काशीक्षेत्रमाहात्म्यम् Kashikshetramahatmyam

शिवगौरीसंवादेपञ्चक्रोशात्मकं रम्यं काशीक्षेत्रमनुत्तमम् ।तत्तु ज्योतिर्मयं लिङ्ग वेदवेद्यं पुरातनम् ॥ ७॥

śivagaurīsaṃvādepañcakrośātmakaṃ ramyaṃ kāśīkṣetramanuttamam |tattu jyotirmayaṃ liṅga vedavedyaṃ purātanam || 7||

सहस्रकनकद्वारपरिवेष्टितमुन्नतम् ।वज्रसङ्घट्टितश्रेष्ठसहस्रावरणान्वितम् ॥ ८॥

sahasrakanakadvārapariveṣṭitamunnatam |vajrasaṅghaṭṭitaśreṣṭhasahasrāvaraṇānvitam || 8||

अत्यूर्ध्वलोकगश्रेष्ठरत्नगोपुरराजितम् ।नानाविधसुधासौधशृङ्गकान्तिविराजितम् ॥ ९॥

atyūrdhvalokagaśreṣṭharatnagopurarājitam |nānāvidhasudhāsaudhaśṛṅgakāntivirājitam || 9||

तद्गोपुराग्रभागेषु विमलेषु कदाचन ।न भाति भानुसञ्चारचश्चलाक्षि वरानने ॥ १०॥

tadgopurāgrabhāgeṣu vimaleṣu kadācana |na bhāti bhānusañcāracaścalākṣi varānane || 10||

तद्गोपुरेषु विमलाश्चन्द्रस्यापि न रश्मयः ।नवग्रहगणस्यापि कान्तिरन्यस्य वा छविः ॥ ११॥

tadgopureṣu vimalāścandrasyāpi na raśmayaḥ |navagrahagaṇasyāpi kāntiranyasya vā chaviḥ || 11||

प्रत्युप्तैतद्गोपुरस्य छविप्रतिहतप्रभाः ।निष्प्रभा एव तिष्ठन्ति सर्वे सूर्यादयः शिवे ॥ १२॥

pratyuptaitadgopurasya chavipratihataprabhāḥ |niṣprabhā eva tiṣṭhanti sarve sūryādayaḥ śive || 12||

काशीगोपुरशृङ्गाणि रम्याण्यत्युन्नतानि च ।दृष्ट्वा सुमेरुरुच्चोऽपि लज्जितो भवति ध्रुवम् ॥ १३॥

kāśīgopuraśṛṅgāṇi ramyāṇyatyunnatāni ca |dṛṣṭvā sumerurucco'pi lajjito bhavati dhruvam || 13||

अमूल्यानर्घरत्नौघरचितं शृङ्गमुन्नतम् ।सर्वान् लोकानतीत्यैव याति पश्य वरानने ॥ १४॥

amūlyānargharatnaugharacitaṃ śṛṅgamunnatam |sarvān lokānatītyaiva yāti paśya varānane || 14||

एतत्पुरोवर्तिशृङ्गमूले भानुविधुग्रहाः ।तिष्ठन्ति निष्प्रभा नित्यं शृङ्गप्रभहतप्रभाः ॥ १५॥

etatpurovartiśṛṅgamūle bhānuvidhugrahāḥ |tiṣṭhanti niṣprabhā nityaṃ śṛṅgaprabhahataprabhāḥ || 15||

कथमुच्चतरो भाति पुण्यस्तम्भ इवामलः ।ईदृशान्येव शृङ्गाणि सन्ति काश्यामनेकधा ॥ १६॥

kathamuccataro bhāti puṇyastambha ivāmalaḥ |īdṛśānyeva śṛṅgāṇi santi kāśyāmanekadhā || 16||

काशीगोपुरशृङ्गाणामग्रभागदिदृक्षया ।पुरा पूर्वं मया देवि कदाचिद्गतमादरात् ॥ १७॥

kāśīgopuraśṛṅgāṇāmagrabhāgadidṛkṣayā |purā pūrvaṃ mayā devi kadācidgatamādarāt || 17||

