शिवार्चनमहिमकथनं नन्दिकेशप्रोक्तम् Nandikeshaproktam Shivarchana Mahimakathanam

मान्योऽन्यो न शिवार्चकादिति मतिर्धन्याऽस्य सञ्जायतेपुण्यानां परिपाकतः कथमपि प्रायः स धन्योत्तमः ।लोके दुर्लभ एव शाम्भव इति प्रामाणिकानां वचोवीची सञ्चरति प्रभाकरकराकारा तमोनाशिका ॥ १॥

mānyo'nyo na śivārcakāditi matirdhanyā'sya sañjāyatepuṇyānāṃ paripākataḥ kathamapi prāyaḥ sa dhanyottamaḥ |loke durlabha eva śāmbhava iti prāmāṇikānāṃ vacovīcī sañcarati prabhākarakarākārā tamonāśikā || 1||

कोऽपि प्राणिषु कालकालभजनं कर्तुं प्रवृत्तो भवेत्तं वन्दे पुनरेव तत्पदरजःपुञ्जैर्मनोरञ्जनम् ।कर्तुं यो यतते कृतातिसुकृतैः तत्पादुके मस्तकेकृत्वा नृत्यति कोऽपि पुण्यविभवो भावः सभावग्रियः ॥ २॥

ko'pi prāṇiṣu kālakālabhajanaṃ kartuṃ pravṛtto bhavettaṃ vande punareva tatpadarajaḥpuñjairmanorañjanam |kartuṃ yo yatate kṛtātisukṛtaiḥ tatpāduke mastakekṛtvā nṛtyati ko'pi puṇyavibhavo bhāvaḥ sabhāvagriyaḥ || 2||

लोके दुर्लभ एव शाम्भव इति ज्ञात्वाऽतिपुण्यार्जितैःलब्धश्चेत् भुवि शाम्भवः स्वविभवैरभ्यर्चनीयो मुहुः ।मोहात् तद्भजनं त्यजेद्यदि तदा स्याद्दुर्भगो दुर्भगातन्माता जनकोऽपि दुर्भग इति ज्ञेयोऽपि तस्य ध्रुवम् ॥ ३॥

loke durlabha eva śāmbhava iti jñātvā'tipuṇyārjitaiḥlabdhaścet bhuvi śāmbhavaḥ svavibhavairabhyarcanīyo muhuḥ |mohāt tadbhajanaṃ tyajedyadi tadā syāddurbhago durbhagātanmātā janako'pi durbhaga iti jñeyo'pi tasya dhruvam || 3||

शम्भुः शाम्भवजिह्वया रसमयं गृह्णाति नैवेद्यमित्यन्नं शाम्भवपुङ्गवाय विविधं देयं तदाराधनात् ।स्यादाराधित एव तेन स महादेवोऽतितुष्टः सदातं पुष्णाति धनादिभिर्वितनुते तां मुक्तिकान्तामिति ॥ ४॥

śambhuḥ śāmbhavajihvayā rasamayaṃ gṛhṇāti naivedyamityannaṃ śāmbhavapuṅgavāya vividhaṃ deyaṃ tadārādhanāt |syādārādhita eva tena sa mahādevo'tituṣṭaḥ sadātaṃ puṣṇāti dhanādibhirvitanute tāṃ muktikāntāmiti || 4||

किं तद्वेदशिरोविचारनिरतस्वान्तेन तीर्थोदकस्नानेनापि तपस्यया शिवपुरावासेन यागैरपि ।योगैर्वा नियमेन शाम्भवपदाम्भोजार्चनं चेन्न तैःआवृत्तैरपि कोटिशोऽपि न फलं स्वर्गापवर्गप्रदम् ॥ ५॥

kiṃ tadvedaśirovicāraniratasvāntena tīrthodakasnānenāpi tapasyayā śivapurāvāsena yāgairapi |yogairvā niyamena śāmbhavapadāmbhojārcanaṃ cenna taiḥāvṛttairapi koṭiśo'pi na phalaṃ svargāpavargapradam || 5||

शम्भुर्मे प्रभुरित्यवैति बहुभिः पुण्याब्धिभिर्भूतलेकालोन्मूलककालकालकलनाव्यासक्तशीलः खलु ।तं कालप्रलयेऽपि पूजय महामृत्युञ्जयस्तं प्रियंब्रह्मानन्दमयं विधाय विविधोपायैर्मुदा वर्धते ॥ ६॥

śambhurme prabhurityavaiti bahubhiḥ puṇyābdhibhirbhūtalekālonmūlakakālakālakalanāvyāsaktaśīlaḥ khalu |taṃ kālapralaye'pi pūjaya mahāmṛtyuñjayastaṃ priyaṃbrahmānandamayaṃ vidhāya vividhopāyairmudā vardhate || 6||

