiṣṭā vāgvādinī || 94||

एकवर्णविशिष्टा परा ॥ ९५॥

ekavarṇaviśiṣṭā parā || 95||

पराप्रसादरूपिणी वर्णद्वययुता ॥ ९६॥

parāprasādarūpiṇī varṇadvayayutā || 96||

वर्णैकविशिष्टा तथैव प्रासादपरा ॥ ९७॥

varṇaikaviśiṣṭā tathaiva prāsādaparā || 97||

अथ ह्रस्वदीर्घषट्कसमुच्चयदशैकवर्णविशिष्टः पराशम्भुः ॥ ९८॥

atha hrasvadīrghaṣaṭkasamuccayadaśaikavarṇaviśiṣṭaḥ parāśambhuḥ || 98||

अथ ह्रस्वाक्षरदीर्घपञ्चसमुचिता तथैव सङ्ख्या परा शाम्भवी ॥ ९९॥

atha hrasvākṣaradīrghapañcasamucitā tathaiva saṅkhyā parā śāmbhavī || 99||

अनुत्तरसङ्केतप्रधानविद्या सप्तदशवर्णविशिष्टा ॥ १००॥

anuttarasaṅketapradhānavidyā saptadaśavarṇaviśiṣṭā || 100||

अथैतासां परिवाराणामनुपरिवारा असंङ्ख्याकाः ॥ १०१॥

athaitāsāṃ parivārāṇāmanuparivārā asaṃṅkhyākāḥ || 101||

एतानि सूत्राण्यस्माभिर्गौडपादैरुक्तानि ॥॥ श्रीविद्यारत्नसूत्राणि ॥

etāni sūtrāṇyasmābhirgauḍapādairuktāni |||| śrīvidyāratnasūtrāṇi ||