विद्यादानवाक्सरस्वतीहृदयस्तोत्रम् महासरस्वतीस्तोत्रम् Vidyadanavaksarasvatihridayastotram

ॐ अस्य श्री वाग्वादिनी शारदामन्त्रस्य मार्कण्डेयाश्वलायनौ ऋषी\,स्रग्धरा अनुष्टुभौ छन्दसी\,श्रीसरस्वती देवता । श्रीसरस्वतीप्रसादसिद्ध्यर्थे विनियोगः ॥ध्यानम् ॥शुक्लां ब्रह्मविचारसारपरमां आद्यां जगद्व्यापिनींवीणापुस्तकधारिणीमभयदां जाड्यान्धकारापहाम् ।हस्ते स्फाटिकमालिकां विदधतीं पद्मासने संस्थितांवन्दे तां परमेष्वरीं भगवतीं बुद्धिप्रदां शारदाम् ॥ १॥

oṃ asya śrī vāgvādinī śāradāmantrasya mārkaṇḍeyāśvalāyanau ṛṣī\,sragdharā anuṣṭubhau chandasī\,śrīsarasvatī devatā | śrīsarasvatīprasādasiddhyarthe viniyogaḥ ||dhyānam ||śuklāṃ brahmavicārasāraparamāṃ ādyāṃ jagadvyāpinīṃvīṇāpustakadhāriṇīmabhayadāṃ jāḍyāndhakārāpahām |haste sphāṭikamālikāṃ vidadhatīṃ padmāsane saṃsthitāṃvande tāṃ parameṣvarīṃ bhagavatīṃ buddhipradāṃ śāradām || 1||

ब्रह्मोवाच ।ह्रीं ह्रीं हृद्यैकविद्ये शशिरुचिकमलाकल्पविस्पष्टशोभेभव्ये भव्यानुकूले कुमतिवनदहे विश्ववन्द्याङ्घ्रिपद्मे ।पद्मे पद्मोपविष्टे प्रणतजनमनोमोदसम्पादयित्रिप्रोत्प्लुष्टा ज्ञानकूटे हरिनिजदयिते देवि संसारसारे ॥ २॥

brahmovāca |hrīṃ hrīṃ hṛdyaikavidye śaśirucikamalākalpavispaṣṭaśobhebhavye bhavyānukūle kumativanadahe viśvavandyāṅghripadme |padme padmopaviṣṭe praṇatajanamanomodasampādayitriprotpluṣṭā jñānakūṭe harinijadayite devi saṃsārasāre || 2||

ऐं ऐं ऐं इष्टमन्त्रे कमलभवमुखाम्भोजरूपे स्वरूपेरूपारूपप्रकाशे सकलगुणमये निर्गुणे निर्विकारे ।न स्थूले नैव सूक्ष्मेऽप्यविदितविषये नापि विज्ञानतत्त्वेविश्वे विश्वान्तराळे सुरवरनमिते निष्कळे नित्यशुद्धे ॥ ३॥

aiṃ aiṃ aiṃ iṣṭamantre kamalabhavamukhāmbhojarūpe svarūperūpārūpaprakāśe sakalaguṇamaye nirguṇe nirvikāre |na sthūle naiva sūkṣme'pyaviditaviṣaye nāpi vijñānatattveviśve viśvāntarāḷe suravaranamite niṣkaḷe nityaśuddhe || 3||

ह्रीं ह्रीं ह्रीं जापतुष्टे हिमरुचिमुकुटे वल्लकीव्यग्रहस्तेमातर्मातर्नमस्ते दह दह जडतां देहि बुद्धिं प्रशस्ताम् ।विद्ये वेदान्तगीते श्रुतिपरिपठिते मोक्षदे मुक्तिमार्गेमार्गातीतप्रभावे भव मम वरदा शारदे शुभ्रहारे ॥ ४॥

hrīṃ hrīṃ hrīṃ jāpatuṣṭe himarucimukuṭe vallakīvyagrahastemātarmātarnamaste daha daha jaḍatāṃ dehi buddhiṃ praśastām |vidye vedāntagīte śrutiparipaṭhite mokṣade muktimārgemārgātītaprabhāve bhava mama varadā śārade śubhrahāre || 4||

ध्रीं ध्रीं ध्रीं धारणाख्ये धृतिमतिनुतिभिः नामभिः कीर्तनीयेनित्ये नित्ये निमित्ते मुनिगणनमिते नूतने वै पुराणे ।पुण्ये पुण्यप्रभावे हरिहरनमिते वर्णशुद्धे सुवर्णेमन्त्रे मन्त्रार्थतत्त्वे मतिमतिमतिदे माधवप्रीतिनादे ॥ ५॥

dhrīṃ dhrīṃ dhrīṃ dhāraṇākhye dhṛtimatinutibhiḥ nāmabhiḥ kīrtanīyenitye nitye nimitte munigaṇanamite nūtane vai purāṇe |puṇye puṇyaprabhāve hariharanamite varṇaśuddhe suvarṇemantre mantrārthatattve matimatimatide mādhavaprītināde || 5||