वृषेशप्रमुखाः सर्वे धी(ऽपी)श्वरप्रमथाधिपाः ।ततः सर्वेऽनिवेद्यैव परावृत्ताः शुभानने ॥ १८॥

vṛṣeśapramukhāḥ sarve dhī('pī)śvarapramathādhipāḥ |tataḥ sarve'nivedyaiva parāvṛttāḥ śubhānane || 18||

वृषेश्वराधिरूढेन मयैव गतमग्रतः ।गमने कति वा मासा याताः सङ्ख्या न सा कृता ॥ १९॥

vṛṣeśvarādhirūḍhena mayaiva gatamagrataḥ |gamane kati vā māsā yātāḥ saṅkhyā na sā kṛtā || 19||

ततः परं वाममेकं शृङ्गाग्रं रत्नरञ्जितम् ।गच्छदूर्ध्वं मया स्पृष्टं (दृष्टं) तत्करेण धृतं ततः ॥ २०॥

tataḥ paraṃ vāmamekaṃ śṛṅgāgraṃ ratnarañjitam |gacchadūrdhvaṃ mayā spṛṣṭaṃ (dṛṣṭaṃ) tatkareṇa dhṛtaṃ tataḥ || 20||

धृतमप्यतिवेगेन गतमूर्ध्वं तदन्तिके ।ममाश्चर्यमभूच्छीघ्रं गमनं तस्य पश्यतः ॥ २१॥

dhṛtamapyativegena gatamūrdhvaṃ tadantike |mamāścaryamabhūcchīghraṃ gamanaṃ tasya paśyataḥ || 21||

वायोरपि तथावेगो न दृष्टोऽपि कदाचन ।तच्छृङ्गाग्रं दृश्यमानमदृश्यमभवत्क्षणात् ॥ २२॥

vāyorapi tathāvego na dṛṣṭo'pi kadācana |tacchṛṅgāgraṃ dṛśyamānamadṛśyamabhavatkṣaṇāt || 22||

तदानीमेव तद्दृष्ट्वा वृषेशो विस्मयं गतः ।महदाश्चर्यसम्पन्नः ततः परमहं शुभे ॥ २३॥

tadānīmeva taddṛṣṭvā vṛṣeśo vismayaṃ gataḥ |mahadāścaryasampannaḥ tataḥ paramahaṃ śubhe || 23||

समागतोऽस्मि कैलासमारुह्य वृषभाधिपम् ।हर्म्यगोपुरशृङ्गाणि परस्परजिगीषया ॥ २४॥

samāgato'smi kailāsamāruhya vṛṣabhādhipam |harmyagopuraśṛṅgāṇi parasparajigīṣayā || 24||

गच्छन्त्यत्यन्तवेगेन सदा रत्नमयानि हि ।अष्टदिक्षु गणाधीशाः शूलमुद्गरपाणयः ॥ २५॥

gacchantyatyantavegena sadā ratnamayāni hi |aṣṭadikṣu gaṇādhīśāḥ śūlamudgarapāṇayaḥ || 25||

असङ्ख्याताः सदा देवि वसन्त्यमितविक्रमाः ।सहस्रार्बुदभूतेशाः शितशूलकराः सदा ॥ २६॥

asaṅkhyātāḥ sadā devi vasantyamitavikramāḥ |sahasrārbudabhūteśāḥ śitaśūlakarāḥ sadā || 26||

निवसन्ति प्रतिद्वारि तीक्ष्णाक्षा विवृताननाः ।शक्तिसङ्घाश्च बहवः प्रतिद्वारि वरानने ॥ २७॥

nivasanti pratidvāri tīkṣṇākṣā vivṛtānanāḥ |śaktisaṅghāśca bahavaḥ pratidvāri varānane || 27||

