वासुदेवकृतंशिवस्तोत्रम् Vasudevakritam Shiva Stotram

वासुदेव उवाच ।युधिष्ठिर महाबाहो महाभाग्यं महात्मनः ।रुद्राय बहुरूपाय बहुनाम्ने निबोध मे ॥ १॥

vāsudeva uvāca |yudhiṣṭhira mahābāho mahābhāgyaṃ mahātmanaḥ |rudrāya bahurūpāya bahunāmne nibodha me || 1||

वदन्त्यग्निं महादेवं तथा स्थाणुं महेश्वरम् ।एकाक्षं त्र्यम्बकं चैव विश्वरूपं शिवं तथा ॥ २॥

vadantyagniṃ mahādevaṃ tathā sthāṇuṃ maheśvaram |ekākṣaṃ tryambakaṃ caiva viśvarūpaṃ śivaṃ tathā || 2||

द्वे तनू तस्य देवस्य वेदज्ञा ब्राह्मणा विदुः ।घोरामन्यां शिवामन्यां ते तनू बहुधा पुनः ॥ ३॥

dve tanū tasya devasya vedajñā brāhmaṇā viduḥ |ghorāmanyāṃ śivāmanyāṃ te tanū bahudhā punaḥ || 3||

उग्रा घोरा तनुर्याऽस्य सोऽग्निर्विद्युत्स भास्करः ।शिवा सौम्या च या तस्य धर्मस्त्वापोऽथ चन्द्रमाः ॥ ४॥

ugrā ghorā tanuryā'sya so'gnirvidyutsa bhāskaraḥ |śivā saumyā ca yā tasya dharmastvāpo'tha candramāḥ || 4||

आत्मनोऽर्धं तु तस्याग्निरुच्यते भरतर्षभ ।ब्रह्मचर्यं चरत्येष शिवा यास्य तनुस्तथा ॥ ५॥

ātmano'rdhaṃ tu tasyāgnirucyate bharatarṣabha |brahmacaryaṃ caratyeṣa śivā yāsya tanustathā || 5||

यास्य घोरतमा मूर्तिर्जगत्संहरते तया ।ईश्वरत्वान्महत्त्वाच्च महेश्वर इति स्मृतः ॥ ६॥

yāsya ghoratamā mūrtirjagatsaṃharate tayā |īśvaratvānmahattvācca maheśvara iti smṛtaḥ || 6||

यन्निर्दहति यत्तीक्ष्णो यदुग्रो यत्प्रतापवान् ।मांसशोणितमज्जादो यत्ततो रुद्र उच्यते ॥ ७॥

yannirdahati yattīkṣṇo yadugro yatpratāpavān |māṃsaśoṇitamajjādo yattato rudra ucyate || 7||

देवानां सुमहान्यच्च यच्चास्य विषयो महान् ।यच्च विश्वं महत्पाति महादेवस्ततः स्मृतः ॥ ८॥

devānāṃ sumahānyacca yaccāsya viṣayo mahān |yacca viśvaṃ mahatpāti mahādevastataḥ smṛtaḥ || 8||

समेधयति यन्नित्यं सर्वार्थान्सर्वकर्मभिः ।शिवमिच्छन्मनुष्याणां तस्मादेष शिवः स्मृतः ॥ ९॥

samedhayati yannityaṃ sarvārthānsarvakarmabhiḥ |śivamicchanmanuṣyāṇāṃ tasmādeṣa śivaḥ smṛtaḥ || 9||

दहत्यूर्ध्वं स्थितो यच्च प्राणोत्पत्तिः स्थितिश्च यत् ।स्थिरलिङ्गश्च यन्नित्यं तस्मात्स्थाणुरिति स्मृतः ॥ १०॥

dahatyūrdhvaṃ sthito yacca prāṇotpattiḥ sthitiśca yat |sthiraliṅgaśca yannityaṃ tasmātsthāṇuriti smṛtaḥ || 10||