ह्रीं क्षीं धीं ह्रीं स्वरूपे दह दह रुदितं पुस्तकव्यग्रहस्तेसन्तुष्टाचारचित्ते स्मितमुखि सुभगे जंभनिस्तंभविद्ये ।मोहे मुग्द्धप्रबोधे मम कुरु सुमतिं ध्वान्तविध्वंसनित्येगीर्वाग् गौर्भारती त्वं कविवररसनासिद्धिदा सिद्धिसाद्ध्या ॥ ६॥

hrīṃ kṣīṃ dhīṃ hrīṃ svarūpe daha daha ruditaṃ pustakavyagrahastesantuṣṭācāracitte smitamukhi subhage jaṃbhanistaṃbhavidye |mohe mugddhaprabodhe mama kuru sumatiṃ dhvāntavidhvaṃsanityegīrvāg gaurbhāratī tvaṃ kavivararasanāsiddhidā siddhisāddhyā || 6||

सौं सौं सौं शक्तिबीजे कमलभवमुखांभोजभूतस्वरूपेरूपारूपप्रकाशे सकलगुणमये निर्गुणे निर्विकारे ।न स्थूले नैव सूक्ष्मेऽप्यविदितविभवे जाप्यविज्ञानतत्त्वेविश्वे विश्वान्तराळे सुरगणनमिते निष्कळे नित्यशुद्धे ॥ ७॥

sauṃ sauṃ sauṃ śaktibīje kamalabhavamukhāṃbhojabhūtasvarūperūpārūpaprakāśe sakalaguṇamaye nirguṇe nirvikāre |na sthūle naiva sūkṣme'pyaviditavibhave jāpyavijñānatattveviśve viśvāntarāḷe suragaṇanamite niṣkaḷe nityaśuddhe || 7||

स्तौमि त्वां त्वां च वन्दे भज मम रसनां मा कदाचित् त्यजेथामा मे बुद्धिर्विरुद्धा भवतु न च मनो देवि मे जातु पापम् ।मा मे दुःखं कदाचिद्विपदि च समयेऽप्यस्तु मेऽनाकुलत्वम्शास्त्रे वादे कवित्वे प्रसरतु मम धिः माऽस्तु कुण्ठा कदाचित् ॥ ८॥

staumi tvāṃ tvāṃ ca vande bhaja mama rasanāṃ mā kadācit tyajethāmā me buddhirviruddhā bhavatu na ca mano devi me jātu pāpam |mā me duḥkhaṃ kadācidvipadi ca samaye'pyastu me'nākulatvamśāstre vāde kavitve prasaratu mama dhiḥ mā'stu kuṇṭhā kadācit || 8||

इत्येतैः श्लोकमुख्यैः प्रतिदिनमुषसि स्तौति यो भक्तिनम्रःदेवीं वाचस्पतेरप्यतिमतिविभवो वाक्पटुर्नष्टपङ्कः ।सः स्यादिष्टार्थलाभः सुतमिव सततं पाति तं सा च देविसौभाग्यं तस्य लोके प्रभवति कविताविघ्नमस्तं प्रयाति ॥ ९॥

ityetaiḥ ślokamukhyaiḥ pratidinamuṣasi stauti yo bhaktinamraḥdevīṃ vācaspaterapyatimativibhavo vākpaṭurnaṣṭapaṅkaḥ |saḥ syādiṣṭārthalābhaḥ sutamiva satataṃ pāti taṃ sā ca devisaubhāgyaṃ tasya loke prabhavati kavitāvighnamastaṃ prayāti || 9||

ब्रह्मचारी व्रती मौनी त्रयोदश्यां निरामिषः ।सारस्वतो नरः पाठात् स स्यादिष्टार्थलाभवान् ॥ १०॥

brahmacārī vratī maunī trayodaśyāṃ nirāmiṣaḥ |sārasvato naraḥ pāṭhāt sa syādiṣṭārthalābhavān || 10||

पक्षद्वयेऽपि यो भक्त्या त्रयोदश्येकविंशतिम् ।अविच्छेदं पठेद्धीमान् ध्यात्वा देवीं सरस्वतीम् ॥ ११॥

pakṣadvaye'pi yo bhaktyā trayodaśyekaviṃśatim |avicchedaṃ paṭheddhīmān dhyātvā devīṃ sarasvatīm || 11||

शुक्लाम्बरधरां देवीं शुक्लाभरणभूषिताम् ।वाञ्छितं फलमाप्नोति स लोके नात्र संशयः ॥ १२॥

śuklāmbaradharāṃ devīṃ śuklābharaṇabhūṣitām |vāñchitaṃ phalamāpnoti sa loke nātra saṃśayaḥ || 12||

इति ब्रह्मा स्वयं प्राह सरस्वत्याः स्तवं शुभम् ।प्रयत्नेन पठेन्नित्यं सोऽमृतत्वं प्रयच्छति ॥ १३॥

iti brahmā svayaṃ prāha sarasvatyāḥ stavaṃ śubham |prayatnena paṭhennityaṃ so'mṛtatvaṃ prayacchati || 13||

इति श्रीब्रह्माण्डपुराणे नारदनन्दिकेश्वरसंवादे ब्रह्मप्रोक्तेविद्यादानवाक्सरस्वतीहृदयस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥एवं रुद्रयामले तन्त्रे दशविद्यारहस्ये सरस्वतीस्तोत्रम् ।

iti śrībrahmāṇḍapurāṇe nāradanandikeśvarasaṃvāde brahmaproktevidyādānavāksarasvatīhṛdayastotraṃ sampūrṇam ||evaṃ rudrayāmale tantre daśavidyārahasye sarasvatīstotram |