ज्वलद्वह्निनिभाः सन्ति भैरवाः स्वबलोन्नताः ।रविरक्ताक्षगन्धर्वः कश्चिदद्भुतविक्रमः ॥ २८॥

jvaladvahninibhāḥ santi bhairavāḥ svabalonnatāḥ |raviraktākṣagandharvaḥ kaścidadbhutavikramaḥ || 28||

काशीदक्षिणदिग्भागे दुर्धर्षस्तिष्ठति प्रिये ।धतोर्ध्वमुष्टिरुन्मत्तः शूलदन्तकरायुधः ॥ २९॥

kāśīdakṣiṇadigbhāge durdharṣastiṣṭhati priye |dhatordhvamuṣṭirunmattaḥ śūladantakarāyudhaḥ || 29||

प्रज्वल्लद्वह्निसङ्काशः सूर्यमण्डलसन्निभः ।तद्भृत्यास्तादृशा वीरा बलमानविजृम्भिताः ॥ ३०॥

prajvalladvahnisaṅkāśaḥ sūryamaṇḍalasannibhaḥ |tadbhṛtyāstādṛśā vīrā balamānavijṛmbhitāḥ || 30||

रक्तवस्त्रा रक्तकायाः शत्रुरक्तैकजीवनाः ।उन्मत्तभैरवो नाम कश्चिदस्ति महाबलः ॥ ३१॥

raktavastrā raktakāyāḥ śatruraktaikajīvanāḥ |unmattabhairavo nāma kaścidasti mahābalaḥ || 31||

तस्यामेव दिशि श्रेष्ठः कोटियोजनमुन्नतः ।मन्दराचलसङ्काशो महाकायो भयानकः ॥ ३२॥

tasyāmeva diśi śreṣṭhaḥ koṭiyojanamunnataḥ |mandarācalasaṅkāśo mahākāyo bhayānakaḥ || 32||

कोटिकोटिगणाधीशसङ्काशाङ्गुलिविक्रमः ।श्वेतोर्ध्वदीर्घरदनः पिङ्गलाक्षिशिरोरुहः ॥ ३३॥

koṭikoṭigaṇādhīśasaṅkāśāṅgulivikramaḥ |śvetordhvadīrgharadanaḥ piṅgalākṣiśiroruhaḥ || 33||

सित(शित)वज्रनिभानन्तकररोमा मदोद्धतः ।क्रूराक्षिपातमात्रेण निहत्यारिकुलान् बहून् ॥ ३४॥

sita(śita)vajranibhānantakararomā madoddhataḥ |krūrākṣipātamātreṇa nihatyārikulān bahūn || 34||

पाताले भुवि नाके वा तत्तुल्यो नैव दृश्यते ।तत्क्रूरदृष्टिपातेन भस्म सञ्जायते गिरिः ॥ ३५॥

pātāle bhuvi nāke vā tattulyo naiva dṛśyate |tatkrūradṛṣṭipātena bhasma sañjāyate giriḥ || 35||

तत्क्रूरदृष्ट्या पृथिवी कम्पमानेव तिष्ठति ।क्षीराब्धिरेकदा पूर्व पीतस्तेन ततः परम् ॥ ३६॥

tatkrūradṛṣṭyā pṛthivī kampamāneva tiṣṭhati |kṣīrābdhirekadā pūrva pītastena tataḥ param || 36||

महाभुजो महाकायी(यः) क्रूरदृष्टिरलोलुपः ।सर्वे समुद्राः सरितः पीतास्तेनैव लीलया ॥ ३७॥

mahābhujo mahākāyī(yaḥ) krūradṛṣṭiralolupaḥ |sarve samudrāḥ saritaḥ pītāstenaiva līlayā || 37||

शैलेन्द्राः पूर्वमेतेन भक्षिता बहवो मुदा ।कदाचिदूर्ध्वं पृथिवी नीयते पृथुबाहुना ॥ ३८॥

śailendrāḥ pūrvametena bhakṣitā bahavo mudā |kadācidūrdhvaṃ pṛthivī nīyate pṛthubāhunā || 38||

