षडाननस्तुतिः Shri Shadanana Stutih

श्रीगौरीसहितेशभालनयनादुद्भूतमग्न्याशुगव्यूढं विष्णुपदीपयश्शरवणे सम्भूतमन्यादृशम् ।षोढाविग्रहसुन्दरास्यममलं श्रीकृत्तिकाप्रीतयेशर्वाण्यङ्कविभूषणं स्फुरतु मच्चित्ते गुहाख्यं महः ॥ १॥

śrīgaurīsahiteśabhālanayanādudbhūtamagnyāśugavyūḍhaṃ viṣṇupadīpayaśśaravaṇe sambhūtamanyādṛśam |ṣoḍhāvigrahasundarāsyamamalaṃ śrīkṛttikāprītayeśarvāṇyaṅkavibhūṣaṇaṃ sphuratu maccitte guhākhyaṃ mahaḥ || 1||

त्रिषडकृशदृगब्जष्षण्मुखाम्भोरुहश्रीःद्विषडतुलभुजाढ्यः कोटिकन्दर्पशोभः ।शिखिवरमधिरूढः शिक्षयन् सर्वलोकान्कलयतु मम भव्यं कार्तिकेयो महात्मा ॥ २॥

triṣaḍakṛśadṛgabjaṣṣaṇmukhāmbhoruhaśrīḥdviṣaḍatulabhujāḍhyaḥ koṭikandarpaśobhaḥ |śikhivaramadhirūḍhaḥ śikṣayan sarvalokānkalayatu mama bhavyaṃ kārtikeyo mahātmā || 2||

यद्रूपं निर्गुणं ते तदिह गुणमहायोगिभिर्ध्यानगम्यंयच्चान्यद्विश्वरूपं तदनवधितया योगिभिश्चाप्यचिन्त्यम् ।षड्वक्त्राष्टादशाक्षाद्युपहितकरुणामूर्तिरेषैव भातिस्वाराध्याशेषदुःखप्रशमनबहुलीलास्पदा चाप्यतुल्या ॥ ३॥

yadrūpaṃ nirguṇaṃ te tadiha guṇamahāyogibhirdhyānagamyaṃyaccānyadviśvarūpaṃ tadanavadhitayā yogibhiścāpyacintyam |ṣaḍvaktrāṣṭādaśākṣādyupahitakaruṇāmūrtireṣaiva bhātisvārādhyāśeṣaduḥkhapraśamanabahulīlāspadā cāpyatulyā || 3||

यच्छ्रीमत्पादपङ्केरुहयुगलमहापादुके स्वस्वमूर्ध्नाधर्तुं विष्णुप्रमुख्या अपि च सुमनसः प्रागकुर्वंस्तपांसि ।तत्तादृक्स्थूलभूतं पदकमलयुगं योगिहृद्।ह्ध्यानगम्यंश्रीसुब्रह्मण्य साक्षात् स्फुरतु मम हृदि त्वत्कटाक्षेण नित्यम् ॥ ४॥

yacchrīmatpādapaṅkeruhayugalamahāpāduke svasvamūrdhnādhartuṃ viṣṇupramukhyā api ca sumanasaḥ prāgakurvaṃstapāṃsi |tattādṛksthūlabhūtaṃ padakamalayugaṃ yogihṛd|hdhyānagamyaṃśrīsubrahmaṇya sākṣāt sphuratu mama hṛdi tvatkaṭākṣeṇa nityam || 4||

यस्य श्रीशमुखामराश्च जगति क्रीडां च बाल्योद्भवांचित्रारोपितमानुषा इव समालोक्याभवंस्तम्भिताः ।लोकोपद्रवकृत्स नारदपशुर्यस्याभवद्वाहनंसोऽस्मान् पातु निरन्तरं करुणया श्रीबालषाण्मातुरः ॥ ५॥

yasya śrīśamukhāmarāśca jagati krīḍāṃ ca bālyodbhavāṃcitrāropitamānuṣā iva samālokyābhavaṃstambhitāḥ |lokopadravakṛtsa nāradapaśuryasyābhavadvāhanaṃso'smān pātu nirantaraṃ karuṇayā śrībālaṣāṇmāturaḥ || 5||

