दुर्गास्तोत्रम् ०८ सप्तशतीसारभूतदुर्गास्तोत्रम् Saptashatisarabhutadurgastotram

श्रीगणेशाय नमः ॥अथ ध्यानम् ।यस्या दक्षिणभागके दशभुजा काली कराला स्थितायद्वामे च सरस्वती वसुभुजा भाति प्रसन्नानना ।यत्पृष्ठे मिथुनत्रयं च पुरतो यस्या हरिः सैरिभस्तामष्टादशबाहुमम्बुजगतां लक्ष्मीं स्मरेन्मध्यगाम् ॥ १॥

śrīgaṇeśāya namaḥ ||atha dhyānam |yasyā dakṣiṇabhāgake daśabhujā kālī karālā sthitāyadvāme ca sarasvatī vasubhujā bhāti prasannānanā |yatpṛṣṭhe mithunatrayaṃ ca purato yasyā hariḥ sairibhastāmaṣṭādaśabāhumambujagatāṃ lakṣmīṃ smarenmadhyagām || 1||

इति ध्यानम् ॥लं पृथ्व्यात्मकमर्पयामि रुचिरं गन्धं हमभ्रात्मकंपुष्पं यं मरुदात्मकं च सुरभिं धूपं विधूतागमम् ।रं वह्न्यात्मकदपिकं वममृतात्मानं च नैवेद्यकंमातर्मानसिकान्गृहाण रुचिरान्पञ्चोपचारानमून् ॥ १॥

iti dhyānam ||laṃ pṛthvyātmakamarpayāmi ruciraṃ gandhaṃ hamabhrātmakaṃpuṣpaṃ yaṃ marudātmakaṃ ca surabhiṃ dhūpaṃ vidhūtāgamam |raṃ vahnyātmakadapikaṃ vamamṛtātmānaṃ ca naivedyakaṃmātarmānasikāngṛhāṇa rucirānpañcopacārānamūn || 1||

इति मनसा सम्पूज्य पठेत् ।कल्पान्ते भुजगाधिपं मुररिपावास्तीर्य निद्रामितेसञ्जातौ मधुकैटभौ सुररिपू तत्कर्णपीयूषतः ।दृष्ट्वा भीतिभरान्वितेन विधिना या संस्तुताऽघातयद्वैकुण्ठेन विमोह्य तौ भगवती तामस्मि कालीं भजे ॥ १॥

iti manasā sampūjya paṭhet |kalpānte bhujagādhipaṃ muraripāvāstīrya nidrāmitesañjātau madhukaiṭabhau suraripū tatkarṇapīyūṣataḥ |dṛṣṭvā bhītibharānvitena vidhinā yā saṃstutā'ghātayadvaikuṇṭhena vimohya tau bhagavatī tāmasmi kālīṃ bhaje || 1||

या पूर्वं महिषासुरार्दितसुरोदन्तश्रुतिप्रोत्थितक्रोधव्याप्तशिवादिदैवतनुतो निर्गत्य तेजोमयी ।देवप्राप्तसमस्तवेषरुचिरा सिंहेन साकं सुरद्वेष्टॄणां कदनं चकार नितरां तामस्मि लक्ष्मीं भजे ॥ २॥

yā pūrvaṃ mahiṣāsurārditasurodantaśrutiprotthitakrodhavyāptaśivādidaivatanuto nirgatya tejomayī |devaprāptasamastaveṣarucirā siṃhena sākaṃ suradveṣṭṝṇāṃ kadanaṃ cakāra nitarāṃ tāmasmi lakṣmīṃ bhaje || 2||

सैन्यं नष्टमवेक्ष्य चिक्षुरमुखा योक्तुं ययुर्येऽथ तान्हत्वा शृङ्गखुरास्यपुच्छवलनैस्त्रस्तत्त्रिलोकीजनम् ।आक्रम्य प्रपदेन तं च महिषं शूलेन कण्ठेऽभिनद्या मद्यारुणनेत्रवक्त्रकमला तामस्मि लक्ष्मीं भजे ॥ ३॥

sainyaṃ naṣṭamavekṣya cikṣuramukhā yoktuṃ yayurye'tha tānhatvā śṛṅgakhurāsyapucchavalanaistrastattrilokījanam |ākramya prapadena taṃ ca mahiṣaṃ śūlena kaṇṭhe'bhinadyā madyāruṇanetravaktrakamalā tāmasmi lakṣmīṃ bhaje || 3||

ब्रह्मा विष्णुमहेश्वरौ च गदितुं यस्याः प्रभावं बलंनालं सा परिपालनाय जगतोऽस्माकं च कुर्यान्मतिम् ।इत्थं शक्रमुखैः स्तुताऽमरगणैर्या संस्मृताऽऽपद्व्रजंहन्ताऽस्मीति वरं ददावतिशुभं तामस्मि लक्ष्मीं भजे ॥ ४॥

brahmā viṣṇumaheśvarau ca gadituṃ yasyāḥ prabhāvaṃ balaṃnālaṃ sā paripālanāya jagato'smākaṃ ca kuryānmatim |itthaṃ śakramukhaiḥ stutā'maragaṇairyā saṃsmṛtā''padvrajaṃhantā'smīti varaṃ dadāvatiśubhaṃ tāmasmi lakṣmīṃ bhaje || 4||