छत्रीकृता तदा सैव तेन शैलवनान्विता ।बहुकालं प्रयत्नेन सुरगन्धर्ववीक्षितः ॥ ३९॥

chatrīkṛtā tadā saiva tena śailavanānvitā |bahukālaṃ prayatnena suragandharvavīkṣitaḥ || 39||

चक्रवद्भ्रामयामास नखाग्रे सन्निवेश्य च ।अनेनैवातिमत्तेन लोका व्यत्यासिताः पुरा ॥ ४०॥

cakravadbhrāmayāmāsa nakhāgre sanniveśya ca |anenaivātimattena lokā vyatyāsitāḥ purā || 40||

ततः स कृपया लोकान् यथापूर्वं चकार च ।इन्द्रादिलोकपालाश्च कृताञ्जलिपुटास्सदा ॥ ४१॥

tataḥ sa kṛpayā lokān yathāpūrvaṃ cakāra ca |indrādilokapālāśca kṛtāñjalipuṭāssadā || 41||

संसेवन्ते भयग्रस्ताः कम्पमानास्तमादरात् ।तपसा सम्यगाराध्य तमेव तदनुग्रहात् ॥ ४२॥

saṃsevante bhayagrastāḥ kampamānāstamādarāt |tapasā samyagārādhya tameva tadanugrahāt || 42||

काशीप्रवेशमिच्छन्ति स्वर्गलोकनिवासिनः ।अनिवेद्य गतःपूर्वं तमेव चतुराननः ॥ ४३॥

kāśīpraveśamicchanti svargalokanivāsinaḥ |anivedya gataḥpūrvaṃ tameva caturānanaḥ || 43||

काश्यां ततः क्रूरदृष्टिर्लीलया चतुराननम् ।शीघ्र निष्क्रामयामास प्रलयान्तं स भैरवः ॥ ४४॥

kāśyāṃ tataḥ krūradṛṣṭirlīlayā caturānanam |śīghra niṣkrāmayāmāsa pralayāntaṃ sa bhairavaḥ || 44||

काशीप्रवेशो नैवास्य तदाप्रभृति सर्वथा ।दुःखितः स विधिस्तेन विकृतो वनमाययौ ॥ ४५॥

kāśīpraveśo naivāsya tadāprabhṛti sarvathā |duḥkhitaḥ sa vidhistena vikṛto vanamāyayau || 45||

प्रलपन् वनमाश्रित्य सरस्वत्या स तिष्ठति ।इदानीं विधिरत्यन्तं काशीदर्शनलालसः ॥ ४६॥

pralapan vanamāśritya sarasvatyā sa tiṣṭhati |idānīṃ vidhiratyantaṃ kāśīdarśanalālasaḥ || 46||

तमेव तपसा सम्यगाराधयति सादरम् ।तस्य काशीप्रवेशार्थमाज्ञां दास्यत्यसंशयम् ॥ ४७॥

tameva tapasā samyagārādhayati sādaram |tasya kāśīpraveśārthamājñāṃ dāsyatyasaṃśayam || 47||

अयमेतादृशो देवि काशीपालनतत्परः ।इतोऽपि प्रबलाःसन्ति काशीसंरक्षणक्षमाः ॥ ४८॥

ayametādṛśo devi kāśīpālanatatparaḥ |ito'pi prabalāḥsanti kāśīsaṃrakṣaṇakṣamāḥ || 48||

तेषां तेजो बलं वीर्यं शौर्यमौदार्यमुत्कटम् ।वक्तुं न शक्यते देवि सहस्रवदनैरपि ॥ ४९॥

teṣāṃ tejo balaṃ vīryaṃ śauryamaudāryamutkaṭam |vaktuṃ na śakyate devi sahasravadanairapi || 49||

काशीसंरक्षका वीराः यावन्तः सन्ति तावताम् ।प्रसादेन विना काशी प्रवेष्टुं नैत्र शक्यते ॥ ५०॥

kāśīsaṃrakṣakā vīrāḥ yāvantaḥ santi tāvatām |prasādena vinā kāśī praveṣṭuṃ naitra śakyate || 50||

