बीजषोडशार्णमकरन्दस्तोत्रम् श्रीमकरन्दस्तवराजः Bijashodasharnamakarandastotram

श्रीगणेशाय नमः ॥विनियोगःॐ अस्य श्रीमकरन्दस्तवराजमन्त्रस्य ब्रह्मविद्यायाःश्रीदक्षिणामूर्ति ऋषिः\, अव्यक्त गायत्री छन्दः\,श्रीमन्महात्रिपुरसुन्दरी देवता\, अं बीजं\, आं शक्तिः\, सौःकीलकं\, दशमुद्राब्रह्मोपासनसौभाग्यं चतुर्वर्गाप्तयेविनियोगः॥ऋष्यादिन्यासःॐ श्रीदक्षिणामूर्तिऋषये नमः शिरसि। अव्यक्तगायत्रीछन्दसेनमः मुखे। श्रीमन्महात्रिपुरसुन्दरीदेवतायै नमः हृदि।अंबीजाय नमः लिङ्गयोनौ वा। आंशक्तये नमः नाभौ।सौकीलकाय नमः पादयोः। दशमुद्राब्रह्मोपासनसौभाग्यायचतुर्वर्गाप्तये विनियोगाय नमः सर्वाङ्गे। । । करन्यासश्रींह्रीं क्लीं ऐं सौः अङ्गुष्ठाभ्यां नमः। ॐ ह्रीं श्रीं तर्जनीभ्यांनमः। कएईलह्रीं मध्यमाभ्यां नमः। सकहलह्रींअनामिकाभ्यां नमः। सकलह्रीं कनिष्ठिकाभ्यां नमः । सौः ऐंक्लीं ह्रीं श्रीं करतलकरपृष्ठाभ्यां नमः।षडङ्गन्यासःश्रीं ह्रीं क्लीं ऐं सौः हृदयाय नमः। ॐ ह्रीं श्रीं शिरसे स्वाहा।कए ईलह्रीं शिखायै वषट्। हसकहलह्रीं कवचायहुम्। सकलह्रीं नेत्रत्रयाय वौषट्। सौः ऐं क्लीं ह्रीं श्रींअस्त्राय फट्।ध्यानम्बालार्कायुततेजसं त्रिनयनां रक्ताम्बरोल्लासिनीम्।नानालंकृतिराजमानवपुषे बालोडुराट्शेखराम्॥हस्तैरिक्षुधनुः सृणिं सुमशरं पाशं मुदा विभ्रतीम्।श्रीचक्रस्थितसुन्दरीं त्रिजगतामाधारभूतां स्मरेत्॥१बालार्कमण्डलाभासां\, चतुर्बाहां त्रिलोचनाम्।पाशाङ्कुशशरांश्चापं\, धारयन्तीं शिवां भजे॥२मानसपूजनम्लं पृथिव्यात्मकङ्गन्धं श्रीमहात्रिपुरसुन्दरीपादुकाभ्यांनमः अनुकल्पयामि। यह पढ़कर अधोमुखकनिष्ठाअङ्गुष्ठयोग से गन्धमुद्रा दिखाए। हंआकाशात्मकं पुष्पं श्रीमहात्रिपुरसुन्दरीपादुकाभ्यांनमः अनुकल्पयामि। यह पढ़कर अधोमुखतर्जनीअङ्गुष्ठयोग से पुष्पमुद्रा दिखाए। यं वाय्वात्मकंधूपं श्रीमहात्रिपुरसुन्दरीपादुकाभ्यां नमः अनुकल्पयामि।दिखाए।अथ स्तोत्रम् ।श्रींबीजे नादबिन्दुद्वितयशशिकलाकाररूपे स्वरूपेमातर्मे देहि बुद्धिं जहि जहि दुरितं पाहि मां दीननाथे ।अज्ञानध्वान्तनाशे क्षयरुचिरुचिरे प्रोल्लसत्पादपद्मेब्रह्मेशाद्यैः सुरेन्द्रैः सुरगणनमिते संस्तुतां त्वां नमामि ॥ १॥