येन साक्षाचतुर्वक्त्रः प्रणवार्थविनिर्णये ।कारागृहं प्रापितोऽभूत् सुब्रह्मण्यः स पातु माम् ॥ ६॥

yena sākṣācaturvaktraḥ praṇavārthavinirṇaye |kārāgṛhaṃ prāpito'bhūt subrahmaṇyaḥ sa pātu mām || 6||

कारुण्यद्रुतपञ्चकृत्यनिरतस्यानन्दमूर्तेर्मुखैःश्रीशम्भोः सह पञ्चभिश्च गिरिजावक्त्रं मिलित्वामलम् ।यस्य श्रीशिवशक्त्यभिन्नवपुषो वक्त्राब्जषट्काकृतिंधत्ते सोऽसुरवंशभूधरपविः सेनापतिः पातु नः ॥ ७॥

kāruṇyadrutapañcakṛtyaniratasyānandamūrtermukhaiḥśrīśambhoḥ saha pañcabhiśca girijāvaktraṃ militvāmalam |yasya śrīśivaśaktyabhinnavapuṣo vaktrābjaṣaṭkākṛtiṃdhatte so'suravaṃśabhūdharapaviḥ senāpatiḥ pātu naḥ || 7||

यः शक्त्या तारकोरःस्थलमतिकठिनं क्रौञ्चगोत्रं च भित्त्वाहत्वा तत्सैन्यशेषं निखिलमपि च तान् वीरबाहुप्रमुख्यान् ।उद्धृत्वा युद्धरङ्गे सपदि च कुसुमैर्वर्षितो नाकिवृन्दैःपायादायासतोऽस्मान् स झटिति करुणाराशिरीशानसूनुः ॥ ८॥

yaḥ śaktyā tārakoraḥsthalamatikaṭhinaṃ krauñcagotraṃ ca bhittvāhatvā tatsainyaśeṣaṃ nikhilamapi ca tān vīrabāhupramukhyān |uddhṛtvā yuddharaṅge sapadi ca kusumairvarṣito nākivṛndaiḥpāyādāyāsato'smān sa jhaṭiti karuṇārāśirīśānasūnuḥ || 8||

यद्दूतो वीरबाहुः सपदि जलनिधिं व्योममार्गेण तीर्त्वाजित्वा लङ्कां समेत्य द्रुतमथ नगरीं वीरमाहेन्द्रनाम्नीम् ।देवानाश्वास्य शूरप्रहितमपि बलं तत्सभां गोपुरादीन्भित्त्वा यत्पादपद्मं पुनरपि च समेत्यानमत्तं भजेहम् ॥ ९॥

yaddūto vīrabāhuḥ sapadi jalanidhiṃ vyomamārgeṇa tīrtvājitvā laṅkāṃ sametya drutamatha nagarīṃ vīramāhendranāmnīm |devānāśvāsya śūraprahitamapi balaṃ tatsabhāṃ gopurādīnbhittvā yatpādapadmaṃ punarapi ca sametyānamattaṃ bhajeham || 9||

यो वैकुण्ठादिदेवैः स्तुतपदकमलो वीरभूतादिसैन्यैःसंवीत नस्तो (संवीतो यो नभस्तो) झटिति जलनिधिं द्योपथेनैव तीर्त्वा ।शूरद्वीपोत्तरस्यां दिशि मणिविलसद्धेमकूटाख्यपुर्यांत्वष्टुर्निर्माणजायां कृतवसतिरभूत् पातु नः षण्मुखः सः ॥ १०॥

yo vaikuṇṭhādidevaiḥ stutapadakamalo vīrabhūtādisainyaiḥsaṃvīta nasto (saṃvīto yo nabhasto) jhaṭiti jalanidhiṃ dyopathenaiva tīrtvā |śūradvīpottarasyāṃ diśi maṇivilasaddhemakūṭākhyapuryāṃtvaṣṭurnirmāṇajāyāṃ kṛtavasatirabhūt pātu naḥ ṣaṇmukhaḥ saḥ || 10||