भिन्नप्रकृतिगाः क्रूराः काशीसंरक्षकाः सदा ।अनन्ता दुर्मदाःसर्वे परस्परजिगींषवः ॥ ५१॥

bhinnaprakṛtigāḥ krūrāḥ kāśīsaṃrakṣakāḥ sadā |anantā durmadāḥsarve parasparajigīṃṣavaḥ || 51||

अनल्पाराधनप्रीता बहुसेवाभिलाषिणः ।छिद्रान्वेषणलोलाक्षाः पक्षपातविवर्जिताः ॥ ५२॥

analpārādhanaprītā bahusevābhilāṣiṇaḥ |chidrānveṣaṇalolākṣāḥ pakṣapātavivarjitāḥ || 52||

तत्प्रसादाय यत्नोऽपि कर्तुं नैव हि शक्यते ।तत्प्रसादस्वरूपं तु फलं केनोपलक्ष्यते ॥ ५३॥

tatprasādāya yatno'pi kartuṃ naiva hi śakyate |tatprasādasvarūpaṃ tu phalaṃ kenopalakṣyate || 53||

अनन्तजन्मभिः क्लेशाः केन कार्याः प्रयत्नतः ।केन वा तत्प्रसादोऽपि प्राप्तव्यः क्लेशसाधितः ॥ ५४॥

anantajanmabhiḥ kleśāḥ kena kāryāḥ prayatnataḥ |kena vā tatprasādo'pi prāptavyaḥ kleśasādhitaḥ || 54||

केन सूच्यग्रमारुह्य तपः कर्तव्यमादरात् ।केनोपवासाः कर्तव्याः काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ५५॥

kena sūcyagramāruhya tapaḥ kartavyamādarāt |kenopavāsāḥ kartavyāḥ kāśīprāptyai nirantaram || 55||

केन सन्दीप्य पञ्चाग्निज्वाला सह्यातिदुस्सहा ।केन पर्णाशनं कार्यं काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ५६॥

kena sandīpya pañcāgnijvālā sahyātidussahā |kena parṇāśanaṃ kāryaṃ kāśīprāptyai nirantaram || 56||

केन मृष्टान्नपानादि त्यक्त्वा निःस्पृहमादरात् ।स्वल्पं वाताशनं कार्यं काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ५७॥

kena mṛṣṭānnapānādi tyaktvā niḥspṛhamādarāt |svalpaṃ vātāśanaṃ kāryaṃ kāśīprāptyai nirantaram || 57||

केनाऽऽगलं जले स्थित्वा हिमकाले दुरासदे ।पञ्चाक्षरजपः कार्यंः काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ५८॥

kenā''galaṃ jale sthitvā himakāle durāsade |pañcākṣarajapaḥ kāryaṃḥ kāśīprāptyai nirantaram || 58||

केनाधोमुखमासाद्य धूमः पेयोऽतिदुःसहः ।केनेन्द्रियजयः कार्यः काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ५९॥

kenādhomukhamāsādya dhūmaḥ peyo'tiduḥsahaḥ |kenendriyajayaḥ kāryaḥ kāśīprāptyai nirantaram || 59||

केन स्रक्चन्दनश्रेष्ठवनिताकनकादयः ।अविषादं कथं त्याज्याः काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ६०॥

kena srakcandanaśreṣṭhavanitākanakādayaḥ |aviṣādaṃ kathaṃ tyājyāḥ kāśīprāptyai nirantaram || 60||

केन मुक्तावली त्याज्या नानारत्नविराजिता ।रुद्राक्षधारणं कार्यं काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ६१॥

kena muktāvalī tyājyā nānāratnavirājitā |rudrākṣadhāraṇaṃ kāryaṃ kāśīprāptyai nirantaram || 61||

केन नानाविधाः सौधास्त्याज्याः शृङ्गविराजिताः ।अरण्ये वसतिः कार्या काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ६२॥

kena nānāvidhāḥ saudhāstyājyāḥ śṛṅgavirājitāḥ |araṇye vasatiḥ kāryā kāśīprāptyai nirantaram || 62||