यदस्य बहुधा रूपं भूतं भव्यं भवत्तथा ।स्थावरं जङ्गमं चैव बहुरूपस्ततः स्मृतः ॥ ११॥

yadasya bahudhā rūpaṃ bhūtaṃ bhavyaṃ bhavattathā |sthāvaraṃ jaṅgamaṃ caiva bahurūpastataḥ smṛtaḥ || 11||

धूम्रं रूपं च यत्तस्य धूर्जटीत्यत उच्यते ।विश्वे देवाश्च यत्तस्मिन्विश्वरूपस्ततः स्मृतः ॥ १२॥

dhūmraṃ rūpaṃ ca yattasya dhūrjaṭītyata ucyate |viśve devāśca yattasminviśvarūpastataḥ smṛtaḥ || 12||

सहस्राक्षोऽयुताक्षो वा सर्वतोऽक्षिमयोऽपि वा ।चक्षुषः प्रभवस्तेजो नास्त्यन्तोऽथास्य चक्षुषाम् ॥ १३॥

sahasrākṣo'yutākṣo vā sarvato'kṣimayo'pi vā |cakṣuṣaḥ prabhavastejo nāstyanto'thāsya cakṣuṣām || 13||

सर्वथा यत्पशून्पाति तैश्च यद्रमते पुनः ।तेषामधिपतिर्यच्च तस्मात्पशुपतिः स्मृतः ॥ १४॥

sarvathā yatpaśūnpāti taiśca yadramate punaḥ |teṣāmadhipatiryacca tasmātpaśupatiḥ smṛtaḥ || 14||

नित्येन ब्रह्मचर्येण लिङ्गमस्य यदा स्थितम् ।महयन्त्यस्य लोकाश्च महेश्वर इति स्मृतः ॥ १५॥

nityena brahmacaryeṇa liṅgamasya yadā sthitam |mahayantyasya lokāśca maheśvara iti smṛtaḥ || 15||

विग्रहं पूजयेद्यो वै लिङ्गं वापि महात्मनः ।लिङ्गं पूजयिता नित्यं महतीं श्रियमश्नुते ॥ १६॥

vigrahaṃ pūjayedyo vai liṅgaṃ vāpi mahātmanaḥ |liṅgaṃ pūjayitā nityaṃ mahatīṃ śriyamaśnute || 16||

ऋषयश्चापि देवाश्च गन्धर्वाप्सरसस्तथा ।लिङ्गमेवार्चयन्ति स्म यत्तदूर्ध्वं समास्थितम् ॥ १७॥

ṛṣayaścāpi devāśca gandharvāpsarasastathā |liṅgamevārcayanti sma yattadūrdhvaṃ samāsthitam || 17||

पूज्यमाने ततस्तस्मिन्मोदते स महेश्वरः ।सुखं ददाति प्रीतात्मा भक्तानां भक्तवत्सलः ॥ १८॥

pūjyamāne tatastasminmodate sa maheśvaraḥ |sukhaṃ dadāti prītātmā bhaktānāṃ bhaktavatsalaḥ || 18||

एष एव श्मशानेषु देवो वसति नित्यशः ।यजन्ते तं जनास्तत्र वीरस्थाननिषेविणम् ॥ १९॥

eṣa eva śmaśāneṣu devo vasati nityaśaḥ |yajante taṃ janāstatra vīrasthānaniṣeviṇam || 19||

इति महाभारते अनुशासनपर्वणि १४६ अध्यायान्तर्गतंवासुदेवकृतं शिवस्तोत्रं सम्पूर्णम् ।महाभारत । अनुपर्व । अध्याय १४६/१२९॥महाभारत । अनुपर्व । अध्याय १४६/१-२९॥

iti mahābhārate anuśāsanaparvaṇi 146 adhyāyāntargataṃvāsudevakṛtaṃ śivastotraṃ sampūrṇam |mahābhārata | anuparva | adhyāya 146/129||mahābhārata | anuparva | adhyāya 146/1-29||