śrīgaṇeśāya namaḥ ||viniyogaḥoṃ asya śrīmakarandastavarājamantrasya brahmavidyāyāḥśrīdakṣiṇāmūrti ṛṣiḥ\, avyakta gāyatrī chandaḥ\,śrīmanmahātripurasundarī devatā\, aṃ bījaṃ\, āṃ śaktiḥ\, sauḥkīlakaṃ\, daśamudrābrahmopāsanasaubhāgyaṃ caturvargāptayeviniyogaḥ||ṛṣyādinyāsaḥoṃ śrīdakṣiṇāmūrtiṛṣaye namaḥ śirasi| avyaktagāyatrīchandasenamaḥ mukhe| śrīmanmahātripurasundarīdevatāyai namaḥ hṛdi|aṃbījāya namaḥ liṅgayonau vā| āṃśaktaye namaḥ nābhau|saukīlakāya namaḥ pādayoḥ| daśamudrābrahmopāsanasaubhāgyāyacaturvargāptaye viniyogāya namaḥ sarvāṅge| | | karanyāsaśrīṃhrīṃ klīṃ aiṃ sauḥ aṅguṣṭhābhyāṃ namaḥ| oṃ hrīṃ śrīṃ tarjanībhyāṃnamaḥ| kaeīlahrīṃ madhyamābhyāṃ namaḥ| sakahalahrīṃanāmikābhyāṃ namaḥ| sakalahrīṃ kaniṣṭhikābhyāṃ namaḥ | sauḥ aiṃklīṃ hrīṃ śrīṃ karatalakarapṛṣṭhābhyāṃ namaḥ|ṣaḍaṅganyāsaḥśrīṃ hrīṃ klīṃ aiṃ sauḥ hṛdayāya namaḥ| oṃ hrīṃ śrīṃ śirase svāhā|kae īlahrīṃ śikhāyai vaṣaṭ| hasakahalahrīṃ kavacāyahum| sakalahrīṃ netratrayāya vauṣaṭ| sauḥ aiṃ klīṃ hrīṃ śrīṃastrāya phaṭ|dhyānambālārkāyutatejasaṃ trinayanāṃ raktāmbarollāsinīm|nānālaṃkṛtirājamānavapuṣe bāloḍurāṭśekharām||hastairikṣudhanuḥ sṛṇiṃ sumaśaraṃ pāśaṃ mudā vibhratīm|śrīcakrasthitasundarīṃ trijagatāmādhārabhūtāṃ smaret||1bālārkamaṇḍalābhāsāṃ\, caturbāhāṃ trilocanām|pāśāṅkuśaśarāṃścāpaṃ\, dhārayantīṃ śivāṃ bhaje||2mānasapūjanamlaṃ pṛthivyātmakaṅgandhaṃ śrīmahātripurasundarīpādukābhyāṃnamaḥ anukalpayāmi| yaha paṛhakara adhomukhakaniṣṭhāaṅguṣṭhayoga se gandhamudrā dikhāe| haṃākāśātmakaṃ puṣpaṃ śrīmahātripurasundarīpādukābhyāṃnamaḥ anukalpayāmi| yaha paṛhakara adhomukhatarjanīaṅguṣṭhayoga se puṣpamudrā dikhāe| yaṃ vāyvātmakaṃdhūpaṃ śrīmahātripurasundarīpādukābhyāṃ namaḥ anukalpayāmi|dikhāe|atha stotram |śrīṃbīje nādabindudvitayaśaśikalākārarūpe svarūpemātarme dehi buddhiṃ jahi jahi duritaṃ pāhi māṃ dīnanāthe |ajñānadhvāntanāśe kṣayarucirucire prollasatpādapadmebrahmeśādyaiḥ surendraiḥ suragaṇanamite saṃstutāṃ tvāṃ namāmi || 1||

लज्जाबीजस्वरूपे त्रिजगति वरदव्रीडया या स्थितेयंतां नित्यां शम्भुशक्तिं त्रिभुवनजननीं विश्वसम्पालनीं च ।सर्वासां तां निदानं सकलगुणमयीं सच्चिदानस्वरूपांतेजोरूपां प्रदीप्तां त्रिभुवननमितां ज्ञानदात्रीं नमामि ॥ २॥

lajjābījasvarūpe trijagati varadavrīḍayā yā sthiteyaṃtāṃ nityāṃ śambhuśaktiṃ tribhuvanajananīṃ viśvasampālanīṃ ca |sarvāsāṃ tāṃ nidānaṃ sakalaguṇamayīṃ saccidānasvarūpāṃtejorūpāṃ pradīptāṃ tribhuvananamitāṃ jñānadātrīṃ namāmi || 2||