केन त्यक्त्वा पटुस्पष्टदृढनारीकुचासनम् ।कुशासनं परिग्राह्यं काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ६३॥

kena tyaktvā paṭuspaṣṭadṛḍhanārīkucāsanam |kuśāsanaṃ parigrāhyaṃ kāśīprāptyai nirantaram || 63||

केन कान्तासमाक्रान्तां शय्यां त्यक्त्वा मनोरमाम् ।भस्मशय्या परिग्राह्या काशीप्राप्त्यै निरन्तरम् ॥ ६४॥

kena kāntāsamākrāntāṃ śayyāṃ tyaktvā manoramām |bhasmaśayyā parigrāhyā kāśīprāptyai nirantaram || 64||

कस्यचिद्भरिपुण्येन बहुजन्मार्जितेन हि ।महेशानुग्रहे जाते काशीप्राप्तिर्भंविष्यति ॥ ६५॥

kasyacidbharipuṇyena bahujanmārjitena hi |maheśānugrahe jāte kāśīprāptirbhaṃviṣyati || 65||

निरन्तरं कृता भक्तिः येन मय्यनपायिनी ।तेन काशीपुरं प्राप्यं नान्येन शुभदर्शने ॥ ६६॥

nirantaraṃ kṛtā bhaktiḥ yena mayyanapāyinī |tena kāśīpuraṃ prāpyaṃ nānyena śubhadarśane || 66||

यस्य भक्तिर्दृढा नित्यं मय्येवाव्यभिचारिणी ।तस्यैव काशी सुलभा नान्यस्य वरवर्णिनि ॥ ६७॥

yasya bhaktirdṛḍhā nityaṃ mayyevāvyabhicāriṇī |tasyaiva kāśī sulabhā nānyasya varavarṇini || 67||

यस्य लिङ्गार्चने प्रीतिर्यस्य रुद्रजपे मतिः ।तस्यैव काशी सुलभा स एव मम सम्मतः ॥ ६८॥

yasya liṅgārcane prītiryasya rudrajape matiḥ |tasyaiva kāśī sulabhā sa eva mama sammataḥ || 68||

शिवक्षेत्राटनं येन बहुधा कृतमादरात् ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ६९॥

śivakṣetrāṭanaṃ yena bahudhā kṛtamādarāt |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 69||

शिवपूजैव सततं कृता येन भविष्यति ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७०॥

śivapūjaiva satataṃ kṛtā yena bhaviṣyati |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 70||

त्रिपुण्ड्रधारणं येन कृतं स्याद्विधिपूर्वकम् ।तेनैवकाशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७१॥

tripuṇḍradhāraṇaṃ yena kṛtaṃ syādvidhipūrvakam |tenaivakāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 71||

कृतं येन सदा भक्त्या शिवक्षेत्रस्य मार्जनम् ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७२॥

kṛtaṃ yena sadā bhaktyā śivakṣetrasya mārjanam |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 72||

शिवपूजार्थमनिशं येन बिल्वार्जनं कृतम् ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७३॥

śivapūjārthamaniśaṃ yena bilvārjanaṃ kṛtam |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 73||

शिवस्थानानि येनैव कारितानि कृतानि च ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७४॥

śivasthānāni yenaiva kāritāni kṛtāni ca |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 74||

शिवभक्तैः सदा प्रीतिः कृता येन भविष्यति ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७५॥

śivabhaktaiḥ sadā prītiḥ kṛtā yena bhaviṣyati |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 75||

येन बिल्ववनं रम्यं सम्यक्कृतमनामयम् ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७६॥

yena bilvavanaṃ ramyaṃ samyakkṛtamanāmayam |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 76||

येन मूर्ध्नि गले कर्णे रुद्राक्षाः सततं धृताः ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७७॥

yena mūrdhni gale karṇe rudrākṣāḥ satataṃ dhṛtāḥ |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 77||

