इन्द्राणीसप्तशती Indranisaptashati

॥ प्रथमं गायत्रं शतकम् ॥॥ प्रथमः शशिवदनापादः ॥हरिललने मे पथि तिमिराणि ।हरदरहासद्युतिभिरिमानि ॥ १॥

|| prathamaṃ gāyatraṃ śatakam |||| prathamaḥ śaśivadanāpādaḥ ||harilalane me pathi timirāṇi |haradarahāsadyutibhirimāni || 1||

अगतिमवीर्यामपगतधैर्याम् ।अवतु शची मे जनिभुवमार्याम् ॥ २॥

agatimavīryāmapagatadhairyām |avatu śacī me janibhuvamāryām || 2||

शृणु करुणावत्यलघुमखर्वे ।स्तवमहमार्यस्तव शचि कुर्वे ॥ ३॥

śṛṇu karuṇāvatyalaghumakharve |stavamahamāryastava śaci kurve || 3||

त्रिजगदतीतो विलसति नित्यः ।अणुरणुतो यो भगवति सत्यः ॥ ४॥

trijagadatīto vilasati nityaḥ |aṇuraṇuto yo bhagavati satyaḥ || 4||

त्वमखिलकार्येष्वयि धृतसक्तिः ।उरुगतिरस्य प्रभुतमशक्तिः ॥ ५॥

tvamakhilakāryeṣvayi dhṛtasaktiḥ |urugatirasya prabhutamaśaktiḥ || 5||

विदुरिममेके जगति महेन्द्रम् ।जगुरयि केचिज्जननि महेशम् ॥ ६॥

vidurimameke jagati mahendram |jagurayi kecijjanani maheśam || 6||

अवगतवेदो वदति महेन्द्रम् ।परिचिततन्त्रो भणति महेशम् ॥ ७॥

avagatavedo vadati mahendram |paricitatantro bhaṇati maheśam || 7||

जननि शचि त्वं प्रथमदलस्य ।भगवति दुर्गास्यपरदलस्य ॥ ८॥

janani śaci tvaṃ prathamadalasya |bhagavati durgāsyaparadalasya || 8||

न शचि शिवातस्त्वमितरदैवम् ।बहुमुनिवाणीसमरसतैवम् ॥ ९॥

na śaci śivātastvamitaradaivam |bahumunivāṇīsamarasataivam || 9||

दिवि च सिताद्रौ शचिवपुषोर्वाम् ।पृथगुपलम्भादयि भिदयोक्तिः ॥ १०॥

divi ca sitādrau śacivapuṣorvām |pṛthagupalambhādayi bhidayoktiḥ || 10||

तनुयुगमूलं वपुरतिमायम् ।करचरणाद्यैर्वियुतममेयम् ॥ ११॥

tanuyugamūlaṃ vapuratimāyam |karacaraṇādyairviyutamameyam || 11||

त्वमुदरवर्तित्रिभुवनजीवा ।भवसि शची सा जननि शिवा वा ॥ १२॥

tvamudaravartitribhuvanajīvā |bhavasi śacī sā janani śivā vā || 12||

विभुशुचिकीलाततिरयि धूमम् ।त्वममरमार्गं बत वमसीमम् ॥ १३॥

vibhuśucikīlātatirayi dhūmam |tvamamaramārgaṃ bata vamasīmam || 13||

जयसि नभस्थो जननि परस्तात् ।नभसि च भान्ती भवसि पुरस्तात् ॥ १४॥

jayasi nabhastho janani parastāt |nabhasi ca bhāntī bhavasi purastāt || 14||

त्वमतनुरम्ब ज्वलसि परस्तात् ।इह खशरीरा लससि पुरस्तात् ॥ १५॥

tvamatanuramba jvalasi parastāt |iha khaśarīrā lasasi purastāt || 15||

जननि परस्तान्मतिरसि भर्तुः ।असि खशरीरा पृथगवगन्त्री ॥ १६॥

janani parastānmatirasi bhartuḥ |asi khaśarīrā pṛthagavagantrī || 16||

अणुचयरूपं भगवति शान्तम् ।न भवति शून्यं तदिदमनन्तम् ॥ १७॥

aṇucayarūpaṃ bhagavati śāntam |na bhavati śūnyaṃ tadidamanantam || 17||

दिवि दधतीशे पुरुषशरीरम् ।जननि पुरन्ध्री तनुरभवस्त्वम् ॥ १८॥

divi dadhatīśe puruṣaśarīram |janani purandhrī tanurabhavastvam || 18||

दृशि विलसन्तं प्रभुमुपयान्ती ।भवसि विराट् त्वं नृतनुषु भान्ती ॥ १९॥

dṛśi vilasantaṃ prabhumupayāntī |bhavasi virāṭ tvaṃ nṛtanuṣu bhāntī || 19||

तव गुणगानं जननि विधातुम् ।भवति पटुः को वियदिव मातुम् ॥ २०॥

tava guṇagānaṃ janani vidhātum |bhavati paṭuḥ ko viyadiva mātum || 20||

भगवति तृप्तिर्भवतु न वा ते ।अभिलषिताप्तिर्भवतु न वा मे ॥ २१॥

bhagavati tṛptirbhavatu na vā te |abhilaṣitāptirbhavatu na vā me || 21||

भजति तवाङ्घ्रिं मम खलु भाषा ।पति मनुरागात् प्रियमिव योषा ॥ २२॥

bhajati tavāṅghriṃ mama khalu bhāṣā |pati manurāgāt priyamiva yoṣā || 22||

अघमपहर्तुं शुभमपि कर्तुम् ।अलमजरे ते गुणगणगानम् ॥ २३॥

aghamapahartuṃ śubhamapi kartum |alamajare te guṇagaṇagānam || 23||

अवसि जगत्त्वं कुलिशिभुजस्था ।अव मुनिभूमिं गणपतिधीस्था ॥ २४॥

avasi jagattvaṃ kuliśibhujasthā |ava munibhūmiṃ gaṇapatidhīsthā || 24||

शशिवदनाभिर्गणपतिजाभिः ।शशिवदनाद्या परिचरिताऽस्तु ॥ २५॥

śaśivadanābhirgaṇapatijābhiḥ |śaśivadanādyā paricaritā'stu || 25||

॥ द्वितीयस्तनुमध्यापादः ॥ध्वान्तं परिहर्तुं तेजांस्यपि भर्तुम् ।अन्तर्जगदम्बा हासं कुरुतान्मे ॥ २६॥

|| dvitīyastanumadhyāpādaḥ ||dhvāntaṃ parihartuṃ tejāṃsyapi bhartum |antarjagadambā hāsaṃ kurutānme || 26||