भूयः शुम्भनिशुम्भपीडितसुरैः स्तोत्रं हिमाद्रौ कृतंश्रुत्वा तत्र समागतेशरमणीदेहादभूत्कौशिकी ।या नैजग्रहणेरिताय सुरजिद्दूताय सन्धारणेयो जेता स पतिर्ममेत्यकथयत्तामस्मि वाणीं भजे ॥ ५॥

bhūyaḥ śumbhaniśumbhapīḍitasuraiḥ stotraṃ himādrau kṛtaṃśrutvā tatra samāgateśaramaṇīdehādabhūtkauśikī |yā naijagrahaṇeritāya surajiddūtāya sandhāraṇeyo jetā sa patirmametyakathayattāmasmi vāṇīṃ bhaje || 5||

तद्दूतस्य वचो निशम्य कुपितः शुम्भोऽथ यं प्रेषयत्केशाकर्षणविह्वलां बलयुतस्तामानयेति द्रुतम् ।दैत्यं भस्म चकार धूम्रनयनं हुङ्कारमात्रेण यातत्सैन्यं च जघान यन्मृगपतिस्तामस्मि वाणीं भजे ॥ ६॥

taddūtasya vaco niśamya kupitaḥ śumbho'tha yaṃ preṣayatkeśākarṣaṇavihvalāṃ balayutastāmānayeti drutam |daityaṃ bhasma cakāra dhūmranayanaṃ huṅkāramātreṇa yātatsainyaṃ ca jaghāna yanmṛgapatistāmasmi vāṇīṃ bhaje || 6||

चण्डं मुण्डयुतं च सैन्यसहितं दृष्ट्वाऽऽगतं संयुगेकाल्या भैरवया ललाटफलकादुद्भूतयाघातयत् ।तावादाय समागतेत्यथ च या तस्याः प्रसन्ना सतीचामुण्डेत्यभिधां व्यधात्त्रिभुवने तामस्मि वाणीं भजे ॥ ७॥

caṇḍaṃ muṇḍayutaṃ ca sainyasahitaṃ dṛṣṭvā''gataṃ saṃyugekālyā bhairavayā lalāṭaphalakādudbhūtayāghātayat |tāvādāya samāgatetyatha ca yā tasyāḥ prasannā satīcāmuṇḍetyabhidhāṃ vyadhāttribhuvane tāmasmi vāṇīṃ bhaje || 7||

श्रुत्वा संयति चण्डमुण्डमरणं शुम्भो निशुम्भान्वितःक्रुद्धस्तत्र समेत्य सैन्यसहितश्चक्रेऽद्भुतं संयुगम् ।ब्रह्माण्यादियुता रणे बलपतिं या रक्तबीजासुरंचामुण्डा परिपीतरक्तमवधीत्तामस्मि वाणीं भजे ॥ ८॥

śrutvā saṃyati caṇḍamuṇḍamaraṇaṃ śumbho niśumbhānvitaḥkruddhastatra sametya sainyasahitaścakre'dbhutaṃ saṃyugam |brahmāṇyādiyutā raṇe balapatiṃ yā raktabījāsuraṃcāmuṇḍā paripītaraktamavadhīttāmasmi vāṇīṃ bhaje || 8||

दृष्ट्वा रक्तजनुर्वधं प्रकुपितौ शुम्भो निशुम्भोऽप्युभौचक्राते तुमुलं रणं प्रतिभयं नानास्त्रशस्त्रोत्करैः ।तत्राद्यं विनिपात्य मूर्च्छितमलं छित्त्वा निशुम्भं शिरःखड्गेनैनमपातयत्सपदि या तामस्मि वाणीं भजे ॥ ९॥

dṛṣṭvā raktajanurvadhaṃ prakupitau śumbho niśumbho'pyubhaucakrāte tumulaṃ raṇaṃ pratibhayaṃ nānāstraśastrotkaraiḥ |tatrādyaṃ vinipātya mūrcchitamalaṃ chittvā niśumbhaṃ śiraḥkhaḍgenainamapātayatsapadi yā tāmasmi vāṇīṃ bhaje || 9||

शुम्भं भ्रातृवधादतीव कुपितं दुर्गे त्वमन्याश्रयात्गर्विष्ठा भव मेत्युदीर्य सहसा युध्यन्तमत्युत्कटम् ।एकैवाऽस्मि न चापरेति वदती भित्त्वा च शूलेन यावक्षस्येनमपातयद्भुवि बलात्तामस्मि वाणीं भजे ॥ १०॥

śumbhaṃ bhrātṛvadhādatīva kupitaṃ durge tvamanyāśrayātgarviṣṭhā bhava metyudīrya sahasā yudhyantamatyutkaṭam |ekaivā'smi na cāpareti vadatī bhittvā ca śūlena yāvakṣasyenamapātayadbhuvi balāttāmasmi vāṇīṃ bhaje || 10||