नानाभूतौघविध्वंसितनिजपृतनो निर्जितश्च द्विरावृत्त्यालब्धस्वावमाने निजपितरि ततः सङ्गरे भानुकोपः ।मायी यत्पादभृत्यप्रवरतरमहावीरबाहुप्रणष्टप्राणोऽभूत् सोऽस्तु (नित्यं) विमलतरमहाश्रेयसे तारकारिः ॥ ११॥

nānābhūtaughavidhvaṃsitanijapṛtano nirjitaśca dvirāvṛttyālabdhasvāvamāne nijapitari tataḥ saṅgare bhānukopaḥ |māyī yatpādabhṛtyapravarataramahāvīrabāhupraṇaṣṭaprāṇo'bhūt so'stu (nityaṃ) vimalataramahāśreyase tārakāriḥ || 11||

येन कृच्छ्रेण निहतः सिंहवक्त्रो महाबलः ।द्विसहस्रभुजो भीमः ससैन्यस्तं गुहं भजे ॥ १२॥

yena kṛcchreṇa nihataḥ siṃhavaktro mahābalaḥ |dvisahasrabhujo bhīmaḥ sasainyastaṃ guhaṃ bhaje || 12||

भूरिभीषणमहायुधारवक्षोभिताब्धिगणयुद्धम (ण्डलः) ।सिंहवक्त्रशिवपुत्रयो रणः सिंहवक्त्रशिवपुत्रयोरिव ॥ १३॥

bhūribhīṣaṇamahāyudhāravakṣobhitābdhigaṇayuddhama (ṇḍalaḥ) |siṃhavaktraśivaputrayo raṇaḥ siṃhavaktraśivaputrayoriva || 13||

शूरापत्यगणेषु यस्य गणपैनष्टेषु सिंहाननोदैत्यः क्रूरबलोऽसुरेन्द्रसहजः सेनासहजैर्युतः ।युद्धे च्छिन्नभुजोत्तमाङ्गनिकरो यद्बाहुवज्राहतोमृत्युं प्राप स मृत्युजन्यभयतो मां पातु वल्लीश्वरः ॥ १४॥

śūrāpatyagaṇeṣu yasya gaṇapainaṣṭeṣu siṃhānanodaityaḥ krūrabalo'surendrasahajaḥ senāsahajairyutaḥ |yuddhe cchinnabhujottamāṅganikaro yadbāhuvajrāhatomṛtyuṃ prāpa sa mṛtyujanyabhayato māṃ pātu vallīśvaraḥ || 14||

अष्टोत्तरसहस्राण्डप्राप्तशूरबलं महत् ।क्षणेन यः संहृतवान् स गुहः पातु मां सदा ॥ १५॥

aṣṭottarasahasrāṇḍaprāptaśūrabalaṃ mahat |kṣaṇena yaḥ saṃhṛtavān sa guhaḥ pātu māṃ sadā || 15||

अण्डभित्तिपरिकम्पिभीषणक्रूरसैन्यपरिवारपूर्णयोः ।शूरपद्मगुहयोर्महारणः शूरपद्मगुहयोरिवोल्बणः ॥ १६॥

aṇḍabhittiparikampibhīṣaṇakrūrasainyaparivārapūrṇayoḥ |śūrapadmaguhayormahāraṇaḥ śūrapadmaguhayorivolbaṇaḥ || 16||

नानारूपधरश्च निस्तुलबलो नानाविधैरायुधैर्युद्धं दिक्षु विदिक्षु दर्शितमहाकायोऽण्डषण्डेष्वपि ।यः शक्त्याशु विभिन्नतामुपगतः शूरोऽभवद्वाहनंकेतुश्चापि नमामि यस्य शिरसा तस्याङ् घ्रिपङ्केरुहे ॥ १७॥

nānārūpadharaśca nistulabalo nānāvidhairāyudhairyuddhaṃ dikṣu vidikṣu darśitamahākāyo'ṇḍaṣaṇḍeṣvapi |yaḥ śaktyāśu vibhinnatāmupagataḥ śūro'bhavadvāhanaṃketuścāpi namāmi yasya śirasā tasyāṅ ghripaṅkeruhe || 17||

केकिकुक्कुटरूपाभ्यां यस्य वाहनकेतुताम् ।अद्यापि वहते शूरस्तं ध्यायाम्यन्वहं हृदि ॥ १८॥

kekikukkuṭarūpābhyāṃ yasya vāhanaketutām |adyāpi vahate śūrastaṃ dhyāyāmyanvahaṃ hṛdi || 18||