भीतामरिधूतामार्यावनिमेताम् ।सम्राज्ञि बुधानां दूनामव दीनाम् ॥ २७॥

bhītāmaridhūtāmāryāvanimetām |samrājñi budhānāṃ dūnāmava dīnām || 27||

ईशस्य सहायां विश्वस्य विधाने ।आकाशशरीरामम्बां प्रणमामः ॥ २८॥

īśasya sahāyāṃ viśvasya vidhāne |ākāśaśarīrāmambāṃ praṇamāmaḥ || 28||

कर्तुर्भुवनानां मायासि शचि त्वम् ।सत्यस्य तपोऽसि ज्ञस्यासि मनीषा ॥ २९॥

karturbhuvanānāṃ māyāsi śaci tvam |satyasya tapo'si jñasyāsi manīṣā || 29||

आज्ञासि विनेतुस्तेजोऽसि विभातः ।निर्यत्नसमाधेरानन्दरसोऽसि ॥ ३०॥

ājñāsi vinetustejo'si vibhātaḥ |niryatnasamādherānandaraso'si || 30||

तस्य त्वमनन्याऽप्यन्येव खकाया ।अत्यद्भुतमाया जायाऽसि सहाया ॥ ३१॥

tasya tvamananyā'pyanyeva khakāyā |atyadbhutamāyā jāyā'si sahāyā || 31||

आकाशशरीरां जायामशरीरः ।आलिङ्ग्य विभुस्त्वां नन्दत्ययि चित्रम् ॥ ३२॥

ākāśaśarīrāṃ jāyāmaśarīraḥ |āliṅgya vibhustvāṃ nandatyayi citram || 32||

वज्रेश्वरि घस्रे यद्वन्मुकुटेन ।दीप्तेन सवित्र मूर्धा तव भाति ॥ ३३॥

vajreśvari ghasre yadvanmukuṭena |dīptena savitra mūrdhā tava bhāti || 33||

नक्षत्रसहस्रैश्शुभ्रद्युतिभिस्ते ।पुष्पायितमेतैर्मातर्निशिमस्ते ॥ ३४॥

nakṣatrasahasraiśśubhradyutibhiste |puṣpāyitametairmātarniśimaste || 34||

घस्रः खलु कालो राज्यं ननु कर्तुम् ।रात्रिः खलु कालो रन्तुं रमणेन ॥ ३५॥

ghasraḥ khalu kālo rājyaṃ nanu kartum |rātriḥ khalu kālo rantuṃ ramaṇena || 35||

निःशब्दतरङ्गास्वग्लौषु निशासु ।नूनं खशरीरे कान्तं रमयन्ती ॥ ३६॥

niḥśabdataraṅgāsvaglauṣu niśāsu |nūnaṃ khaśarīre kāntaṃ ramayantī || 36||

सान्द्रोडुसुमस्रग्विभ्राजितकेशा ।ध्वान्तासितचेला शान्ताऽप्यसि भीमा ॥ ३७॥

sāndroḍusumasragvibhrājitakeśā |dhvāntāsitacelā śāntā'pyasi bhīmā || 37||

राजन्मिततारामन्दारवतंसाम् ।मातस्सितभासा स्मेरां हसितेन ॥ ३८॥

rājanmitatārāmandāravataṃsām |mātassitabhāsā smerāṃ hasitena || 38||