दैत्येऽस्मिन्निहतेऽनलप्रभृतिभिर्देवैः स्तुता प्रार्थितासर्वार्तिप्रशमाय सर्वजगतः स्वीयारिनाशाय च ।बाधा दैत्यजनिर्भविष्यति यदा तत्रावतीर्य स्वयंदैत्यान्नाशयितास्म्यहं वरमदात्तामस्मि वाणीं भजे ॥ ११॥

daitye'sminnihate'nalaprabhṛtibhirdevaiḥ stutā prārthitāsarvārtipraśamāya sarvajagataḥ svīyārināśāya ca |bādhā daityajanirbhaviṣyati yadā tatrāvatīrya svayaṃdaityānnāśayitāsmyahaṃ varamadāttāmasmi vāṇīṃ bhaje || 11||

यश्चैतच्चरितत्रयं पठति ना तस्यैधते सन्ततिर्धान्यं कीर्तिधनादिकं च विपदां सद्यश्च नाशो भवेत् ।इत्युक्त्वान्तरधीयत स्वयमहो या पूजिता प्रत्यहंवित्तं धर्ममतिं सुतांश्च ददते तामस्मि वाणीं भजे ॥ १२॥

yaścaitaccaritatrayaṃ paṭhati nā tasyaidhate santatirdhānyaṃ kīrtidhanādikaṃ ca vipadāṃ sadyaśca nāśo bhavet |ityuktvāntaradhīyata svayamaho yā pūjitā pratyahaṃvittaṃ dharmamatiṃ sutāṃśca dadate tāmasmi vāṇīṃ bhaje || 12||

इत्येतत्कथितं निशम्य चरितं देव्याः शुभं मेधसाराजासौ सुरथः समाधिरतुलं वैश्यश्च तेपे तपः ।या तुष्टाऽत्र परत्र जन्मनि वरं राज्यं ददौ भूभृतेज्ञानं चैव समाधये भगवतीं तामस्मि वाणीं भजे ॥ १३॥

ityetatkathitaṃ niśamya caritaṃ devyāḥ śubhaṃ medhasārājāsau surathaḥ samādhiratulaṃ vaiśyaśca tepe tapaḥ |yā tuṣṭā'tra paratra janmani varaṃ rājyaṃ dadau bhūbhṛtejñānaṃ caiva samādhaye bhagavatīṃ tāmasmi vāṇīṃ bhaje || 13||

दुर्गासप्तशतीत्रयोदशमिताध्यायार्थसङ्गर्भितंदुर्गास्तोत्रमिदं पठिष्यति जनो यः कश्चिदत्यादरात् ।तस्य श्रीरतुला मतिश्च विमला पुत्रः कुलालङ्कृतिःश्रीदुर्गाचरणारविन्दकृपया स्यादत्र कः संशयः ॥ १४॥

durgāsaptaśatītrayodaśamitādhyāyārthasaṅgarbhitaṃdurgāstotramidaṃ paṭhiṣyati jano yaḥ kaścidatyādarāt |tasya śrīratulā matiśca vimalā putraḥ kulālaṅkṛtiḥśrīdurgācaraṇāravindakṛpayā syādatra kaḥ saṃśayaḥ || 14||

वेदाभ्रावनिसम्मिता १०४ नवरसा ६९ वर्णाब्धितुल्याः ४४ कराम्नाया ४२नन्दकरेन्दवो १२९ युगकराः २४ शैलद्वयो २७ ऽग्न्यङ्गकाः ६३चन्द्राम्भोधिसमा ४१ भुजानलमिता ३२ बाणेषवो ५५ ऽब्जार्णवा ४१नन्दद्वन्द्व २९ समा इतीह कथिता अध्यायमन्त्राः क्रमात् ॥ १५॥

vedābhrāvanisammitā 104 navarasā 69 varṇābdhitulyāḥ 44 karāmnāyā 42nandakarendavo 129 yugakarāḥ 24 śailadvayo 27 'gnyaṅgakāḥ 63candrāmbhodhisamā 41 bhujānalamitā 32 bāṇeṣavo 55 'bjārṇavā 41nandadvandva 29 samā itīha kathitā adhyāyamantrāḥ kramāt || 15||

श्रीमत्काशीकरोपाख्यरामकृष्णसुधीकृतम् ।दुर्गास्तोत्रमिदं धीराः पश्यन्तु गतमत्सराः ॥ १६॥

śrīmatkāśīkaropākhyarāmakṛṣṇasudhīkṛtam |durgāstotramidaṃ dhīrāḥ paśyantu gatamatsarāḥ || 16||

इति श्रीकाशीकरोपनामक अनन्तभट्टपुत्ररामकृष्णभट्टविरचितश्रीदुर्गासप्तशतीसारभूतदुर्गास्तोत्रं सम्पूर्णम् ।

iti śrīkāśīkaropanāmaka anantabhaṭṭaputrarāmakṛṣṇabhaṭṭaviracitaśrīdurgāsaptaśatīsārabhūtadurgāstotraṃ sampūrṇam |