रुद्राभिषेकपानीयं येन पीतं सदा मुदा ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७८॥

rudrābhiṣekapānīyaṃ yena pītaṃ sadā mudā |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 78||

येन शाङ्गं लिङ्गदानं कृतं स्याद्भक्तिपूर्वकम् ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ७९॥

yena śāṅgaṃ liṅgadānaṃ kṛtaṃ syādbhaktipūrvakam |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 79||

येन शैवाः शिवप्रीत्यै भोजिताः साधुसाधनैः ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ८०॥

yena śaivāḥ śivaprītyai bhojitāḥ sādhusādhanaiḥ |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 80||

येन पार्थिवलिङ्गानि पूजितान्यनिशं मुदा ।तेनैव काशी सम्प्राप्या नान्येन कमलानने ॥ ८१॥

yena pārthivaliṅgāni pūjitānyaniśaṃ mudā |tenaiva kāśī samprāpyā nānyena kamalānane || 81||

शैलाश्चूर्णयितुं शक्या मन्दरप्रमुखा दृढाः ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८२॥

śailāścūrṇayituṃ śakyā mandarapramukhā dṛḍhāḥ |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 82||

सद्यःशोषयितुं शक्याः निःशेषमतिवेलगाः ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८३॥

sadyaḥśoṣayituṃ śakyāḥ niḥśeṣamativelagāḥ |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 83||

क्षीराब्धिप्रमुखादीनां पारं कर्तुं हि शक्यते ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८४॥

kṣīrābdhipramukhādīnāṃ pāraṃ kartuṃ hi śakyate |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 84||

व्यत्यासः सर्वलोकानां शक्यते कर्तुमेकदा ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८५॥

vyatyāsaḥ sarvalokānāṃ śakyate kartumekadā |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 85||

इन्दुः कन्दुकवत्कर्तुं शक्यते भानुमानपि ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८६॥

induḥ kandukavatkartuṃ śakyate bhānumānapi |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 86||

प्रज्वलद्वह्निमध्ये तु शक्यते स्थातुमन्वहम् ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८७॥

prajvaladvahnimadhye tu śakyate sthātumanvaham |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 87||

बहुधा विविधं द्रव्यं बहु दातुं च शक्यते ।कदाचित्केनचित्सम्यक्काशी प्राप्तुं न शक्यते ॥ ८८॥

bahudhā vividhaṃ dravyaṃ bahu dātuṃ ca śakyate |kadācitkenacitsamyakkāśī prāptuṃ na śakyate || 88||

पुरा कश्चिद्विजाधीशः शिवमूर्तिरिति श्रुतः ।सर्ववेदार्थतत्त्वज्ञः सर्वशास्त्रविशारदः ॥ ८९॥

purā kaścidvijādhīśaḥ śivamūrtiriti śrutaḥ |sarvavedārthatattvajñaḥ sarvaśāstraviśāradaḥ || 89||

नीतिमान् निपुणो मन्त्री सर्वदा शिवपूजकः ।असङ्ख्यातधनाध्यक्षस्तुरङ्गगजपालकः ॥ ९०॥

nītimān nipuṇo mantrī sarvadā śivapūjakaḥ |asaṅkhyātadhanādhyakṣasturaṅgagajapālakaḥ || 90||

पुराणश्रवणासक्तः काशीमाहात्म्यमुत्तमम् ।श्रोत्रानन्दकरं रम्यं श्रुश्रावाघौघनाशनम् ॥ ९१॥

purāṇaśravaṇāsaktaḥ kāśīmāhātmyamuttamam |śrotrānandakaraṃ ramyaṃ śruśrāvāghaughanāśanam || 91||

ततः स मन्मथाकारो नवमन्मथकनिन्दकः ।उपार्जितगजाश्वादिधनधान्यादिकं स्वकम् ॥ ९२॥

tataḥ sa manmathākāro navamanmathakanindakaḥ |upārjitagajāśvādidhanadhānyādikaṃ svakam || 92||

