मुख्यप्राणाष्टकम् Mukhyaprana Ashtakam

भक्तिं श्रीरमणस्य पादयुगले प्रीत्या प्रदेहीशमच्चितं तत्पादपद्मचिन्तनरतं नित्यं विधेह्यच्युतम् ।त्वत्तातं मयि सुप्रसन्नमधुना विज्ञाप्य कुर्वञ्जसास्वामिन्प्राणगणाधिनाथ दयया दासं हि मां पालय ॥ १॥

bhaktiṃ śrīramaṇasya pādayugale prītyā pradehīśamaccitaṃ tatpādapadmacintanarataṃ nityaṃ vidhehyacyutam |tvattātaṃ mayi suprasannamadhunā vijñāpya kurvañjasāsvāminprāṇagaṇādhinātha dayayā dāsaṃ hi māṃ pālaya || 1||

त्वय्युत्तिष्ठति यत्कलेवरमभूत्पातैकपात्रं सुरास्त्रातुं नैव हि शेकुरादिपुरुषोऽप्यासीदुपेक्षारतः ।श्वासाख्यं मनुमस्य यत्तव वशं ब्रूतेऽविगीता श्रुतिःसत्वं प्राणगणाधिनाथ दयया दासं हि मां पालय ॥ २॥

tvayyuttiṣṭhati yatkalevaramabhūtpātaikapātraṃ surāstrātuṃ naiva hi śekurādipuruṣo'pyāsīdupekṣārataḥ |śvāsākhyaṃ manumasya yattava vaśaṃ brūte'vigītā śrutiḥsatvaṃ prāṇagaṇādhinātha dayayā dāsaṃ hi māṃ pālaya || 2||

येनाऽऽत्मीयजिनावनाय बलिना नीतः पुरोच्चाचलस्तीर्णः पूर्णपयोनिधिः खलहृता दृष्टा च सीताकृतिः ।तत्ते किं कथनीयमस्ति जगति व्यक्तस्य सत्पालनेस्वामिन्रामपदाब्जभृङ्ग तदव श्रीमन्हनूमन्नमः ॥ ३॥

yenā''tmīyajināvanāya balinā nītaḥ puroccācalastīrṇaḥ pūrṇapayonidhiḥ khalahṛtā dṛṣṭā ca sītākṛtiḥ |tatte kiṃ kathanīyamasti jagati vyaktasya satpālanesvāminrāmapadābjabhṛṅga tadava śrīmanhanūmannamaḥ || 3||

सेवाभिः परितुष्टधीः कविजनैर्गयाभिराद्यः पुमान्ब्रह्माणं किल भाविनं समतनोत्सन्तं भवन्तं प्रभुः ।साम्राज्ये सति विस्मृतिर्निजजने निन्द्या हि यत्वादशांस्वामिन्रामपदाब्जभृङ्ग तदव श्रीमन्हनूमन्नमः ॥ ४॥

sevābhiḥ parituṣṭadhīḥ kavijanairgayābhirādyaḥ pumānbrahmāṇaṃ kila bhāvinaṃ samatanotsantaṃ bhavantaṃ prabhuḥ |sāmrājye sati vismṛtirnijajane nindyā hi yatvādaśāṃsvāminrāmapadābjabhṛṅga tadava śrīmanhanūmannamaḥ || 4||

कामी येन हि कीचको विनिहतः क्रोधी च दुःशासनःस्तब्धो लुब्धसुयोधनश्च मणिमान्मुग्धो मदान्धो बकः ।कृष्णेर्ष्याभिरतश्च मागधपतिः षड्वैरिवर्गात्सदास त्वं भीम गुणाभिराम दयया दासं हि मामुद्धर ॥ ५॥

kāmī yena hi kīcako vinihataḥ krodhī ca duḥśāsanaḥstabdho lubdhasuyodhanaśca maṇimānmugdho madāndho bakaḥ |kṛṣṇerṣyābhirataśca māgadhapatiḥ ṣaḍvairivargātsadāsa tvaṃ bhīma guṇābhirāma dayayā dāsaṃ hi māmuddhara || 5||