क्लींबीजे कामरूपधृतकुसुमधनुर्बाणपाशाङ्कुशां तांवन्दे भास्वत्सरोजोदरविभवदृशं मोहयन्तीं त्रिलोकीम् ।काञ्चीमञ्जीरहाराङ्गदमुकुटलसत्स्वर्णमाणिक्यरत्नैर्भास्वन्तीमिन्दुवक्त्रां स्तनभरनमितां क्षीणमध्यां त्रिनेत्राम् ॥ ३॥

klīṃbīje kāmarūpadhṛtakusumadhanurbāṇapāśāṅkuśāṃ tāṃvande bhāsvatsarojodaravibhavadṛśaṃ mohayantīṃ trilokīm |kāñcīmañjīrahārāṅgadamukuṭalasatsvarṇamāṇikyaratnairbhāsvantīminduvaktrāṃ stanabharanamitāṃ kṣīṇamadhyāṃ trinetrām || 3||

ऐंवाणीबीजरूपे त्रिभुवनजडताध्वान्तविध्वंसिनी त्वंशब्दव्रह्मस्वरूपां श्रुतिभिरनुपदं गीयमाना त्वमेव ।मातर्मे देहि बुद्धिं मम सदसि परद्वन्द्वसङ्क्षोभकर्त्रोमैन्द्रींवाचस्पतेरप्यतिविविधपदं त्वत्पदाम्भोजमीडे ॥ ४॥

aiṃvāṇībījarūpe tribhuvanajaḍatādhvāntavidhvaṃsinī tvaṃśabdavrahmasvarūpāṃ śrutibhiranupadaṃ gīyamānā tvameva |mātarme dehi buddhiṃ mama sadasi paradvandvasaṅkṣobhakartromaindrīṃvācaspaterapyativividhapadaṃ tvatpadāmbhojamīḍe || 4||

सौःशक्त्या कामरूपे घटपटप्रभृतौ दृष्टहेतौ सदा यामाया काचिन्महत्वत्प्रभृतिपरिणतौ शूलभूता त्वमेव ।केचिद्बाह्यप्रपञ्चा मणिमिव हि तनौ तन्तुभूतात्मविद्याविद्याविभ्रान्तिवृन्दं क्षपयति जगतां मेनिरे शुद्धभावाः ॥ ५॥

sauḥśaktyā kāmarūpe ghaṭapaṭaprabhṛtau dṛṣṭahetau sadā yāmāyā kācinmahatvatprabhṛtipariṇatau śūlabhūtā tvameva |kecidbāhyaprapañcā maṇimiva hi tanau tantubhūtātmavidyāvidyāvibhrāntivṛndaṃ kṣapayati jagatāṃ menire śuddhabhāvāḥ || 5||

ओम्मातस्ते नमस्ते श्रुतिपथगुरुत्र्यक्षरब्रह्मरूपेमिथ्यामोहान्धकारे पतितमनुदिनं पाहि मां मन्दहीनम् ।मोहक्रोधप्रलोभप्रमथमदचयैः शत्रुभिः पीड्यतेऽसौपत्नीपुत्रादिभृत्यैर्नतविविधजनैः शृङ्खलाभिर्निबद्धम् ॥ ६॥

ommātaste namaste śrutipathagurutryakṣarabrahmarūpemithyāmohāndhakāre patitamanudinaṃ pāhi māṃ mandahīnam |mohakrodhapralobhapramathamadacayaiḥ śatrubhiḥ pīḍyate'saupatnīputrādibhṛtyairnatavividhajanaiḥ śṛṅkhalābhirnibaddham || 6||

ह्रीङ्कारे ह्रीस्वरूपे मम दह दुरितं व्याधिदारिद्र्यबीजंमातस्त्वत्पादपद्मं द्वितयपरिसते प्रार्थये भक्तिलेशम् ।त्वं वाणी त्वं च लक्ष्मीस्त्वमसि गिरिसुता ब्रह्मविष्णुस्मरारेश्चित्तंनित्यं स्मराख्ये कृतमिह जननि हृत्कटाक्षैकवृन्देः ॥ ७॥

hrīṅkāre hrīsvarūpe mama daha duritaṃ vyādhidāridryabījaṃmātastvatpādapadmaṃ dvitayaparisate prārthaye bhaktileśam |tvaṃ vāṇī tvaṃ ca lakṣmīstvamasi girisutā brahmaviṣṇusmarāreścittaṃnityaṃ smarākhye kṛtamiha janani hṛtkaṭākṣaikavṛndeḥ || 7||

