धर्माम्बिकास्तवः Hymn On Dharmambika

त्यागराजविरचितःकल्याणामृतकामधेनुमहिले कामप्रियाहर्षदेकारुण्यामृतवापिके पिकशिशुस्वानन्दसल्लापिनि ।कामेशप्रियकामकल्पलतिके कादम्बवाटीप्रियेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ १ ॥

tyāgarājaviracitaḥkalyāṇāmṛtakāmadhenumahile kāmapriyāharṣadekāruṇyāmṛtavāpike pikaśiśusvānandasallāpini |kāmeśapriyakāmakalpalatike kādambavāṭīpriyedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 1 ||

एणीबालविलोचने फणिमणिश्रेणीलसत्कङ्कणेतूणीराकृतजङ्घिके त्रिनयने स्थाणोर्मनोहारिणि ।वाणीपाणिसरोजवादितलसद्वीणास्वरालापिकेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ २ ॥

eṇībālavilocane phaṇimaṇiśreṇīlasatkaṅkaṇetūṇīrākṛtajaṅghike trinayane sthāṇormanohāriṇi |vāṇīpāṇisarojavāditalasadvīṇāsvarālāpikedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 2 ||

ईशित्वादिविभूतिकस्वविभवे ईकारसिंहासनेइन्द्राणीपठितस्तुते इहपरत्राणध्वजे इन्दिरे ।ईशानादिसुरेन्द्रसेवकजने ईशाधिराजेश्वरीदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ३ ॥

īśitvādivibhūtikasvavibhave īkārasiṃhāsaneindrāṇīpaṭhitastute ihaparatrāṇadhvaje indire |īśānādisurendrasevakajane īśādhirājeśvarīdehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 3 ||

लावण्याब्धिपयोजवक्त्रनयने लक्ष्मीकरालोकनेलक्ष्मीकान्तनिषेविताङ्घ्रिकमले लम्बोदरश्रीकरि ।लक्ष्यालक्ष्यविलक्षणे क्षणवतां स्वानन्दवृद्धिप्रदेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ४ ॥

lāvaṇyābdhipayojavaktranayane lakṣmīkarālokanelakṣmīkāntaniṣevitāṅghrikamale lambodaraśrīkari |lakṣyālakṣyavilakṣaṇe kṣaṇavatāṃ svānandavṛddhipradedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 4 ||

ह्रीपाशादिविमोचनेऽतिचतुरे हृद्ग्रन्थिविच्छेदिकेहृद्यानन्दसुधारसार्द्रमधुना संतर्पणाह्लादिनि ।ह्रींकारार्थजगद्विलासविभवे विद्ये विमर्शात्मिकेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ५ ॥

hrīpāśādivimocane'ticature hṛdgranthivicchedikehṛdyānandasudhārasārdramadhunā saṃtarpaṇāhlādini |hrīṃkārārthajagadvilāsavibhave vidye vimarśātmikedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 5 ||

हस्तिश्रेष्ठसुकुम्भसंनिभकुचे हर्यक्षमध्ये शुभेहेमाब्जाननपाणिपादनयने चन्द्रार्धफाले शिवे ।हे मारारिमतेर्विमोहदलसन्नीलालके निर्मलेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ६ ॥

hastiśreṣṭhasukumbhasaṃnibhakuce haryakṣamadhye śubhehemābjānanapāṇipādanayane candrārdhaphāle śive |he mārārimatervimohadalasannīlālake nirmaledehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 6 ||

सत्यानन्दचिदीश्वरप्रणयिनी सौभाग्यरत्नाकरीसाम्राज्यप्रभुदेशिकेन्द्रकरुणास्यन्दामृतस्वर्धुनी ।सर्वाशारहितस्य भक्तहृदयस्यानन्दकादम्बिनीदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ७ ॥

satyānandacidīśvarapraṇayinī saubhāgyaratnākarīsāmrājyaprabhudeśikendrakaruṇāsyandāmṛtasvardhunī |sarvāśārahitasya bhaktahṛdayasyānandakādambinīdehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 7 ||

कल्पे कालकलेशि कल्पकलने संकल्पसिद्धाखिलेकालाकालविभागकल्पनकले कालान्तकप्रेयसि ।कालोपाधिविवर्जिते कलिमलप्रध्वंसिनी कामदेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ८ ॥

kalpe kālakaleśi kalpakalane saṃkalpasiddhākhilekālākālavibhāgakalpanakale kālāntakapreyasi |kālopādhivivarjite kalimalapradhvaṃsinī kāmadedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 8 ||

हक्षद्वन्द्वदलत्रिकोणविलसज्ज्योत्स्नाकलाराधितेहंसद्वन्द्वगतिप्रबोधजननश्रीदेशिकेन्द्रात्मिके ।हंसारोहविचक्षणे अभयदे आनन्दसंवर्धिनीदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ९ ॥

hakṣadvandvadalatrikoṇavilasajjyotsnākalārādhitehaṃsadvandvagatiprabodhajananaśrīdeśikendrātmike |haṃsārohavicakṣaṇe abhayade ānandasaṃvardhinīdehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 9 ||