भाग्यं तस्य तदित्यवैमि बहुधा येनार्चितः शाम्भवःसन्तुष्टो निलयः शिवस्य सुतरामम्बासमेतस्य सः ।तस्मादप्यधिको न कोऽपि भुवनेष्वित्यादरादन्वहंतं दृष्ट्वा प्रणमन्ति पुण्यनिवहैः सिद्धा मुनीन्द्रा अपि ॥ ७॥

bhāgyaṃ tasya tadityavaimi bahudhā yenārcitaḥ śāmbhavaḥsantuṣṭo nilayaḥ śivasya sutarāmambāsametasya saḥ |tasmādapyadhiko na ko'pi bhuvaneṣvityādarādanvahaṃtaṃ dṛṣṭvā praṇamanti puṇyanivahaiḥ siddhā munīndrā api || 7||

योऽयं शाम्भवपुङ्गवः स मनुजः सिद्धा मुनिः किन्नरोगन्धर्वो न सुरोऽपि कल्पतरुरप्याढ्यो न चिन्तामणिः ।पीयूषं सुरधेनुरम्बुनिधिरप्यद्रीश्वरो वा परंत्वन्यः कोऽपि महानुभाव इति मे भावोऽपि भावो भवः ॥ ८॥

yo'yaṃ śāmbhavapuṅgavaḥ sa manujaḥ siddhā muniḥ kinnarogandharvo na suro'pi kalpatarurapyāḍhyo na cintāmaṇiḥ |pīyūṣaṃ suradhenurambunidhirapyadrīśvaro vā paraṃtvanyaḥ ko'pi mahānubhāva iti me bhāvo'pi bhāvo bhavaḥ || 8||

किञ्चान्यत् यम भावलिङ्गनिलयं मृत्युञ्जयं योऽर्चयेत्प्रस्तौति प्रणमत्यपारविभवं कृत्वा प्रदोषे प्रगे ।हृष्टस्तन्निलयं न याहि न भटाः सम्प्रेषणीयास्त्वयातन्मार्गेऽपि न याहि तत्कुलगृहत्यागं कुरुष्वादरात् ॥ ९॥

kiñcānyat yama bhāvaliṅganilayaṃ mṛtyuñjayaṃ yo'rcayetprastauti praṇamatyapāravibhavaṃ kṛtvā pradoṣe prage |hṛṣṭastannilayaṃ na yāhi na bhaṭāḥ sampreṣaṇīyāstvayātanmārge'pi na yāhi tatkulagṛhatyāgaṃ kuruṣvādarāt || 9||

मोहाद्वा भवभावलिङ्गभजनासक्तालयाध्वन्यपिव्यासङ्गादपि वा गतिर्यदि तदा श्रीकालकालः स्वयम् ।संहारं तव कर्तुमिच्छति ततः तन्मन्दिराध्वाध्वनांसङ्गो मास्तु यमायमस्तु नियमस्ते जीवनेच्छा यदि ॥ १०॥

mohādvā bhavabhāvaliṅgabhajanāsaktālayādhvanyapivyāsaṅgādapi vā gatiryadi tadā śrīkālakālaḥ svayam |saṃhāraṃ tava kartumicchati tataḥ tanmandirādhvādhvanāṃsaṅgo māstu yamāyamastu niyamaste jīvanecchā yadi || 10||

श्रीशैलात् समुपेत्य शाम्भववरः तद्भावलिङ्गार्चनंकृत्वा तस्य नुतिं करिष्यति नुतिः सा तावदभ्यस्यताम् ।तं तावन्मुहुरादरेण विनयात् नत्वा कृतार्थो भवत्वामापन्न समेति तेन न भयं ते कालकालादपि ॥ ११॥

śrīśailāt samupetya śāmbhavavaraḥ tadbhāvaliṅgārcanaṃkṛtvā tasya nutiṃ kariṣyati nutiḥ sā tāvadabhyasyatām |taṃ tāvanmuhurādareṇa vinayāt natvā kṛtārtho bhavatvāmāpanna sameti tena na bhayaṃ te kālakālādapi || 11||

कालाद्यावधि कालकालकलनासक्तान् विभूतिप्रभारुद्राक्षाभरणान् शिवार्चनरतान् शैवोत्तमानादरात् ।दृष्ट्वा हृष्टमनाः प्रणम्य बहुधा दूरादरादादरात्तत्तत्सुन्दरमन्दिराण्यपि मुहुर्नत्वा यथेष्टं वस ॥ १२॥

kālādyāvadhi kālakālakalanāsaktān vibhūtiprabhārudrākṣābharaṇān śivārcanaratān śaivottamānādarāt |dṛṣṭvā hṛṣṭamanāḥ praṇamya bahudhā dūrādarādādarāttattatsundaramandirāṇyapi muhurnatvā yatheṣṭaṃ vasa || 12||

॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते नन्दिकेशप्रोक्तं शिवार्चनमहिमकथनं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । हराख्यः तृतीयांशः । पूर्वार्धम् । अध्यायः ४२। ५६६७॥

|| iti śivarahasyāntargate nandikeśaproktaṃ śivārcanamahimakathanaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | harākhyaḥ tṛtīyāṃśaḥ | pūrvārdham | adhyāyaḥ 42| 5667||

– ॥ श्रीशिवरहस्यम् ।हराख्यः तृतीयांशः ।पूर्वार्धम् ।अध्यायः ४२। ५६-६७॥

– || śrīśivarahasyam |harākhyaḥ tṛtīyāṃśaḥ |pūrvārdham |adhyāyaḥ 42| 56-67||