श्रीङ्कारे श्रीस्वरूपे वितर मयि धनं धान्यहस्त्यश्वयुक्तंस्वर्णं माणिक्यरत्नाद्यभिलषितयुतं त्वत्पदार्थैः सुयोग्यम् ।विद्यां त्वं देहि मोक्षं मयि भवदहने देवि दन्दह्यमानेयोगीन्द्रैः सेव्यमाना भृतकलुषचयैर्मोक्षमन्वेषयद्भिः ॥ ८॥

śrīṅkāre śrīsvarūpe vitara mayi dhanaṃ dhānyahastyaśvayuktaṃsvarṇaṃ māṇikyaratnādyabhilaṣitayutaṃ tvatpadārthaiḥ suyogyam |vidyāṃ tvaṃ dehi mokṣaṃ mayi bhavadahane devi dandahyamāneyogīndraiḥ sevyamānā bhṛtakaluṣacayairmokṣamanveṣayadbhiḥ || 8||

कामो योनिश्चतुर्थस्वरत्रिदशपतिर्भौवनेशीवबीजंतावद्वर्णावली त्वं नतजनवरदे लास्यदे भक्तिप्रीते ।त्वत्पादाम्भोजयुग्मं हृदयसरसिजे सन्निधायैकचित्तेध्यात्वा त्वत्कर्मबन्धं त्वतिविमलधियो मुक्तवन्तो मुनीन्द्रः ॥ ९॥

kāmo yoniścaturthasvaratridaśapatirbhauvaneśīvabījaṃtāvadvarṇāvalī tvaṃ natajanavarade lāsyade bhaktiprīte |tvatpādāmbhojayugmaṃ hṛdayasarasije sannidhāyaikacittedhyātvā tvatkarmabandhaṃ tvativimaladhiyo muktavanto munīndraḥ || 9||

ब्रह्मेन्दुः कामदेवो वियदमरगुरुर्भौवनेशीवबीजंतावद्वर्णस्वरूपैर्घटितकनकलतां त्वां प्रसन्नोऽस्मि मातः ।विष्णुब्रह्मेशमूर्धस्थितमुकुटमणिप्रोल्लसत्पादपद्मांयोगीन्द्रैर्ध्येयपादाम्बुरुहनखशशिद्योतविद्योतितां त्वाम् ॥ १०॥

brahmenduḥ kāmadevo viyadamaragururbhauvaneśīvabījaṃtāvadvarṇasvarūpairghaṭitakanakalatāṃ tvāṃ prasanno'smi mātaḥ |viṣṇubrahmeśamūrdhasthitamukuṭamaṇiprollasatpādapadmāṃyogīndrairdhyeyapādāmburuhanakhaśaśidyotavidyotitāṃ tvām || 10||

इन्दुः कामः सुरेशो विदथनलसृग्वामनेत्रार्धचन्द्रैर्युक्तंयद्बीजमेतत्तदपि तव वपुः सच्चिदानन्दरूपम् ।बाला त्वं भैरवी त्वं त्रिभुवनजननी वारिणी नीलवर्णात्वं गौरी त्वं च काली सकलमनुमयी त्वं महामोक्षदात्री ॥ ११॥

induḥ kāmaḥ sureśo vidathanalasṛgvāmanetrārdhacandrairyuktaṃyadbījametattadapi tava vapuḥ saccidānandarūpam |bālā tvaṃ bhairavī tvaṃ tribhuvanajananī vāriṇī nīlavarṇātvaṃ gaurī tvaṃ ca kālī sakalamanumayī tvaṃ mahāmokṣadātrī || 11||

सौःकारा बीजराजस्त्रिभुवनजननी शक्तिराद्या त्वमेवत्वद्युक्तः शम्भुरेव प्रभवति चलितुं त्वां विना जाड्यवान् सः ।ब्रह्मा विष्णुः कपर्दी जननि तव कृपालेशमात्राच्छरीरंगृह्णन्तः सृष्टिरक्षाप्रलयमविचलच्चक्रिरे त्वद्वशस्थाः ॥ १२॥

sauḥkārā bījarājastribhuvanajananī śaktirādyā tvamevatvadyuktaḥ śambhureva prabhavati calituṃ tvāṃ vinā jāḍyavān saḥ |brahmā viṣṇuḥ kapardī janani tava kṛpāleśamātrāccharīraṃgṛhṇantaḥ sṛṣṭirakṣāpralayamavicalaccakrire tvadvaśasthāḥ || 12||