लज्जानम्रमुखे प्रनृत्यति शिवे लास्यप्रिये लक्षणेलक्ष्यार्थे लयवर्जिते ललितवाक्पीयूषसंदोहिनि ।लक्ष्मीमानसराजहंसि ललिते लामज्जगन्धप्रियेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ १० ॥

lajjānamramukhe pranṛtyati śive lāsyapriye lakṣaṇelakṣyārthe layavarjite lalitavākpīyūṣasaṃdohini |lakṣmīmānasarājahaṃsi lalite lāmajjagandhapriyedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 10 ||

ह्रींकारे हृदयत्रिकोणनिलये हृद्ये सुराराधितेह्रींकारध्वनिलीनचित्तसुलभे हृष्टेश्वरेष्टेश्वरि ।ह्रींकाराग्निमुखप्रशान्तकलनासर्वज्ञसाम्राज्यदेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ ११ ॥

hrīṃkāre hṛdayatrikoṇanilaye hṛdye surārādhitehrīṃkāradhvanilīnacittasulabhe hṛṣṭeśvareṣṭeśvari |hrīṃkārāgnimukhapraśāntakalanāsarvajñasāmrājyadedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 11 ||

सत्यासत्यविवर्जिते समरसे संविल्लते शाश्वतेसर्वज्ञानविबोधिनीशकरुणे सौभाग्यविद्यामयि ।सच्चित्सौख्यविलासकेलिकुतुके सर्वापवर्गात्मिकेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ १२ ॥

satyāsatyavivarjite samarase saṃvillate śāśvatesarvajñānavibodhinīśakaruṇe saubhāgyavidyāmayi |saccitsaukhyavilāsakelikutuke sarvāpavargātmikedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 12 ||

कर्माकर्मविवर्जिते कविमुखे वाग्वृष्टिकादम्बिनीकाव्यालापविबोधिनीशकलिके कौमारि कात्यायनि ।कान्तार्धेन्दुविभूषणे स्मरकले श्रीकामकोटीश्वरीदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ १३ ॥

karmākarmavivarjite kavimukhe vāgvṛṣṭikādambinīkāvyālāpavibodhinīśakalike kaumāri kātyāyani |kāntārdhenduvibhūṣaṇe smarakale śrīkāmakoṭīśvarīdehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 13 ||

लब्धश्रीकमलालयालयलसत्कामेश्वरप्रेयसीलाक्षारक्तरसप्रलिप्तचरणद्वन्द्वे लघुश्यामले ।लौहित्यच्छविपाटलीसुमपदे पर्याप्तकामप्रदेदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ १४ ॥

labdhaśrīkamalālayālayalasatkāmeśvarapreyasīlākṣāraktarasapraliptacaraṇadvandve laghuśyāmale |lauhityacchavipāṭalīsumapade paryāptakāmapradedehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 14 ||

ह्रींकारोत्थितनादसंततिसुधाधाराभिसंतर्पितेह्रींकारत्रयमन्त्रविद्रुमलताज्योतिःस्वरूपे परे ।ह्रींकाराक्षररूपिणि त्रिभुवनश्रीराजराजेश्वरीदेहि श्रीपदपद्मभक्तिमनिशं धर्माम्बिके श्रीशिवे ॥ १५ ॥

hrīṃkārotthitanādasaṃtatisudhādhārābhisaṃtarpitehrīṃkāratrayamantravidrumalatājyotiḥsvarūpe pare |hrīṃkārākṣararūpiṇi tribhuvanaśrīrājarājeśvarīdehi śrīpadapadmabhaktimaniśaṃ dharmāmbike śrīśive || 15 ||

मूलालवालजपराविटपिप्रसूनैरभ्यर्चिता श्रुतिरहस्यसुगन्धगन्धैः ।प्रस्पन्दिधीपवनचालितवाङ्मयैस्त्वंत्यागाधिराजमहिषी वरदे प्रसीद ॥ १६ ॥

mūlālavālajaparāviṭapiprasūnairabhyarcitā śrutirahasyasugandhagandhaiḥ |praspandidhīpavanacālitavāṅmayaistvaṃtyāgādhirājamahiṣī varade prasīda || 16 ||

इत्यानन्दनाथपादपपद्मोपजीविना काश्यपगोत्रोत्पन्नेनान्ध्रेणत्यागराजनाम्ना विरचितः धर्माम्बिकास्तवः सम्पूर्णः ।अत् ठिरुवैयारु।

ityānandanāthapādapapadmopajīvinā kāśyapagotrotpannenāndhreṇatyāgarājanāmnā viracitaḥ dharmāmbikāstavaḥ sampūrṇaḥ |at ṭhiruvaiyāru|