रूपलावण्यसौन्दर्यनवयौवनदर्पिताम् ।स्वभार्यां च विलोक्याथ बभाषे वचनं मुदा ॥ ९३॥

rūpalāvaṇyasaundaryanavayauvanadarpitām |svabhāryāṃ ca vilokyātha babhāṣe vacanaṃ mudā || 93||

श्रीशिवमूर्तिरुचवाचअपि(यि) भार्ये वचो युक्तं शृणु कर्णैकभूषणम् ॥ ९४॥

śrīśivamūrtirucavācaapi(yi) bhārye vaco yuktaṃ śṛṇu karṇaikabhūṣaṇam || 94||

काशीक्षेत्रस्य माहात्म्यं श्रुतमद्य मया धुना ।दिवि वाऽन्यत्र वा लेके काशीस्थलसमं स्थलम् ॥ ९५॥

kāśīkṣetrasya māhātmyaṃ śrutamadya mayā dhunā |divi vā'nyatra vā leke kāśīsthalasamaṃ sthalam || 95||

न दृष्टं न श्रुतं क्वापि नास्ति चेति कथा श्रुता ।बहुजन्मतपःसाध्या काशीप्राप्तिः किलामला ॥ ९६॥

na dṛṣṭaṃ na śrutaṃ kvāpi nāsti ceti kathā śrutā |bahujanmatapaḥsādhyā kāśīprāptiḥ kilāmalā || 96||

अलभ्या किल सा काशी विरिञ्चिप्रमुखैरपि ।दुर्धर्षांः प्रबला वीरा नानाशस्त्रास्त्रपारगाः ॥ ९७॥

alabhyā kila sā kāśī viriñcipramukhairapi |durdharṣāṃḥ prabalā vīrā nānāśastrāstrapāragāḥ || 97||

विवृत्तास्या मदोन्मत्ताः श्रीकाशीपालकाः किल ।तादृशानां प्रसादेन विना काशी शिवात्मिका ॥ ९८॥

vivṛttāsyā madonmattāḥ śrīkāśīpālakāḥ kila |tādṛśānāṃ prasādena vinā kāśī śivātmikā || 98||

न दृश्यते किलामर्त्यैर्मनुजैर्दृश्यते कथम् ।विश्वेश्वरादिभिः (भिधं) लिङ्ग ज्योतीरूपं सनातनम् ॥ ९९॥

na dṛśyate kilāmartyairmanujairdṛśyate katham |viśveśvarādibhiḥ (bhidhaṃ) liṅga jyotīrūpaṃ sanātanam || 99||

वेदवेदान्तसंवेद्यमेकमस्तीति संश्रुतम् ।तल्लिङ्गदर्शनात्सद्यो मुच्यते किल पातकैः ॥ १००॥

vedavedāntasaṃvedyamekamastīti saṃśrutam |talliṅgadarśanātsadyo mucyate kila pātakaiḥ || 100||

तदेवाराध्यममलं मत्यैर्देवासुरैरपि ।तद्वैश्वेश्वरमुत्कृष्टमनाद्यन्तमनामयम् ॥ १०१॥

tadevārādhyamamalaṃ matyairdevāsurairapi |tadvaiśveśvaramutkṛṣṭamanādyantamanāmayam || 101||

॥ इति शिवरहस्यान्तर्गते शिवगौरीसंवादे काशीक्षेत्रमाहात्म्यं सम्पूर्णम् ॥॥ श्रीशिवरहस्यम् । उग्राख्यः सप्तमांशः । अध्यायः ३ । ७१०१॥

|| iti śivarahasyāntargate śivagaurīsaṃvāde kāśīkṣetramāhātmyaṃ sampūrṇam |||| śrīśivarahasyam | ugrākhyaḥ saptamāṃśaḥ | adhyāyaḥ 3 | 7101||

– ॥ श्रीशिवरहस्यम् ।उग्राख्यः सप्तमांशः ।अध्यायः ३ ।७-१०१॥

– || śrīśivarahasyam |ugrākhyaḥ saptamāṃśaḥ |adhyāyaḥ 3 | 7-101||