ऐम्बीजं वाग्भवाख्यं त्वमिह जडमतिध्वान्तचक्षुःप्रकाशामातः कारुण्यधाराभववलितदृशा पश्य भां दीननाथे ।मोह्यन्ते मोहितास्ते तव जननि महामायया बद्धचित्ताःकारुण्यं प्रार्थयन्ते तव पदयुगले ज्ञानवन्तो मुनीन्द्रः ॥ १३॥

aimbījaṃ vāgbhavākhyaṃ tvamiha jaḍamatidhvāntacakṣuḥprakāśāmātaḥ kāruṇyadhārābhavavalitadṛśā paśya bhāṃ dīnanāthe |mohyante mohitāste tava janani mahāmāyayā baddhacittāḥkāruṇyaṃ prārthayante tava padayugale jñānavanto munīndraḥ || 13||

क्लीङ्कारो बीजरूपस्तव जननि मनुश्रेष्ठमध्यप्रदेशःसाक्षाद्ब्रह्मस्वरूपो मदनतनुलता ब्रह्मणो मोहकर्त्री ।सुज्ञानस्मेरवक्त्राम्बुजकुहपलसत्सत्सु पीयूषधारावेदाश्चत्वार एते तुहिनगिरिसुते प्राप्तमीनेन्द्ररूपे ॥ १४॥

klīṅkāro bījarūpastava janani manuśreṣṭhamadhyapradeśaḥsākṣādbrahmasvarūpo madanatanulatā brahmaṇo mohakartrī |sujñānasmeravaktrāmbujakuhapalasatsatsu pīyūṣadhārāvedāścatvāra ete tuhinagirisute prāptamīnendrarūpe || 14||

ह्रीङ्कारोङ्काररूपा त्वमिह शशिमुखी ह्रींस्वरूपा त्वमेवक्षान्तिस्त्वं त्वं च कान्तिर्हरिहरकमलोद्भूतरूपा त्वमेव ।त्वं सिद्धिस्त्वं च ऋद्धिः स्मररिपुमनसस्त्वं च सम्मोहयन्तीविद्या त्वं मुक्तिहेतुर्भवजलधिजदुःखस्य हन्त्री त्वमेका ॥ १५॥

hrīṅkāroṅkārarūpā tvamiha śaśimukhī hrīṃsvarūpā tvamevakṣāntistvaṃ tvaṃ ca kāntirhariharakamalodbhūtarūpā tvameva |tvaṃ siddhistvaṃ ca ṛddhiḥ smararipumanasastvaṃ ca sammohayantīvidyā tvaṃ muktiheturbhavajaladhijaduḥkhasya hantrī tvamekā || 15||

श्रींबीजे श्रीस्वरूपे मधुरिपुमनसो मध्यमध्यासिता त्वंमातस्त्वद्भक्तिलेशादमरपतिरसौ प्राप्तवान् बुद्धिमेषाम् ।इत्येवं षोडशार्णः पठितमनुदिनं स्वर्गमोक्षैकहेतुःसिद्धीरष्टौ लभन्ते य इह न तु वरं श्रेष्ठमेते भजन्ते ॥ १६॥

śrīṃbīje śrīsvarūpe madhuripumanaso madhyamadhyāsitā tvaṃmātastvadbhaktileśādamarapatirasau prāptavān buddhimeṣām |ityevaṃ ṣoḍaśārṇaḥ paṭhitamanudinaṃ svargamokṣaikahetuḥsiddhīraṣṭau labhante ya iha na tu varaṃ śreṣṭhamete bhajante || 16||

पूजयित्वा विधानेन महात्रिपुरसुन्दरीम् ।इमं स्तवं पठित्वा तु देवीसायुज्यमाप्नुयात् ॥ १७॥

pūjayitvā vidhānena mahātripurasundarīm |imaṃ stavaṃ paṭhitvā tu devīsāyujyamāpnuyāt || 17||

इति विष्णुयामले शिवोक्तं बीजषोडशार्णमकरन्दस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥

iti viṣṇuyāmale śivoktaṃ bījaṣoḍaśārṇamakarandastotraṃ sampūrṇam ||