ज्योत्स्ना घनसारद्रावैरनुलिप्ताम् ।त्वां वीक्ष्य न शान्तिः कस्य क्षणदासु ॥ ३९॥

jyotsnā ghanasāradrāvairanuliptām |tvāṃ vīkṣya na śāntiḥ kasya kṣaṇadāsu || 39||

बालारुणरोचिः काश्मीररजोभिः ।आलिप्तमुखीं त्वां प्रातः प्रणमामि ॥ ४०॥

bālāruṇarociḥ kāśmīrarajobhiḥ |āliptamukhīṃ tvāṃ prātaḥ praṇamāmi || 40||

सायं समयश्री लाक्षारसरक्तम् ।प्रत्यक् प्रसृतं ते वन्दे वरदेऽङ्घ्रिम् ॥ ४१॥

sāyaṃ samayaśrī lākṣārasaraktam |pratyak prasṛtaṃ te vande varade'ṅghrim || 41||

दीप्तार्ककिरीटां सर्वान् विनयन्तीम् ।वन्दे भुवनानां राज्ञीमसमानाम् ॥ ४२॥

dīptārkakirīṭāṃ sarvān vinayantīm |vande bhuvanānāṃ rājñīmasamānām || 42||

धूताखिलरोगाः श्वासास्तव वाताः ।मातर्वितरन्तु प्राणस्य बलं नः ॥ ४३॥

dhūtākhilarogāḥ śvāsāstava vātāḥ |mātarvitarantu prāṇasya balaṃ naḥ || 43||

प्राञ्चस्तव वाताः स्वासाः शमुशन्तु ।प्रत्यञ्च एमे नः पापं शमयन्तु ॥ ४४॥

prāñcastava vātāḥ svāsāḥ śamuśantu |pratyañca eme naḥ pāpaṃ śamayantu || 44||

मन्मातरवाञ्चो वीर्यं वितरन्तु ।सन्तापमुदञ्चः सर्वं च हरन्तु ॥ ४५॥

manmātaravāñco vīryaṃ vitarantu |santāpamudañcaḥ sarvaṃ ca harantu || 45||

अस्या इव भूमेर्भूतप्रसवायाः ।एकैकश आहुर्येषां महिमानम् ॥ ४६॥

asyā iva bhūmerbhūtaprasavāyāḥ |ekaikaśa āhuryeṣāṃ mahimānam || 46||

अद्रेरुपलानां नद्याः सिकतानाम् ।येषां च न कध्च्छिक्तो गणनायाम् ॥ ४७॥

adrerupalānāṃ nadyāḥ sikatānām |yeṣāṃ ca na kadhcchikto gaṇanāyām || 47||

रोमायितमेतैर्गोलैस्तव काये ।व्याख्यातमनेन श्लाघ्यं तव भाग्यम् ॥ ४८॥

romāyitametairgolaistava kāye |vyākhyātamanena ślāghyaṃ tava bhāgyam || 48||

विश्वं वहसीदं जम्भारिभुजस्था ।आर्यान्वहमातर्वासिष्ठमतिस्था ॥ ४९॥

viśvaṃ vahasīdaṃ jambhāribhujasthā |āryānvahamātarvāsiṣṭhamatisthā || 49||

आद्यां भुवनानां भर्तुस्तनुमध्याम् ।भक्त्स्य भजन्तामेतास्तनुमध्याः ॥ ५०॥

ādyāṃ bhuvanānāṃ bhartustanumadhyām |bhaktsya bhajantāmetāstanumadhyāḥ || 50||