देवैः सम्पूजितो यो बहुविधसुमनोवर्षिभिभूरिहत्राहि स्वर्गलोके विपुलतरमहावैभवैरभ्यषिञ्चत् ।तद्दत्तां तस्य कन्यां स्वयमपि कृपया देवयानामुदूह्यश्रीमत्कैलासमाप द्रुतमथ लवलीं चोद्वहंस्तं भजेऽहम् ॥ १९॥

devaiḥ sampūjito yo bahuvidhasumanovarṣibhibhūrihatrāhi svargaloke vipulataramahāvaibhavairabhyaṣiñcat |taddattāṃ tasya kanyāṃ svayamapi kṛpayā devayānāmudūhyaśrīmatkailāsamāpa drutamatha lavalīṃ codvahaṃstaṃ bhaje'ham || 19||

तत्रानन्तगुणाभिराममतुलं चाग्रे नमन्तं सुतंयं दृष्ट्वा निखिलप्रपञ्चपितरावाघ्राय मूर्ध्न्यादरात् ।स्वात्मानन्दसुखातिशायि परमानन्दं समाजग्मतुःमच्चित्तभ्रमरो वसत्वनुदिनं तत्पादपद्मान्तरे ॥ २०॥

tatrānantaguṇābhirāmamatulaṃ cāgre namantaṃ sutaṃyaṃ dṛṣṭvā nikhilaprapañcapitarāvāghrāya mūrdhnyādarāt |svātmānandasukhātiśāyi paramānandaṃ samājagmatuḥmaccittabhramaro vasatvanudinaṃ tatpādapadmāntare || 20||

दुष्पुत्रैर्जननी सती पतिमती कोपोद्धतैः स्वैरिणीरण्डासीत्यतिनिन्दितापि न तथा भूयाद्यथा तत्त्वतः ।दुष्पाषण्डिजनैर्दुराग्रहपरैस्स्कान्दं पुराणं महत्मिथ्येत्युक्तमपि क्वचिच्च न तथा भूयात्तथा सत्यतः ॥ २१॥

duṣputrairjananī satī patimatī kopoddhataiḥ svairiṇīraṇḍāsītyatininditāpi na tathā bhūyādyathā tattvataḥ |duṣpāṣaṇḍijanairdurāgrahaparaisskāndaṃ purāṇaṃ mahatmithyetyuktamapi kvacicca na tathā bhūyāttathā satyataḥ || 21||

किं तु तद्दूषणात्तेषामेव कुत्सितजन्मनाम् ।ऐहिकामुष्मिकमहापुरुषार्थक्षयो भवेत् ॥ २२॥

kiṃ tu taddūṣaṇātteṣāmeva kutsitajanmanām |aihikāmuṣmikamahāpuruṣārthakṣayo bhavet || 22||

यत्संहिताषट्कमध्ये द्वितीया सूतसंहिता ।भाति वेदशिरोभूषा स्कान्दं तत्केन वर्ण्यते ॥ २३॥

yatsaṃhitāṣaṭkamadhye dvitīyā sūtasaṃhitā |bhāti vedaśirobhūṣā skāndaṃ tatkena varṇyate || 23||

यस्य शम्भौ परा भक्तिर्यस्मिन्नीशकृपामला ।अपांसुला यस्य माता तस्य स्कान्दे भवेद्रतिः ॥ २४॥

yasya śambhau parā bhaktiryasminnīśakṛpāmalā |apāṃsulā yasya mātā tasya skānde bhavedratiḥ || 24||

षडाननस्तुतिमिमां यो जपेदनुवासरम् ।धर्ममर्थं च कामं च मोक्षं चापि स विन्दति ॥ २५॥

ṣaḍānanastutimimāṃ yo japedanuvāsaram |dharmamarthaṃ ca kāmaṃ ca mokṣaṃ cāpi sa vindati || 25||

॥ इति श्रीषडाननस्तुतिः सम्पूर्णा ॥

|| iti śrīṣaḍānanastutiḥ sampūrṇā ||