दाहाद्येन विमोचितो निजजनस्य त्वं भवाग्नेरवस्वीयाध्वप्रतिबन्धकश्च निहतः किर्मीरनामा रणे ।प्रोद्यन्मध्वमताध्वगस्य सदय प्रत्यर्थिनस्सादयस्वामिन्सोमकुलाग्रगण्य भवतः पोतं हि मां न त्यज ॥ ६॥

dāhādyena vimocito nijajanasya tvaṃ bhavāgneravasvīyādhvapratibandhakaśca nihataḥ kirmīranāmā raṇe |prodyanmadhvamatādhvagasya sadaya pratyarthinassādayasvāminsomakulāgragaṇya bhavataḥ potaṃ hi māṃ na tyaja || 6||

विद्वत्सिन्धम(गृ)होदय द्विजपथप्रज्ञप्तिबीजोदयप्रत्यर्थ्यम्बुजमुद्रण प्रियजनप्रत्यूहघर्मार्दन ।हृल्लग्नामलकृष्णसस्मितदयावीक्षासुधाधिष्ण्य मांश्रीमन्मध्वमुनीन्द्रचन्द्रकुमुदस्थानीयमुद्बोधय ॥ ७॥

vidvatsindhama(gṛ)hodaya dvijapathaprajñaptibījodayapratyarthyambujamudraṇa priyajanapratyūhagharmārdana |hṛllagnāmalakṛṣṇasasmitadayāvīkṣāsudhādhiṣṇya māṃśrīmanmadhvamunīndracandrakumudasthānīyamudbodhaya || 7||

यद्वागाख्यकराः सतां सुखकराः दुर्वादिगर्वज्वराःसद्विद्याम्बुधिपोषको यदुदयोऽविद्याम्बुधेः शोषकः ।यः शर्वेण शिरोधृतोऽपि विशदं चक्रे मुरारेः पदंसोऽव्याद्दद्भुतमध्वतारकपतिर्हार्दान्धकारच्युतिः ॥ ८॥

yadvāgākhyakarāḥ satāṃ sukhakarāḥ durvādigarvajvarāḥsadvidyāmbudhipoṣako yadudayo'vidyāmbudheḥ śoṣakaḥ |yaḥ śarveṇa śirodhṛto'pi viśadaṃ cakre murāreḥ padaṃso'vyāddadbhutamadhvatārakapatirhārdāndhakāracyutiḥ || 8||

पद्यानामिदमष्टकं प्रविलसन्मध्वाकृतिस्पष्टकंतद्दासप्रियवादिराजयतिना तद्दत्तवाग्भूतिना ।हृद्यं यः पठतीरितं सुचरितं सः स्याद्दिशामष्टकेमाद्यन्मायिमतङ्गभङ्गकरणे सिंहप्रबर्हप्रभः ॥ ९॥

padyānāmidamaṣṭakaṃ pravilasanmadhvākṛtispaṣṭakaṃtaddāsapriyavādirājayatinā taddattavāgbhūtinā |hṛdyaṃ yaḥ paṭhatīritaṃ sucaritaṃ saḥ syāddiśāmaṣṭakemādyanmāyimataṅgabhaṅgakaraṇe siṃhaprabarhaprabhaḥ || 9||

इति श्रीमद्वादिराजपूज्यचरणविरचितंमुख्यप्राणाष्टकं सम्पूर्णम् ।भारतीरमणमुख्यप्राणान्तर्गत श्रीकृष्णार्पणमस्तु ।

iti śrīmadvādirājapūjyacaraṇaviracitaṃmukhyaprāṇāṣṭakaṃ sampūrṇam |bhāratīramaṇamukhyaprāṇāntargata śrīkṛṣṇārpaṇamastu |